Economist: Γιατί αποτελεί παγίδα το επενδυτικό ποντάρισμα κατά της Ευρώπης

Η αναζωπύρωση της πολιτικής και δημοσιονομικής αβεβαιότητας στη Γαλλία επαναφέρει στο προσκήνιο της διεθνούς χρηματοοικονομικής κοινότητας ένα γνώριμο ιστορικό δίλημμα: πόσο συνετό είναι να στοιχηματίζει κανείς ενάντια στην επιβίωση της Ευρωζώνης; Σε ανάλυσή του, το βρετανικό περιοδικό Economist προειδοποιεί ότι ακόμη και η ορθότερη τεχνική ανάλυση μπορεί να οδηγήσει σε καταστροφικές επενδυτικές απώλειες, όταν υποτιμάται η ικανότητα της ευρωπαϊκής πολιτικής ηγεσίας να αποφεύγει το χείλος του γκρεμού.

Το γαλλικό δημοσιονομικό ρήγμα και οι μνήμες του 2012

Οι πιέσεις που καταγράφονται στα γαλλικά κρατικά ομόλογα είναι ενδεικτικές της συγκυρίας. Με το δημοσιονομικό έλλειμμα να διευρύνεται και τις κοινωνικές αναταραχές να συνεχίζονται, η απόδοση του γαλλικού δεκαετούς τίτλου έφτασε να ξεπερνά εκείνη του γερμανικού κατά 1,6 ποσοστιαίες μονάδες, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη διαφορά από το 2011. Η κατάσταση αυτή ξυπνά αναπόφευκτα μνήμες από τη βαθιά κρίση χρέους της Ευρωζώνης, όταν το κοινό νόμισμα βρέθηκε ενώπιον υπαρξιακών απειλών.

Το 2012, ο τότε επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Μάριο Ντράγκι, είχε παρομοιάσει το ευρώ με έναν μπάμπουρα: ένα έντομο που θεωρητικά δεν μπορεί να πετάξει, αλλά πετάει. Η ιστορική του δέσμευση ότι η κεντρική τράπεζα θα έκανε «ό,τι χρειαστεί» (whatever it takes) άλλαξε άρδην την πορεία των αγορών, αφήνοντας εκτεθειμένους όσους είχαν προεξοφλήσει τη διάλυση του ευρωπαϊκού οικοδομήματος.

Τα ιστορικά λάθη των επενδυτών και η πολιτική βούληση

Η προηγούμενη κρίση προσέφερε οδυνηρά διδάγματα σε ισχυρούς διαχειριστές κεφαλαίων. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του Αμερικανού επενδυτή Τζον Πόλσον, ο οποίος λίγο πριν από την ομιλία Ντράγκι έδινε 50% πιθανότητες διάλυσης του ευρώ, με αποτέλεσμα τα κεφάλαιά του να καταγράψουν διψήφιες απώλειες. Παράλληλα, έρευνες της Sentix έδειχναν τότε ότι περισσότεροι από επτά στους δέκα αναλυτές ανέμεναν έξοδο κράτους-μέλους εντός του έτους. Οι υπολογισμοί τους εστίασαν αποκλειστικά στα οικονομικά μεγέθη, αγνοώντας την τεράστια πολιτική βούληση των ευρωπαϊκών κοινωνιών και κυβερνήσεων να αντέξουν το κόστος προσαρμογής για τη διατήρηση της νομισματικής ένωσης.

Εξίσου διδακτική υπήρξε και η κατάρρευση της MF Global υπό τον Τζον Κορζάιν. Η εταιρεία είχε ποντάρει με υψηλή μόχλευση ότι τα ευρωπαϊκά κράτη τελικά δεν θα χρεοκοπούσαν. Παρότι η βασική εκτίμηση επαληθεύτηκε πλήρως, η ενδιάμεση κατακρήμνιση των τιμών των ομολόγων οδήγησε τον οργανισμό σε πτώχευση πριν προλάβει να δρέψει τους καρπούς της πρόβλεψής του.

Οι προκλήσεις του μέλλοντος και η επενδυτική σύνεση

Στη σημερινή συγκυρία, η μετάδοση των γαλλικών τριγμών στα υπόλοιπα κράτη-μέλη παραμένει περιορισμένη, χωρίς να παρατηρείται ο επικίνδυνος φαύλος κύκλος μεταξύ τραπεζών και κρατικού χρέους. Ωστόσο, ο πολιτικός ορίζοντας κρύβει κινδύνους. Οι επερχόμενες γαλλικές προεδρικές εκλογές του 2027 και το ενδεχόμενο μιας πολωτικής αναμέτρησης μεταξύ της Μαρίν Λεπέν και του Ζαν-Λικ Μελανσόν θέτουν νέα ερωτήματα για τη δημοσιονομική πειθαρχία.

Υπό αυτές τις συνθήκες, η στρατηγική που ακολούθησε ο Άλαν Χάουαρντ της Brevan Howard το 2011 φαντάζει εξαιρετικά επίκαιρη: η αποχή από απόλυτα στοιχήματα γύρω από την έκβαση της Ευρωζώνης. Καθώς το μέλλον της Ευρώπης καθορίζεται πρωτίστως από πολιτικές ισορροπίες και όχι από αυστηρά οικονομετρικά μοντέλα, η προσπάθεια πρόβλεψης των πολιτικών αποφάσεων παραμένει ένα από τα πιο επικίνδυνα παιχνίδια των διεθνών αγορών.