Εξωδικαστικός μηχανισμός: «Δεύτερη ευκαιρία» για οφειλές σε τράπεζες, εφορία και ΕΦΚΑ – Πώς αποτρέπονται οι κατασχέσεις

Σε κεντρικό πυλώνα διαχείρισης του ιδιωτικού χρέους εξελίσσεται ο εξωδικαστικός μηχανισμός ρύθμισης οφειλών, λειτουργώντας ως πραγματικό «σωσίβιο» για χιλιάδες δανειολήπτες και φορολογούμενους. Με τις πρόσφατες βελτιώσεις στο θεσμικό πλαίσιο, το εργαλείο αυτό προσφέρει μια ουσιαστική δεύτερη ευκαιρία σε όσους έχουν απωλέσει παλαιότερες ρυθμίσεις, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να αναδιαρθρώσουν το σύνολο των βαρών τους προς το Δημόσιο, τα ασφαλιστικά ταμεία, τις τράπεζες και τους διαχειριστές πιστώσεων (servicers).

Ποιοι μπορούν να ενταχθούν και τι ισχύει για τις χαμένες ρυθμίσεις

Δικαίωμα υποβολής αίτησης στην ηλεκτρονική πλατφόρμα έχουν τόσο τα φυσικά πρόσωπα όσο και οι επιχειρήσεις με συνολικές οφειλές που υπερβαίνουν τις 10.000 ευρώ. Στο πεδίο εφαρμογής περιλαμβάνονται χρέη προς την ΑΑΔΕ, τον ΕΦΚΑ, τους δήμους, καθώς και προς χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι ο μηχανισμός ανοίγει την πόρτα και σε πολίτες που έχασαν προηγούμενες ευνοϊκές ρυθμίσεις (όπως τις 72 ή 120 δόσεις). Μέσω της διαδικασίας, οι οφειλέτες μπορούν να εντάξουν ξανά τις παλαιές και τρέχουσες υποχρεώσεις τους σε ένα ενιαίο, βιώσιμο πλάνο αποπληρωμής, το οποίο φτάνει έως και τις 240 δόσεις για οφειλές προς το Δημόσιο και έως τις 420 δόσεις για οφειλές προς τράπεζες.

Το «κούρεμα» χρεών και η ασπίδα στην πρώτη κατοικία

Ένα από τα βασικά κίνητρα προσφυγής στον εξωδικαστικό είναι η πρόβλεψη για διαγραφή μέρους της οφειλής («κούρεμα»). Το ποσοστό της διαγραφής προσδιορίζεται αυτόματα μέσω του αλγορίθμου της πλατφόρμας, λαμβάνοντας υπόψη τα εισοδήματα, την αξία της περιουσίας και τα έξοδα διαβίωσης του αιτούντος. Η διαγραφή μπορεί να αφορά τόσο τόκους και προσαυξήσεις όσο και βασικό κεφάλαιο, υπό την προϋπόθεση ότι η αξία ρευστοποίησης των περιουσιακών στοιχείων υπολείπεται του συνολικού ύψους του χρέους.

Παράλληλα, διασφαλίζεται η προστασία της κύριας κατοικίας, ιδίως για τους ευάλωτους δανειολήπτες, για τους οποίους η πρόταση ρύθμισης καθίσταται πλέον υποχρεωτικά αποδεκτή από τις τράπεζες και τους servicers. Με την οριστική υποβολή και αποδοχή της συμφωνίας, αναστέλλονται πλήρως τα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης, αποτρέποντας κατασχέσεις τραπεζικών λογαριασμών και πλειστηριασμούς ακινήτων.

Τα βήματα της αίτησης και τα κρίσιμα σημεία προσοχής

Η διαδικασία διεκπεραιώνεται εξ ολοκλήρου ψηφιακά. Οι ενδιαφερόμενοι εισέρχονται στην ειδική πλατφόρμα με τους κωδικούς Taxisnet, παρέχοντας συναίνεση για την άρση του τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου, ώστε να αντληθούν αυτόματα τα οικονομικά δεδομένα. Η πιστή τήρηση της τελικής συμφωνίας αποτελεί απαρέγκλιτο όρο, καθώς η καθυστέρηση καταβολής δόσεων μπορεί να οδηγήσει σε αναβίωση του συνόλου του αρχικού χρέους και επαναφορά των καταδιωκτικών μέτρων.