Παγκόσμια Ημέρα Ηλικιωμένων: Σχεδόν 1 στους 4 Έλληνες άνω των 65 ετών – Οι προκλήσεις της ραγδαίας γήρανσης

Σε μια κρίσιμη καμπή βρίσκεται η Ελλάδα όσον αφορά τη δημογραφική της σύνθεση, με σχεδόν έναν στους τέσσερις πολίτες να ανήκει πλέον στην ηλικιακή ομάδα των 65 ετών και άνω. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Μεγαλύτερων Ηλικιακά Ανθρώπων, η Ελληνική Γεροντολογική και Γηριατρική Εταιρεία εκπέμπει σήμα κινδύνου, υπογραμμίζοντας ότι η γήρανση του πληθυσμού δεν αποτελεί απλώς μια στατιστική καταγραφή, αλλά μια βαθιά μεταβολή που αλλάζει ριζικά τη δομή ολόκληρης της ελληνικής κοινωνίας και οικονομίας.

Η δημογραφική πραγματικότητα και οι αριθμοί στην Ελλάδα

Η σταδιακή αύξηση του προσδόκιμου ζωής σε συνδυασμό με την παρατεταμένη υπογεννητικότητα έχουν διαμορφώσει μια νέα πραγματικότητα: η φυσική μείωση του πληθυσμού επιταχύνεται, ενώ η ηλικιακή πυραμίδα αντιστρέφεται με σταθερούς ρυθμούς. Σύμφωνα με τα επιστημονικά δεδομένα, η χώρα μας συγκαταλέγεται πλέον μεταξύ των πιο γερασμένων κοινωνιών της Ευρώπης. Οι ειδικοί τονίζουν ότι το φαινόμενο αυτό επιφέρει ραγδαίες μετατοπίσεις στις οικογενειακές δομές, στην κατανομή του εργατικού δυναμικού και στις τοπικές κοινωνίες, ιδιαίτερα στην περιφέρεια όπου η ερήμωση συνδυάζεται με υψηλά ποσοστά ηλικιωμένων κατοίκων.

Πιέσεις στο σύστημα υγείας και το ασφαλιστικό

Η γήρανση του πληθυσμού δημιουργεί άμεσες και αυξανόμενες απαιτήσεις στο Εθνικό Σύστημα Υγείας και στους μηχανισμούς κοινωνικής πρόνοιας. Η διαχείριση χρόνιων και εκφυλιστικών νοσημάτων, όπως η άνοια, τα καρδιαγγειακά προβλήματα και οι κινητικές δυσχέρειες, απαιτεί εξειδικευμένες υπηρεσίες μακροχρόνιας φροντίδας και αποκατάστασης, οι οποίες σήμερα παρουσιάζουν σημαντικά ελλείμματα. Παράλληλα, εντείνονται οι ανησυχίες για τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού και συνταξιοδοτικού συστήματος, καθώς ο λόγος των ενεργών εργαζομένων προς τους συνταξιούχους συνεχίζει να συρρικνώνεται.

Η ανάγκη για ενεργό γήρανση και στοχευμένες πολιτικές

Όπως επισημαίνουν οι επιστήμονες της Γεροντολογικής Εταιρείας, η απάντηση στη δημογραφική κρίση δεν περιορίζεται μόνο στη στήριξη της γεννητικότητας, αλλά απαιτεί και τη δημιουργία συνθηκών «ενεργού και υγιούς γήρανσης». Αυτό μεταφράζεται σε ολοκληρωμένες πολιτικές πρόληψης, προγράμματα διά βίου μάθησης, ψηφιακή εκπαίδευση για την αποφυγή του κοινωνικού αποκλεισμού, καθώς και ενίσχυση της κατ’ οίκον νοσηλείας. Η επένδυση στην κοινωνική ενσωμάτωση των ηλικιωμένων, οι οποίοι προσφέρουν ανεκτίμητη βοήθεια στη συνοχή της ελληνικής οικογένειας, κρίνεται πλέον ως απόλυτη εθνική προτεραιότητα.