Σε νέα φάση ο εμπορικός πόλεμος μετά την ήττα του Ντόναλντ Τραμπ: Πώς αλλάζουν οι παγκόσμιες ισορροπίες

Η σαρωτική επικράτηση των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές των Ηνωμένων Πολιτειών, με την ανάκτηση του ελέγχου τόσο της Γερουσίας όσο και της Βουλής των Αντιπροσώπων, σηματοδοτεί την είσοδο του παγκόσμιου εμπορικού πολέμου σε μια νέα, απρόβλεπτη φάση. Οι Αμερικανοί πολίτες καταδίκασαν στην κάλπη τις επιθετικές πολιτικές της κυβέρνησης, εστιάζοντας στο κύμα των δασμών που επέβαλε ο Ντόναλντ Τραμπ, οι οποίοι, σε συνδυασμό με τη στρατιωτική εμπλοκή με το Ιράν, θεωρούνται βασικοί υπαίτιοι για την άνοδο του πληθωρισμού.

Παρά το εκλογικό αποτέλεσμα, οι διεθνείς εμπορικοί εταίροι των ΗΠΑ αντιμετωπίζουν την κατάσταση με εξαιρετική επιφυλακτικότητα. Αν και η νέα σύνθεση του Κογκρέσου περιορίζει το πολιτικό περιθώριο ελιγμών του Αμερικανού προέδρου, η ιστορία έχει δείξει πως ένας αποδυναμωμένος ηγέτης μπορεί να γίνει ακόμη πιο επιθετικός στα δύο τελευταία χρόνια της θητείας του.

Ευρώπη και Κίνα: Προσδοκίες αλλά και φόβοι για αντίποινα

Στις Βρυξέλλες, η εκλογική ήττα των Ρεπουμπλικάνων προσφέρει μεν μια αίσθηση μεγαλύτερης προβλεψιμότητας, ωστόσο η ανησυχία παραμένει ζωντανή. «Ο αμερικανικός προστατευτισμός δεν θα εξαφανιστεί απλά», προειδοποίησε ο Μπερντ Λάνγκε, επικεφαλής της Επιτροπής Εμπορίου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, υπογραμμίζοντας ότι ο Ντόναλντ Τραμπ ενδέχεται να καταστεί ακόμη πιο απρόβλεπτος. Παρά τις διμερείς συμφωνίες που εκτόνωσαν προσωρινά τις εντάσεις, εκκρεμούν ακανθώδη ζητήματα, όπως οι ευρωπαϊκοί φόροι ψηφιακών υπηρεσιών σε αμερικανικούς τεχνολογικούς κολοσσούς και το κρατικό δάνειο ύψους 3 δισεκατομμυρίων ευρώ προς την Airbus, τα οποία θα μπορούσαν να προκαλέσουν άμεσα αντίποινα.

Την ίδια ώρα, το Πεκίνο εξετάζει προσεκτικά τα νέα δεδομένα, καθώς η εμπορική εκεχειρία με την Ουάσιγκτον πλησιάζει στη λήξη της τον Ιανουάριο. Παρότι ο Τραμπ επιχείρησε το τελευταίο διάστημα να προσεγγίσει τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ, η κινεζική ηγεσία ενδέχεται να αξιοποιήσει την εσωτερική πολιτική πίεση στον Λευκό Οίκο για να διαπραγματευτεί από ισχυρότερη θέση, χωρίς ωστόσο να αγνοεί τις σκληρές θέσεις που διατηρεί διαχρονικά και το Κογκρέσο απέναντι στην Κίνα.

Οι δεσμεύσεις των συμμάχων στην Ασία και η στάση αναμονής της Ινδίας

Στην Ασία, βασικοί στρατηγικοί εταίροι των ΗΠΑ επανεξετάζουν τις κινήσεις τους. Η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα, έχοντας δεσμευτεί υπό καθεστώς έντονων πιέσεων να επενδύσουν 550 και 350 δισεκατομμύρια δολάρια αντίστοιχα στην αμερικανική οικονομία, εκτιμούν ότι το νέο Κογκρέσο μπορεί να μετριάσει τις απαιτήσεις. Σύμφωνα με τον καθηγητή οικονομικών του Πανεπιστημίου Σογκάνγκ, Χέο Γιουν, οι Δημοκρατικοί αντιλαμβάνονται πως οι συμφωνίες αυτές επιβλήθηκαν εκβιαστικά στους συμμάχους.

Ωστόσο, αναλυτές όπως ο Καζουχίρο Μαεσίμα από το Πανεπιστήμιο Σοφία του Τόκιο, προειδοποιούν ότι τυχόν καθυστερήσεις στην εκτέλεση των επενδύσεων ενδέχεται να πυροδοτήσουν εκ νέου δασμολογικές απειλές. Αντίστοιχα, η Σεούλ προσπαθεί να κερδίσει χρόνο αναφορικά με αμφιλεγόμενα έργα, όπως η χρηματοδότηση του αγωγού Alaska LNG, δηλώνοντας παράλληλα πρόθυμη να συνεχίσει τον διάλογο με το νέο Κογκρέσο.

Τέλος, η Ινδία υιοθετεί στάση αναμονής. Όπως επεσήμανε ο διπλωμάτης Ρατζίβ Μπατία, η αλλαγή των ισορροπιών στο Κογκρέσο δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η αμερικανική διοίκηση θα συμβιβαστεί, με το Νέο Δελχί να καθυστερεί την οριστικοποίηση της πρώτης φάσης της εμπορικής συμφωνίας έως ότου διασφαλίσει απτά πλεονεκτήματα για τις εξαγωγές του.