Ελληνική βιοτεχνία: Πώς το υψηλό κόστος παραγωγής και η γραφειοκρατία φρενάρουν την ανάπτυξη

Σε κρίσιμο σταυροδρόμι εξακολουθεί να βρίσκεται η ελληνική παραγωγή, με τον βιοτεχνικό κλάδο να αναζητά διέξοδο από την καθημερινή προσπάθεια επιβίωσης προς ένα σταθερό, βιώσιμο αναπτυξιακό μοντέλο. Τα σοβαρά εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι μικρές και πολύ μικρές μεταποιητικές μονάδες τέθηκαν στο επίκεντρο του 1ου Βιοτεχνικού Εθνικού Συνεδρίου («Η Βιοτεχνία του Αύριο: Από το Όραμα στην Πράξη»), μιας κοινής πρωτοβουλίας των Βιοτεχνικών Επιμελητηρίων Αθήνας (ΒΕΑ), Πειραιά (ΒΕΠ) και Θεσσαλονίκης (ΒΕΘ).

Το αυξημένο κόστος παραγωγής και το επίμονο χρηματοδοτικό έλλειμμα

Το ραγδαία αυξημένο λειτουργικό κόστος αποτελεί σήμερα το μεγαλύτερο «αγκάθι» για τις παραγωγικές επιχειρήσεις. Η ενεργειακή επιβάρυνση και οι ανατιμήσεις στις πρώτες ύλες συμπιέζουν δραματικά τα περιθώρια κέρδους των επαγγελματιών. Παράλληλα, η περιορισμένη και συχνά απαγορευτική πρόσβαση στον τραπεζικό δανεισμό στερεί από τις βιοτεχνίες τα αναγκαία κεφάλαια κίνησης, καθυστερώντας τις επενδύσεις σε σύγχρονο τεχνολογικό εξοπλισμό και ψηφιακό μετασχηματισμό.

Στο πλαίσιο των εργασιών του συνεδρίου, εκπρόσωποι της κυβέρνησης και των κομμάτων ανέλυσαν τις οικονομικές προκλήσεις που ταλανίζουν την αγορά. Ο εκπρόσωπος Τύπου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Όμηρος Τσάπαλος, παρουσίασε ένα πακέτο μέτρων ύψους 2,2 δισ. ευρώ, το οποίο προβλέπει, μεταξύ άλλων, τη σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος, τη μείωση της προκαταβολής φόρου και την επιτάχυνση των φορολογικών αποσβέσεων για επενδύσεις. Από την άλλη πλευρά, εκπρόσωποι της αντιπολίτευσης και του τραπεζικού κλάδου εστίασαν στην ανάγκη για σταθερό φορολογικό περιβάλλον και ουσιαστική διεύρυνση των κριτηρίων ρευστότητας προς τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα.

Γραφειοκρατία, αδειοδοτήσεις και η έλλειψη εξειδικευμένου δυναμικού

Πέρα από τις οικονομικές παραμέτρους, ο διοικητικός φόρτος παραμένει ένα από τα πλέον ασφυκτικά βάρη για την εγχώρια παραγωγή. Η πολυνομία, οι αργόσυρτες διαδικασίες αδειοδότησης και τα γραφειοκρατικά εμπόδια ανακόπτουν την επιχειρηματική ευελιξία. Κοινή ήταν η διαπίστωση των συμμετεχόντων πως απαιτείται άμεση απλοποίηση των θεσμικών διαδικασιών, αλλά και η ανάπτυξη οργανωμένων βιοτεχνικών πάρκων, τα οποία θα προσφέρουν σύγχρονες υποδομές και οικονομίες κλίμακας.

Εξίσου δυσεπίλυτη πρόκληση αποτελεί η εύρεση κατάλληλου ανθρώπινου δυναμικού. Όπως επισημάνθηκε από τους γενικούς γραμματείς των Υπουργείων Εργασίας και Ανάπτυξης, Νίκο Μηλαπίδη και Ναπολέοντα Μαραβέγια, η έλλειψη τεχνικών δεξιοτήτων δυσχεραίνει την ομαλή λειτουργία των μονάδων. Η αναβάθμιση της επαγγελματικής και τεχνικής εκπαίδευσης κρίνεται επείγουσα, ώστε να γεφυρωθεί το χάσμα ανάμεσα στην εκπαίδευση και τις πραγματικές ανάγκες της βιοτεχνικής αγοράς.

Το στοίχημα της εξωστρέφειας και της βιωσιμότητας

Η ελληνική βιοτεχνία διαθέτει ισχυρά αποθέματα ανθεκτικότητας, ωστόσο η μετάβαση σε μια νέα εποχή απαιτεί συντονισμένη εθνική βιομηχανική στρατηγική. Η μείωση του λειτουργικού κόστους, η άρση των διοικητικών εμποδίων, η ενίσχυση της γυναικείας επιχειρηματικότητας και η διασύνδεση της καινοτομίας με τις διεθνείς αγορές συνιστούν αδιαπραγμάτευτες προϋποθέσεις, προκειμένου η εγχώρια παραγωγή να ανακτήσει τον ρόλο της ως βασικός μοχλός οικονομικής ανάπτυξης της χώρας.