Σούπερ μάρκετ: Αυξάνεται ο τζίρος, συρρικνώνονται τα κέρδη – Στο 1,1% το καθαρό περιθώριο

Μία αντιφατική εικόνα αποτυπώνεται στον κλάδο του οργανωμένου λιανεμπορίου τροφίμων στην Ελλάδα. Ενώ οι πωλήσεις καταγράφουν σταθερά ανοδική πορεία, η κερδοφορία των επιχειρήσεων συμπιέζεται δραματικά. Σύμφωνα με κοινά στοιχεία του ΙΕΛΚΑ, της NielsenIQ και της Ένωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδος (ΕΣΕ) για την περίοδο 2023-2025, το καθαρό περιθώριο κέρδους των αλυσίδων κατρακυλά στο 1,1%, αναδεικνύοντας τις σοβαρές προκλήσεις βιωσιμότητας που αντιμετωπίζει η αγορά.

Το παράδοξο των πωλήσεων και το λειτουργικό κόστος

Η καταναλωτική δαπάνη στα σούπερ μάρκετ, συμπεριλαμβανομένου του ΦΠΑ, εκτιμάται ότι θα αγγίξει τα 16,2 δισεκατομμύρια ευρώ το 2025, έναντι 15,15 δισ. ευρώ το 2024 και 14,515 δισ. ευρώ το 2023. Χωρίς τον ΦΠΑ, οι πωλήσεις υπολογίζονται στα 13,967 δισ. ευρώ το 2025, σημειώνοντας άνοδο σχεδόν 1,5 δισ. ευρώ μέσα σε δύο χρόνια. Ωστόσο, η αύξηση των εσόδων εξανεμίζεται σχεδόν εξ ολοκλήρου από την έκρηξη του λειτουργικού κόστους.

Το μεγαλύτερο μερίδιο των εσόδων (73,2%) κατευθύνεται απευθείας στους προμηθευτές, φτάνοντας τα 10,22 δισ. ευρώ το 2025. Ταυτόχρονα, τα συνολικά έξοδα λειτουργίας διογκώνονται στα 3,55 δισ. ευρώ (25,4% των πωλήσεων). Στην κορυφή των επιβαρύνσεων βρίσκεται η μισθοδοσία, η οποία αναμένεται να ανέλθει στα 2,222 δισ. ευρώ το 2025, από 1,953 δισ. ευρώ το 2023. Παράλληλα, τα έξοδα ενέργειας (241 εκατ. ευρώ), τα ενοίκια (227 εκατ. ευρώ), τα logistics (202 εκατ. ευρώ) και το κόστος τραπεζικού δανεισμού (160 εκατ. ευρώ) συμπιέζουν περαιτέρω τα ταμεία.

Σε ιστορικό χαμηλό τα περιθώρια κέρδους των «Big 5»

Η εκτόξευση των εξόδων οδηγεί σε ραγδαία συρρίκνωση της τελικής γραμμής κερδοφορίας. Το αποτέλεσμα μετά από φόρους για το σύνολο της αγοράς υπολογίζεται σε μόλις 154 εκατ. ευρώ το 2025, έναντι 168 εκατ. ευρώ το 2024 και 179 εκατ. ευρώ το 2023. Έτσι, το καθαρό περιθώριο κέρδους διαμορφώνεται στο ισχνό 1,10%, υποχωρώντας σταθερά από το 1,43% του 2023.

Όπως επεσήμανε ο γενικός διευθυντής της ΕΣΕ, Απόστολος Πεταλάς, διεθνώς θεωρείται ότι ο κλάδος απαιτεί κερδοφορία άνω του 3% για να παραμείνει βιώσιμος. Στην Ελλάδα, ωστόσο, η αγορά έχει περάσει «την κόκκινη γραμμή προς τα κάτω», εξαιτίας του συνδυασμού του υψηλού πληθωρισμού, του περιορισμένου διαθέσιμου εισοδήματος και των αυξημένων λειτουργικών βαρών.

Επενδύσεις μέσω δανεισμού για την επόμενη ημέρα

Παρά τη συμπίεση των αποτελεσμάτων, οι κορυφαίοι όμιλοι της αγοράς —με κυρίαρχες τις πέντε μεγαλύτερες αλυσίδες— συνεχίζουν να υλοποιούν επενδυτικά προγράμματα. Για το 2025, οι επενδύσεις υπολογίζονται σε 450 εκατ. ευρώ, εστιάζοντας στην επέκταση και τον εκσυγχρονισμό του δικτύου, την πράσινη μετάβαση, τον ψηφιακό μετασχηματισμό και τις υποδομές logistics.

Καθώς η οργανική κερδοφορία δεν επαρκεί για να καλύψει αυτές τις κεφαλαιουχικές δαπάνες, οι αλυσίδες στρέφονται αναγκαστικά στον τραπεζικό δανεισμό, αυξάνοντας τις υποχρεώσεις τους. Την ίδια ώρα, η διανομή μερισμάτων παραμένει μηδενική, υπογραμμίζοντας ότι η προσπάθεια διατήρησης της ανταγωνιστικότητας πραγματοποιείται σε ένα εξαιρετικά απαιτητικό και ευάλωτο οικονομικό περιβάλλον.