Συνταξιούχοι: Δίκη-ορόσημο στο Ελεγκτικό Συνέδριο για την Εισφορά Αλληλεγγύης – Μείωση κρατήσεων έως και 50%

Σε κρίσιμο σταυροδρόμι βρίσκεται το ζήτημα της Εισφοράς Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ), καθώς για τις 7 Οκτωβρίου έχει προσδιοριστεί στο Ελεγκτικό Συνέδριο μια ιστορική δίκη που ενδέχεται να αλλάξει ριζικά το τοπίο των κρατήσεων στις συντάξεις. Εκατοντάδες χιλιάδες συνταξιούχοι αναμένουν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τη δικαστική κρίση, καθώς μια θετική έκβαση στη συγκεκριμένη «μάχη» δύναται να επιφέρει άμεση ελάφρυνση και μείωση της μηνιαίας παρακράτησης έως και κατά 50%.

Το διακύβευμα της δίκης στις 7 Οκτωβρίου

Η προσφυγή που θα εκδικαστεί στο Ανώτατο Δημοσιονομικό Δικαστήριο θέτει υπό αμφισβήτηση τη νομιμότητα και τον μηχανισμό επιβολής της ΕΑΣ. Η βασική νομική ένσταση εστιάζει στον τρόπο υπολογισμού της εισφοράς, η οποία επιβάλλεται οριζόντια στο σύνολο του ποσού της σύνταξης μόλις ξεπεραστεί το εκάστοτε εισοδηματικό κατώφλι (με αρχικό όριο τα 1.400 ευρώ μεικτά), αντί να επιβάλλεται κλιμακωτά μόνο στο υπερβάλλον ποσό.

Αυτή η δομική στρέβλωση δημιουργεί την αποκαλούμενη «παγίδα της ΕΑΣ». Συγκεκριμένα, όταν ένας συνταξιούχος λαμβάνει μια μικρή ετήσια αύξηση και περνάει στο επόμενο κλιμάκιο κρατήσεων, η επιβάρυνση αυξάνεται για ολόκληρο το ποσό, με αποτέλεσμα η τελική καθαρή του σύνταξη να μειώνεται αντί να αυξάνεται.

Πώς θα επιτευχθεί η μείωση της επιβάρυνσης έως 50%

Εάν το Ελεγκτικό Συνέδριο κρίνει αντισυνταγματικό ή καταχρηστικό τον ισχύοντα μηχανισμό, το επικρατέστερο σενάριο προκρίνει τη μετάπτωση σε ένα αναλογικότερο, κλιμακωτό σύστημα κρατήσεων, παρόμοιο με εκείνο της φορολογίας εισοδήματος. Με αυτή τη μέθοδο, η παρακράτηση δεν θα υπολογίζεται από το πρώτο ευρώ, αλλά αποκλειστικά στη διαφορά πάνω από το εκάστοτε όριο.

Σύμφωνα με εκτιμήσεις ειδικών στην κοινωνική ασφάλιση, η καθιέρωση κλιμακωτής κράτησης θα περιορίσει την τελική επιβάρυνση από 30% έως και 50% για τη μεγάλη πλειονότητα των συνταξιούχων που υπόκεινται στη συγκεκριμένη εισφορά. Αυτό σημαίνει μηνιαίο οικονομικό όφελος δεκάδων ευρώ, το οποίο θα αποτυπωθεί απευθείας στο καθαρό ποσό που πιστώνεται στους τραπεζικούς λογαριασμούς.

Ποιους αφορά η απόφαση και οι επόμενες κινήσεις

Αν και η διαδικασία στο Ελεγκτικό Συνέδριο αφορά ευθέως τους συνταξιούχους του Δημοσίου, μια απόφαση-ορόσημο θα δημιουργήσει ισχυρό νομολογιακό προηγούμενο, συμπαρασύροντας αναπόφευκτα και τις ρυθμίσεις για τους συνταξιούχους του ιδιωτικού τομέα στον e-ΕΦΚΑ.

Το οικονομικό επιτελείο και η ηγεσία του Υπουργείου Εργασίας παρακολουθούν στενά τις νομικές εξελίξεις, καθώς η έκβαση της δίκης θα καθορίσει το εύρος των νομοθετικών παρεμβάσεων για τον εξορθολογισμό της ΕΑΣ, προκειμένου να αποκατασταθούν οι αδικίες χωρίς ωστόσο να τεθεί σε κίνδυνο η δημοσιονομική ισορροπία του Ασφαλιστικού Κεφαλαίου Αλληλεγγύης Γενεών (ΑΚΑΓΕ).