Λονδίνο: Αγόρασε πίνακα για 45 λίρες και ανακάλυψε γνήσιο Βαν Γκογκ – Πώς εκτοξεύτηκε στα 15 εκατ. ευρώ

Μία από τις πιο συναρπαστικές ιστορίες στον χώρο της διεθνούς αγοράς τέχνης αποδεικνύει περίτρανα ότι οι μεγαλύτεροι θησαυροί βρίσκονται συχνά κρυμμένοι στα πιο απρόσμενα σημεία. Πριν από σχεδόν έξι δεκαετίες, μια φαινομενικά τυχαία αγορά στο Λονδίνο εξελίχθηκε σε ένα από τα πιο κερδοφόρα ευρήματα όλων των εποχών, όταν ένας πίνακας που αποκτήθηκε για μόλις 45 λίρες ταυτοποιήθηκε ως αυθεντικό έργο του Βίνσεντ βαν Γκογκ.

Το ένστικτο του συλλέκτη και η υπογραφή που αγνοήθηκε

Πρωταγωνιστής αυτής της σπάνιας υπόθεσης ήταν ο Λουίτζι Γκρόσο, υπάλληλος του βρετανικού τηλεοπτικού δικτύου BBC, ο οποίος διέθετε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την τέχνη και ανεπτυγμένη παρατηρητικότητα. Ο Γκρόσο εντόπισε τον πίνακα σε μια συναλλαγή με ιδιώτη και αποφάσισε να ρισκάρει ένα ευτελές ποσό, διαβλέποντας ότι το έργο ίσως έκρυβε μεγαλύτερη αξία από εκείνη που πίστευε ο ιδιοκτήτης του.

Το εντυπωσιακό στοιχείο της υπόθεσης έγκειται στη στάση του πωλητή. Παρότι το έργο έφερε καθαρά την υπογραφή «Vincent», ο ίδιος απέρριψε ασυζητητί το ενδεχόμενο να πρόκειται για δημιούργημα του κορυφαίου Ολλανδού μεταϊμπρεσιονιστή, θεωρώντας αδύνατο να βρεθεί ένα τέτοιο αριστούργημα στα χέρια του. Ο Γκρόσο, ωστόσο, δεν δίστασε να επενδύσει τις 45 λίρες, ξεκινώντας άμεσα έναν εξονυχιστικό έλεγχο γνησιότητας.

Η επιστημονική ταυτοποίηση και το κρυμμένο μυστικό

Για να πιστοποιήσει την προέλευση του έργου, ο Γκρόσο απευθύνθηκε στον διακεκριμένο ιστορικό τέχνης Άλαν Μπόουνες. Η επιστημονική έρευνα επιβεβαίωσε τις αρχικές υποψίες: επρόκειτο για το έργο «Χωρική μπροστά από αγροικία» (Peasant Woman in front of a Farmhouse), φιλοτεχνημένο το 1885, περίοδο κατά την οποία ο καλλιτέχνης επικεντρωνόταν στη ζωή της υπαίθρου.

Οι εργαστηριακές εξετάσεις επεφύλασσαν μια επιπλέον αποκάλυψη. Η ακτινογραφία που διενεργήθηκε στον καμβά έδειξε ότι κάτω από την επιφάνεια του πίνακα υπήρχε ζωγραφισμένο ένα δεύτερο, προγενέστερο έργο. Αυτή η πρακτική ήταν εξαιρετικά συνηθισμένη για τον Βαν Γκογκ, ο οποίος λόγω οικονομικής δυσχέρειας επαναχρησιμοποιούσε συχνά τους καμβάδες του.

Από την εγκαταλελειμμένη σοφίτα στα κορυφαία ρεκόρ δημοπρασιών

Η ιστορική έρευνα που ακολούθησε χαρτογράφησε την πορεία του αριστουργήματος στον χρόνο. Όπως διαπιστώθηκε, ο πίνακας είχε αρχικά εγκαταλειφθεί σε μια αγροικία στην περιοχή του Στάφορντσιρ, όπου παρέμεινε για δεκαετίες ξεχασμένος μέσα σε μια σκοτεινή σοφίτα, πριν καταλήξει στην αγορά του Λονδίνου.

Από τη στιγμή που η αυθεντικότητά του πιστοποιήθηκε επίσημα, η χρηματιστηριακή του αξία εκτοξεύτηκε. Το 1970, το έργο δημοπρατήθηκε από τον οίκο Sotheby’s καταγράφοντας τιμή πώλησης 110.000 δολαρίων. Η απογείωση, ωστόσο, ολοκληρώθηκε το 2020, όταν αποκτήθηκε από ιδιώτη συλλέκτη έναντι ποσού που εκτιμάται μεταξύ 12 και 15 εκατομμυρίων ευρώ, επισφραγίζοντας μία από τις πιο εντυπωσιακές ανακαλύψεις στα χρονικά της παγκόσμιας τέχνης.