Διατροφική φτώχεια στην Ελλάδα: Ένας στους οκτώ αδυνατεί να εξασφαλίσει βασικό γεύμα – Στην 5η χειρότερη θέση της ΕΕ

Σε μείζον κοινωνικό και οικονομικό πρόβλημα εξελίσσεται η διατροφική στέρηση στην Ελλάδα, καθώς σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, ένας στους οκτώ πολίτες αδυνατεί πλέον να εξασφαλίσει ένα γεύμα με κρέας, κοτόπουλο, ψάρι ή το χορτοφαγικό ισοδύναμό τους κάθε δεύτερη ημέρα. Η χώρα μας καταλαμβάνει την πέμπτη χειρότερη θέση μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, γεγονός που αναδεικνύει το βαθύ και παρατεταμένο αποτύπωμα της ακρίβειας στο καλάθι του νοικοκυριού.

Αρνητικό ρεκόρ από το 2017 και όξυνση των ανισοτήτων

Η τρέχουσα επίδοση συνιστά το υψηλότερο ποσοστό διατροφικής φτώχειας που καταγράφεται στην Ελλάδα από το 2017. Η ανοδική αυτή τάση αποδεικνύει ότι η πορεία σταδιακής βελτίωσης των προηγούμενων ετών έχει ανακοπεί βίαια, με ένα διαρκώς διευρυνόμενο τμήμα του πληθυσμού να υποχρεώνεται σε επώδυνες περικοπές ακόμη και στα πλέον στοιχειώδη είδη καθημερινής επιβίωσης.

Η αδυναμία τακτικής πρόσβασης σε επαρκείς πηγές πρωτεΐνης δεν αποτελεί μόνο έναν ψυχρό οικονομικό δείκτη υλικής στέρησης, αλλά ένα ζήτημα με άμεσες προεκτάσεις στη δημόσια υγεία και την ποιότητα ζωής. Η συρρίκνωση των οικογενειακών προϋπολογισμών οδηγεί σε ποιοτική υποβάθμιση της διατροφής, πλήττοντας πρωτίστως τις μονογονεϊκές οικογένειες, τους χαμηλοσυνταξιούχους και τους μακροχρόνια ανέργους.

Το κύμα ακρίβειας εξανεμίζει το διαθέσιμο εισόδημα

Κυριότερη αιτία πίσω από αυτή τη δυσμενή εξέλιξη παραμένει ο επίμονος πληθωρισμός των τροφίμων. Παρά την αποκλιμάκωση του γενικού δείκτη τιμών καταναλωτή, οι σωρευτικές ανατιμήσεις της τελευταίας τριετίας στα ράφια των σούπερ μάρκετ έχουν παγιωθεί σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα. Προϊόντα βασικής ανάγκης, όπως τα γαλακτοκομικά, το ελαιόλαδο, το κρέας και τα οπωροκηπευτικά, έχουν καταστεί δυσπρόσιτα για σημαντική μερίδα καταναλωτών.

Τα ευάλωτα νοικοκυριά, τα οποία παραδοσιακά δαπανούν το μεγαλύτερο μέρος του μηνιαίου εισοδήματός τους για στέγαση, ενέργεια και διατροφή, βρίσκονται αντιμέτωπα με ένα αδιέξοδο. Το αυξημένο κόστος στην αλυσίδα εφοδιασμού και παραγωγής, σε συνδυασμό με τα υψηλά περιθώρια κέρδους σε συγκεκριμένους κλάδους του λιανεμπορίου, διατηρούν τις τιμές σε απαγορευτικά ύψη, διαβρώνοντας ουσιαστικά την αγοραστική δύναμη των πολιτών.

Η απόκλιση από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και οι αναγκαίες παρεμβάσεις

Η κατάταξη της Ελλάδας στην πέμπτη χειρότερη θέση στην Ευρωπαϊκή Ένωση καταδεικνύει το χάσμα που εξακολουθεί να χωρίζει τη χώρα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ενώ στα περισσότερα δυτικοευρωπαϊκά κράτη η διατροφική ασφάλεια παραμένει σταθερή ή βελτιώνεται, στην Ελλάδα η απόκλιση μεγαλώνει, τοποθετώντας τη χώρα δίπλα σε οικονομίες με παραδοσιακά χαμηλότερα επίπεδα διαβίωσης.

Οικονομικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι τα αποσπασματικά μέτρα και οι επιδοματικές ενισχύσεις δεν επαρκούν πλέον για να ανακόψουν το φαινόμενο. Απαιτούνται διαρθρωτικές παρεμβάσεις για την ουσιαστική αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος, την ενίσχυση των ελέγχων απέναντι σε ολιγοπωλιακές πρακτικές στην αγορά τροφίμων και τη στοχευμένη υποστήριξη των οικογενειών που βρίσκονται στο όριο της φτώχειας.