Fed: Πώς το φαινόμενο Ελ Νίνιο απειλεί με νέο πληθωριστικό άλμα και τονώνει την απασχόληση έως το 2027

Έναν απροσδόκητο αλλά ισχυρό παράγοντα οικονομικής αβεβαιότητας φέρνει στο προσκήνιο η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed). Σύμφωνα με νέα μελέτη της περιφερειακής κεντρικής τράπεζας του Σαν Φρανσίσκο, η έντονη αύξηση της θερμοκρασίας των υδάτων στον Ειρηνικό Ωκεανό λόγω του φαινομένου Ελ Νίνιο ενδέχεται να αναζωπυρώσει τον πληθωρισμό, ενισχύοντας παράλληλα την απασχόληση στην αμερικανική αγορά εργασίας έως το 2027.

Πληθωριστικές πιέσεις σε τρόφιμα και υπηρεσίες

Η μελέτη επισημαίνει ότι οι κλιματικές διαταραχές που προκαλεί το Ελ Νίνιο επηρεάζουν άμεσα τις τιμές καταναλωτή, κυρίως στους τομείς των τροφίμων και των υπηρεσιών. Το φαινόμενο εμφανίζεται όταν τα ασυνήθιστα θερμά ύδατα στον ισημερινό Ειρηνικό μεταβάλλουν ριζικά την ατμοσφαιρική κυκλοφορία. Στις ΗΠΑ, αυτό μεταφράζεται συνήθως σε ηπιότερους χειμώνες στα βόρεια, αυξημένες βροχοπτώσεις στον νότο και λιγότερους τυφώνες στον Ατλαντικό.

Σύμφωνα με τους ερευνητές Μόλι Άρντρε, Τόμπιν Γκραφ και Μπριζίτ Ροθ Τραν, το τρέχον επεισόδιο Ελ Νίνιο ενδέχεται να έχει ήδη προσθέσει περίπου 0,3 ποσοστιαίες μονάδες στον δείκτη τιμών προσωπικών καταναλωτικών δαπανών (PCE) κατά το διάστημα Απριλίου – Ιουλίου. Παρότι η άμεση αυτή επίδραση αναμένεται να εξασθενήσει προσωρινά, ο μεγαλύτερος κίνδυνος ελλοχεύει στη μετεξέλιξη του καιρικού μοτίβου.

Αν το Ελ Νίνιο δώσει τη σκυτάλη στο αντίστροφο φαινόμενο, το Λα Νίνια —όπου οι άνεμοι ενισχύονται και τα νερά ψύχονται απότομα— οι σωρευτικές πιέσεις στις τιμές θα μπορούσαν να προσθέσουν έως και 1 πλήρη ποσοστιαία μονάδα στον δείκτη PCE μέχρι το 2027, περιπλέκοντας το έργο της Fed για τη νομισματική σταθερότητα.

Η υστέρηση στην αγορά εργασίας και η ώθηση το 2027

Σε αντίθεση με τις επιπτώσεις στις τιμές, οι οποίες γίνονται άμεσα αισθητές στους καταναλωτές, οι συνέπειες στην απασχόληση ακολουθούν διαφορετική τροχιά και εμφανίζουν σημαντική χρονική υστέρηση. Η ανάλυση της Fed του Σαν Φρανσίσκο κατέδειξε ότι η συνολική απασχόληση εκτός του αγροτικού τομέα μένει ουσιαστικά ανεπηρέαστη κατά το πρώτο έτος εκδήλωσης του φαινομένου, όμως καταγράφει αξιοσημείωτη επιτάχυνση κατά το δεύτερο έτος.

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι το 2027 θα σημειωθεί αισθητή υποχώρηση της ανεργίας και επιτάχυνση των προσλήψεων. Οι μεταβολές αυτές συνδέονται με τον τρόπο που ο καιρός αναδιατάσσει την παραγωγικότητα: οι ηπιότερες χειμερινές συνθήκες μειώνουν το κόστος θέρμανσης και διευκολύνουν τις κατασκευαστικές δραστηριότητες, ενώ παράλληλα ευνοούν επιμέρους κλάδους της αγροτικής παραγωγής, αντισταθμίζοντας τις ζημιές από τυχόν τοπικές πλημμύρες.

Ένα «πολύ ισχυρό» φαινόμενο χωρίς ιστορικό προηγούμενο

Τα στοιχεία της Εθνικής Υπηρεσίας Ωκεανών και Ατμόσφαιρας των ΗΠΑ (NOAA) κατατάσσουν το σημερινό επεισόδιο στην κατηγορία του «πολύ ισχυρού». Πρόκειται για μια εξέλιξη σπάνια, καθώς από τη δεκαετία του 1950 έχουν καταγραφεί συνολικά μόλις 22 κύκλοι Ελ Νίνιο, εκ των οποίων μόνο τέσσερις είχαν αντίστοιχη ένταση. Μάλιστα, το τρέχον φαινόμενο εκτιμάται πως είναι ισχυρότερο από κάθε άλλο ιστορικό προηγούμενο που εξέτασε η μελέτη.

Οι οικονομολόγοι της Fed υπογραμμίζουν ότι τα ευρήματα δεν αποτελούν απόλυτη πρόβλεψη αλλά μια προειδοποίηση για σημαντικό πληθωριστικό ρίσκο. Σε ένα παγκόσμιο περιβάλλον όπου οι κεντρικές τράπεζες παλεύουν με τη μεταβλητότητα, οι κλιματικές αναταράξεις καθίστανται πλέον ένας καθοριστικός, μη συμβατικός οικονομικός παράγοντας.