Δημόσιο χρέος: Πώς η Ελλάδα «βγαίνει από το βάθρο» των υπερχρεωμένων χωρών έως το 2031

Σε μια ιστορική ανατροπή των δημοσιονομικών ισορροπιών οδηγείται η ελληνική οικονομία τα επόμενα χρόνια, αφήνοντας οριστικά πίσω της τον ρόλο του «μαύρου προβάτου» της Ευρωζώνης. Σύμφωνα με τις προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) στην έκθεση Fiscal Monitor, η Ελλάδα αναμένεται να αποχωρήσει πλήρως από το άτυπο βάθρο των πιο υπερχρεωμένων κρατών του πλανήτη, πετυχαίνοντας μια από τις ταχύτερες αποκλιμακώσεις χρέους στη σύγχρονη οικονομική ιστορία.

Η θεαματική τροχιά αποκλιμάκωσης: Μείωση 100 μονάδων του ΑΕΠ

Τα στοιχεία του ΔΝΤ καταγράφουν μια διαδρομή εντυπωσιακής εξυγίανσης. Το ακαθάριστο χρέος της γενικής κυβέρνησης, το οποίο εκτοξεύθηκε στο ιστορικό υψηλό του 209,9% του ΑΕΠ το 2020 εν μέσω πανδημίας, προβλέπεται να υποχωρήσει στο 146,6% το 2025, να διαμορφωθεί στο 136% το 2026 και να κατέλθει στο 111,1% έως το 2031. Πρόκειται για μια συνολική συρρίκνωση σχεδόν 100 ποσοστιαίων μονάδων μέσα σε μόλις έντεκα χρόνια.

Η ταχεία αυτή υποχώρηση στηρίζεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων: τη διατήρηση πρωτογενών πλεονασμάτων, τις πρόωρες αποπληρωμές διμερών και διακρατικών δανείων, αλλά και την επίδραση του πληθωρισμού, ο οποίος ενίσχυσε σημαντικά το ονομαστικό ΑΕΠ. Παράλληλα, τα ευνοϊκά χαρακτηριστικά του χρέους που κληροδοτήθηκαν από τα μνημονιακά προγράμματα και το ταμειακό «μαξιλάρι» ρευστότητας προσφέρουν ένα ισχυρό δίχτυ ασφαλείας απέναντι στις διεθνείς αναταράξεις.

Το μεγάλο «προσπέρασμα» σε ΗΠΑ, Γαλλία, Ιταλία και Βέλγιο

Η εξέλιξη αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία όταν συνεξετάζεται με την πορεία άλλων ισχυρών οικονομιών. Μέχρι το 2031, η Ελλάδα όχι μόνο θα έχει χαμηλότερο λόγο χρέους προς ΑΕΠ από χώρες όπως η Ιταλία, η Γαλλία, το Βέλγιο και οι ΗΠΑ, αλλά θα βρεθεί και κάτω από τον μέσο όρο των ανεπτυγμένων οικονομιών, τον οποίο το ΔΝΤ τοποθετεί στο 115,2%.

Αναλυτικότερα, η πορεία των συγκρίσεων διαμορφώνεται ως εξής:

• Ιταλία: Το ιταλικό χρέος παραμένει σχεδόν στάσιμο, από 137,9% σήμερα σε 135,6% το 2031, με την απόσταση υπέρ της Ελλάδας να ανοίγει στις 24,5 ποσοστιαίες μονάδες.
• Ηνωμένες Πολιτείες: Ακολουθούν αντίστροφη, έντονα ανοδική τροχιά. Το αμερικανικό χρέος εκτιμάται ότι θα εκτοξευθεί στο 145% του ΑΕΠ το 2031, με το κόστος εξυπηρέτησης τόκων να αγγίζει το 5,7% του ΑΕΠ.
• Γαλλία: Με σταθερά αυξητικές τάσεις, το γαλλικό χρέος αναμένεται να φτάσει το 123,6% το 2031, με την Ελλάδα να περνά σε ευνοϊκότερη θέση ήδη από το 2029.
• Βέλγιο: Εκτιμάται ότι θα δει το χρέος του να σκαρφαλώνει στο 122,1% το 2031, με την ελληνική αναλογία να υποχωρεί κάτω από τη βελγική το 2030.

Οι προκλήσεις για τη διατήρηση της δυναμικής

Παρά τη θετική εικόνα, το ΔΝΤ επισημαίνει ότι ο ρυθμός αποκλιμάκωσης του ελληνικού χρέους θα επιβραδυνθεί μετά το 2027, καθώς περιορίζονται τα πρωτογενή πλεονάσματα και ο ρυθμός οικονομικής μεγέθυνσης εξομαλύνεται. Η σταθερή προσήλωση στη δημοσιονομική πειθαρχία και η εφαρμογή διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων παραμένουν κρίσιμοι παράγοντες ώστε η θετική αυτή πρόβλεψη να μετατραπεί σε μακροχρόνια πραγματικότητα.