11η Σεπτεμβρίου: 25 χρόνια μετά, ο εγχώριος εξτρεμισμός τρομάζει τους Αμερικανούς περισσότερο από τις ξένες απειλές

Είκοσι πέντε χρόνια μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001, που άλλαξαν ριζικά το παγκόσμιο τοπίο ασφάλειας και έστρεψαν το βλέμμα των Ηνωμένων Πολιτειών στις εξωτερικές απειλές, οι Αμερικανοί πολίτες εκφράζουν πλέον εντονότερο φόβο για τη δράση εγχώριων εξτρεμιστών παρά για ενέργειες ξένων οργανώσεων. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα νέας έρευνας κοινής γνώμης που πραγματοποίησε η Reuters/Ipsos, καταγράφοντας μια σαφή μετατόπιση στο αίσθημα ανασφάλειας της αμερικανικής κοινωνίας.

Η μετατόπιση των φόβων: Από την Αλ Κάιντα στον εσωτερικό διχασμό

Σύμφωνα με τα ευρήματα της δημοσκόπησης, όταν οι πολίτες κλήθηκαν να επιλέξουν ποια θεωρούν τη μεγαλύτερη απειλή για την ασφάλεια του μέσου Αμερικανού, το 33% υπέδειξε την «εγχώρια τρομοκρατία», ενώ μόλις το 20% επέλεξε την τρομοκρατία που προέρχεται από το εξωτερικό. Την ίδια στιγμή, το 42% των ερωτηθέντων κατέδειξε τις τυχαίες πράξεις βίας, όπως τα περιστατικά μαζικών πυροβολισμών σε δημόσιους χώρους.

Η εικόνα αυτή διαφέρει αισθητά σε σύγκριση με τα δεδομένα πριν από μία δεκαετία. Σε αντίστοιχη έρευνα της Reuters/Ipsos στα μέσα του 2013, το 28% των ερωτηθέντων θεωρούσε πρωταρχικό κίνδυνο την ξένη τρομοκρατία και μόνο το 21% την εγχώρια, με το 51% να εστιάζει στην τυφλή βία. Παράλληλα, στην ερώτηση για το ποιες επιθέσεις με ιδεολογικό υπόβαθρο αποτελούν σήμερα τη μεγαλύτερη απειλή, το 61% των συμμετεχόντων απάντησε τους εγχώριους εξτρεμιστές, έναντι 34% που επέλεξε τους εξτρεμιστές του εξωτερικού.

Εγχώρια βία, πολιτική πόλωση και το αποτύπωμα των πολέμων

Παρότι οι μνήμες από το χτύπημα της Αλ Κάιντα στους Δίδυμους Πύργους του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου στη Νέα Υόρκη και στο Πεντάγωνο παραμένουν ανεξίτηλες, οι ΗΠΑ έχουν βιώσει τα τελευταία χρόνια σειρά αιματηρών επιθέσεων με εσωτερικά κίνητρα. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται επιθέσεις σε βάρος μειονοτήτων, η τραγωδία του 2016 σε νυχτερινό κέντρο στη Φλόριντα με 48 νεκρούς, αλλά και περιστατικά πολιτικής βίας, όπως οι απόπειρες δολοφονίας κατά του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.

Την ίδια ώρα, η έρευνα αποτυπώνει την έντονη απογοήτευση της κοινής γνώμης για το κόστος των στρατιωτικών επεμβάσεων που ακολούθησαν την 11η Σεπτεμβρίου. Το 48% των πολιτών δηλώνει ότι ο πόλεμος στο Αφγανιστάν δεν άξιζε το τίμημα (έναντι 21% που τον υποστηρίζει), ενώ αντίστοιχη είναι η εικόνα για το Ιράκ, με το 51% να απορρίπτει την επιχείρηση και μόλις το 21% να τη δικαιώνει. Σημαντική δυσπιστία καταγράφεται και απέναντι σε πιο πρόσφατες στρατιωτικές εμπλοκές, όπως οι επιχειρήσεις στο Ιράν, όπου το 54% εκτιμά πως δεν άξιζαν το κόστος.

Ισχυρή παρακαταθήκη ενότητας παρά τις προκλήσεις

Παρά τη σημερινή πόλωση, η 11η Σεπτεμβρίου παραμένει στη συνείδηση των πολιτών ως ένα κομβικό σημείο συλλογικής μνήμης. Το 75% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι το τρομοκρατικό χτύπημα είχε βαθύ και διαρκή αντίκτυπο στο έθνος —ποσοστό πολύ υψηλότερο από το 41% που αποδίδει ανάλογη βαρύτητα στη χρηματοπιστωτική κρίση της περιόδου 2007-2009. Επιπλέον, έξι στους δέκα Αμερικανούς εξακολουθούν να αναλογίζονται συχνά εκείνη την ημέρα, δηλώνοντας πρόθυμοι να στηρίξουν στρατιωτική απάντηση σε περίπτωση νέου μεγάλου χτυπήματος κατά της χώρας.