Πλασμαφαίρεση: Πώς λειτουργεί η εξωσωματική μέθοδος και ποιες εξετάσεις είναι απαραίτητες – Τι εξηγεί ειδικός γιατρός

Η πλασμαφαίρεση αποτελεί μια εξαιρετικά εξειδικευμένη ιατρική και θεραπευτική πράξη υψηλής ακρίβειας, η οποία επιβάλλεται να πραγματοποιείται αποκλειστικά εντός οργανωμένου νοσοκομειακού περιβάλλοντος. Με αφορμή την υπόθεση του Γιώργου Μαζωνάκη και τις σχετικές δημόσιες τοποθετήσεις, η διευθύντρια της Κλινικής Νεφρολογίας του Λαϊκού Νοσοκομείου, Σμαραγδή Μαρινάκη, ανέλυσε τον ακριβή μηχανισμό λειτουργίας του μηχανήματος, τα αυστηρά πρωτόκολλα ασφαλείας, καθώς και τον εκτεταμένο κλινικοεργαστηριακό έλεγχο που προηγείται της θεραπείας.

Πώς λειτουργεί το μηχάνημα της πλασμαφαίρεσης

Σύμφωνα με τους ειδικούς, η πλασμαφαίρεση αποσκοπεί στην αφαίρεση παθογόνων αντισωμάτων από το πλάσμα του ασθενούς και εφαρμόζεται σε σοβαρά, χρόνια συστηματικά, αυτοάνοσα ή νευρολογικά νοσήματα. Η θεραπεία βασίζεται σε ένα κλειστό κύκλωμα εξωσωματικής κυκλοφορίας με σαφή και διακριτά στάδια:

Αρχικά, το αίμα εξέρχεται από το σώμα μέσω ειδικής γραμμής και κατευθύνεται στο μηχάνημα. Εκεί πραγματοποιείται ο διαχωρισμός, με τη συσκευή να αφαιρεί το πλάσμα που περιέχει τα βλαπτικά αντισώματα και τα επιβαρυμένα στοιχεία. Στη συνέχεια, μέσω ξεχωριστής γραμμής, επιστρέφονται στον ασθενή τα έμμορφα συστατικά του αίματος μαζί με τα κατάλληλα υγρά υποκατάστασης, όπως ειδικά διαλύματα ή παράγωγα αίματος.

Η διάρκεια κάθε συνεδρίας κυμαίνεται συνήθως μεταξύ 3 και 3,5 ωρών. Σε όλο αυτό το διάστημα, ο ασθενής βρίσκεται υπό διαρκή παρακολούθηση. Η παρουσία σύγχρονου εξοπλισμού –όπως μόνιτορ ζωτικών λειτουργιών, απινιδωτή και υλικών ανάνηψης– καθώς και η άμεση διασύνδεση με Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) θεωρούνται αδιαπραγμάτευτες προϋποθέσεις για την άμεση αντιμετώπιση επιπλοκών, όπως αναφυλακτικές αντιδράσεις ή απότομες μεταβολές της αρτηριακής πίεσης.

Οι απαραίτητες εξετάσεις πριν από τη διαδικασία

Προτού συνδεθεί ο ασθενής με το μηχάνημα, διενεργείται ενδελεχής έλεγχος, καθώς απαγορεύεται κατηγορηματικά η έναρξη της θεραπείας εάν η κλινική του κατάσταση δεν είναι απολύτως σταθερή. Το διαγνωστικό πρωτόκολλο περιλαμβάνει:

1. Καταγραφή ζωτικών σημείων: Συνεχής μέτρηση της αρτηριακής πίεσης, των σφύξεων και της γενικής φυσικής κατάστασης.

2. Πλήρη αιματολογικό και βιοχημικό έλεγχο: Εξέταση ηλεκτρολυτών, νεφρικής λειτουργίας και κυρίως του μηχανισμού πήξης του αίματος, προκειμένου να αποτραπεί ο κίνδυνος αιμορραγικών επιπλοκών.

3. Καρδιολογική και απεικονιστική εκτίμηση: Διενέργεια ηλεκτροκαρδιογραφήματος και ακτινογραφίας θώρακος, ώστε να διαπιστωθεί ότι το καρδιοαναπνευστικό σύστημα είναι σε θέση να αντέξει την εξωσωματική επιβάρυνση.

4. Κλινική αξιολόγηση λοιμώξεων: Επιβεβαίωση της απουσίας ενεργών λοιμώξεων ή άλλων οξειών καταστάσεων που θα καθιστούσαν τη διαδικασία επισφαλή.

Αυστηρά νοσοκομειακά πρωτόκολλα

Η εφαρμογή της πλασμαφαίρεσης γίνεται πάντοτε βάσει τεκμηριωμένων ιατρικών ενδείξεων από εξειδικευμένους ιατρούς, όπως νεφρολόγους και αιματολόγους. Ένας τυπικός κύκλος θεραπείας περιλαμβάνει συνήθως 6 έως 8 συνεδρίες, οι οποίες διεξάγονται μέρα παρά μέρα, ανάλογα με τη βαρύτητα της πάθησης. Η απόλυτη τήρηση των κανονισμών ασφαλείας καθιστά σαφές ότι πρόκειται για μια πράξη που δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί εκτός νοσοκομείου.