Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων 2027: Πώς θα κατανεμηθούν τα 11 δισ. ευρώ σε υπουργεία και περιφέρειες

Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκεται η διαδικασία αξιολόγησης των επενδυτικών σχεδίων για το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) του 2027, το οποίο διαμορφώνεται πλέον στα 11 δισεκατομμύρια ευρώ. Η Διεύθυνση Δημοσίων Επενδύσεων (ΔΔΕ) του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών επεξεργάζεται τις προτάσεις που κατέθεσαν υπουργεία και περιφέρειες, με στόχο την οριστικοποίηση της κατανομής των πόρων έως τις 28 Δεκεμβρίου.

Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε προϋπολογισμό 10,6 δισ. ευρώ, ωστόσο το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού ενσωμάτωσε πρόσθετα κονδύλια ύψους 400 εκατ. ευρώ (αύξηση περίπου 4%). Η ενίσχυση αυτή οδηγεί σε αναμόρφωση της προκαταρκτικής κατανομής, χωρίς ωστόσο να αναμένονται θεαματικές ανατροπές στον βασικό κορμό των χρηματοδοτήσεων.

Η αρχιτεκτονική της χρηματοδότησης και τα νέα εργαλεία

Από το συνολικό πακέτο των 11 δισ. ευρώ, η μερίδα του λέοντος –ύψους 7 δισ. ευρώ– αφορά το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος μέσω ευρωπαϊκών πόρων (όπως το ΕΣΠΑ), ενώ τα υπόλοιπα 4 δισ. ευρώ θα καλυφθούν αποκλειστικά από εθνικούς πόρους. Στο επενδυτικό πλάνο ενσωματώνονται επίσης δύο κρίσιμα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία:

• Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο (2026-2032): Με συνολικό προϋπολογισμό 5,3 δισ. ευρώ (εκ των οποίων 3,47 δισ. ευρώ θα διατεθούν την περίοδο 2026-2030), στοχεύει στην προστασία ευάλωτων νοικοκυριών και μικρών επιχειρήσεων από τις επιπτώσεις της πράσινης μετάβασης.
• Ταμείο Εκσυγχρονισμού (2026-2029): Προϋπολογισμού 1,5 δισ. ευρώ, εστιασμένο στην αναβάθμιση των ενεργειακών υποδομών και τη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας.

Τα κριτήρια επιλογής και ο ρόλος της ψηφιακής αξιολόγησης

Για την τελική επιλογή των έργων, η Διεύθυνση Δημοσίων Επενδύσεων αξιοποιεί δεδομένα από το πληροφοριακό σύστημα e-ΠΔΕ και σύγχρονα εργαλεία business intelligence. Όπως προβλέπει σχετική εγκύκλιος του αναπληρωτή υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκου Παπαθανάση, η κατανομή θα βασιστεί σε αυστηρά μετρήσιμα κριτήρια.

Προτεραιότητα δίνεται στην ωριμότητα των προτάσεων (ύπαρξη μελετών και αδειοδοτήσεων) ώστε τα έργα να ξεκινήσουν άμεσα, αποτρέποντας καθυστερήσεις και απώλειες πόρων. Παράλληλα, εξετάζονται η συμβατότητα με τα εθνικά αναπτυξιακά σχέδια, η βιωσιμότητα, η δυνατότητα κάλυψης του κόστους συντήρησης και τα ιστορικά στοιχεία απορρόφησης κάθε φορέα υλοποίησης.

Διαφάνεια και αναπτυξιακό αποτύπωμα

Βασικός στόχος του οικονομικού επιτελείου είναι η μεγιστοποίηση της αποδοτικότητας των διαθέσιμων κεφαλαίων μέσω συνεργειών μεταξύ εθνικών και κοινοτικών προγραμμάτων. Μετά την ολοκλήρωση της αξιολόγησης στα τέλη Δεκεμβρίου, θα δημοσιοποιηθεί ο οριστικός κατάλογος των δικαιούχων και των επιλέξιμων παρεμβάσεων, ενισχύοντας τη διαφάνεια μέσω αναλυτικής γεωγραφικής και λειτουργικής ταξινόμησης όλων των έργων.