Servicers: Στήριξη στη διαφάνεια αλλά «καμπανάκι» για κατάχρηση των ευνοϊκών ρυθμίσεων στο νέο νομοσχέδιο

Την έντονη ανησυχία τους για το ενδεχόμενο κατάχρησης συγκεκριμένων ευνοϊκών διατάξεων από οφειλέτες εκφράζουν οι Εταιρείες Διαχείρισης Απαιτήσεων από Δάνεια και Πιστώσεις (ΕΔΑΔΠ), ενόψει της συζήτησης και ψήφισης του σχετικού νομοσχεδίου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών στην Ολομέλεια της Βουλής. Η Ένωση των εταιρειών (ΕΕΔΑΔΠ) τοποθετήθηκε αναλυτικά για τις νέες ρυθμίσεις, ξεκαθαρίζοντας πως, παρότι τάσσεται υπέρ της διαφάνειας, ορισμένες δικλίδες ενδέχεται να λειτουργήσουν αποσταθεροποιητικά εάν εφαρμοστούν χωρίς επαρκή εποπτικό έλεγχο.

Ο κίνδυνος κατάχρησης και οι «αυτόματες κυρώσεις»

Στο επίκεντρο των ενστάσεων του κλάδου βρίσκονται διατάξεις που δίνουν τη δυνατότητα σε οφειλέτες, με απλό ισχυρισμό, να πετυχαίνουν πάγωμα της τοκοφορίας ή ακόμα και πίστωση έως και πέντε δόσεων έναντι της οφειλής τους. Όπως υπογραμμίζει η ΕΕΔΑΔΠ, η θέσπιση αυτοματοποιημένων κυρώσεων εις βάρος των διαχειριστών, χωρίς προηγούμενη δικαστική κρίση ή αξιολόγηση από την αρμόδια εποπτική Αρχή, εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους.

Σύμφωνα με τους εκπροσώπους των servicers, τέτοιες ρυθμίσεις απαιτούν εξαιρετικά προσεκτική εφαρμογή, καθώς ενδέχεται να αποτελέσουν αντικείμενο στρατηγικής εκμετάλλευσης από κακοπληρωτές, δημιουργώντας ένα νέο πεδίο νομικών τριβών και ερμηνευτικών συγκρούσεων. Παράλληλα, ως προς το ζήτημα του εκτελεστού τίτλου, η Ένωση σημειώνει ότι αποτελεί σεβαστή επιλογή της Πολιτείας η μη ενσωμάτωσή του στο σχέδιο νόμου, υπενθυμίζοντας ωστόσο ότι δεν αποτελεί καινοφανή πρακτική.

Η πορεία των ανακτήσεων και το σχήμα «Ηρακλής»

Υπεραμυνόμενη του έργου της, η ΕΕΔΑΔΠ παραθέτει στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, βάσει των οποίων το μη εξυπηρετούμενο ιδιωτικό χρέος μειώθηκε σημαντικά από τα 118,5 δισ. ευρώ τον Μάρτιο του 2016 σε 82,8 δισ. ευρώ πρόσφατα. Η μείωση αυτή αποδίδεται κατά κύριο λόγο σε συναινετικές λύσεις και εισπράξεις, με τις ρυθμίσεις να αγγίζουν τα 7 δισ. ευρώ ετησίως, καταρρίπτοντας –όπως τονίζεται– το αφήγημα ότι η κύρια πηγή ανάκτησης είναι οι πλειστηριασμοί.

Όσον αφορά τις τιτλοποιήσεις του κρατικού προγράμματος «Ηρακλής», οι διαχειριστές επισημαίνουν ότι οι όποιες αποκλίσεις από τους επιχειρηματικούς στόχους δεν είναι οριζόντιες. Στο κομμάτι των συναινετικών ρυθμίσεων τα πλάνα έχουν επιτευχθεί ή και ξεπεραστεί, ενώ οι καθυστερήσεις εντοπίζονται σχεδόν αποκλειστικά στο πεδίο της αναγκαστικής εκτέλεσης, το οποίο επηρεάζεται από τις γενικότερες δυσλειτουργίες και καθυστερήσεις των δικαστικών διαδικασιών.

Διαφάνεια, αυστηρή εποπτεία και διμερείς ρυθμίσεις

Οι servicers υπογραμμίζουν ότι ο ελληνικός κλάδος διαχείρισης απαιτήσεων αποτελεί ήδη τον πιο αυστηρά εποπτευόμενο στην Ευρώπη, λειτουργώντας υπό το πλαίσιο της Οδηγίας (ΕΕ) 2021/2167, του ν. 5072/2023 και της συνεχούς επιτήρησης της Τράπεζας της Ελλάδος. Υπό αυτό το πρίσμα, στηρίζουν πλήρως τα μέτρα διαφάνειας που εισάγει το νομοσχέδιο, όπως:

• Την υποχρέωση παροχής συμβάσεων, ιστορικού πληρωμών και αναλυτικής κατάστασης οφειλής εντός 45 ημερών.
• Τη δημοσιοποίηση αναλυτικών στοιχείων λειτουργίας των εταιρειών.
• Τη θέσπιση σαφών προθεσμιών μέσω ψηφιακής πλατφόρμας.

Τέλος, θετική κρίνεται η αντικατάσταση του Κώδικα Δεοντολογίας από τη νέα Διαδικασία Διμερών Ρυθμίσεων, η οποία διαμορφώνει ένα σύγχρονο, θεσμικό και δομημένο πλαίσιο διαπραγμάτευσης μεταξύ πιστωτή και δανειολήπτη, με στόχο τη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και την προστασία των εγγυήσεων του Ελληνικού Δημοσίου.