Ενεργειακό νομοσχέδιο: Σφοδρές αντιδράσεις για τα Data Centers και τις περικοπές ΑΠΕ – «Πληρώνουμε από την τσέπη μας»

Στο επίκεντρο έντονης κριτικής βρίσκεται το νέο σχέδιο νόμου για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, με τον Πανελλήνιο Σύλλογο ΕΠΑΦΗ να εξαπολύει σφοδρά πυρά κατά των προτεινόμενων ρυθμίσεων. Σε ανακοίνωσή του, ο Σύλλογος καταγγέλλει προνομιακή μεταχείριση υπέρ των ενεργοβόρων Data Centers, την ώρα που οι παραγωγοί φωτοβολταϊκής ενέργειας υφίστανται εκτεταμένες περικοπές έγχυσης, με το οικονομικό κόστος να μετακυλίεται τελικά στους ίδιους και στους καταναλωτές.

Προνόμια σύνδεσης και «παράθυρο» για ορυκτά καύσιμα στα Data Centers

Το βασικό σημείο τριβής εστιάζεται στο άρθρο 22 του υπό διαβούλευση νομοσχεδίου, το οποίο προβλέπει κατά προτεραιότητα σύνδεση στο ηλεκτρικό δίκτυο για μεγάλα Data Centers ισχύος άνω των 200 MW. Σύμφωνα με τον Σύλλογο, η προϋπόθεση κάλυψης του 80% της ισχύος τους από «κατανεμόμενη μονάδα ή/και σύστημα αποθήκευσης» αφήνει ουσιαστικά προαιρετική την εγκατάσταση μπαταριών, ανοίγοντας παράλληλα την πόρτα στη χρήση μονάδων ορυκτών καυσίμων, όπως το φυσικό αέριο.

Οι εκπρόσωποι των παραγωγών ζητούν τον ρητό αποκλεισμό των ορυκτών καυσίμων και τη σύνδεση της προτεραιότητας αποκλειστικά με συστήματα αποθήκευσης που θα απορροφούν ενέργεια τις μεσημβρινές ώρες (10:00–17:00) και θα αποφορτίζουν το βράδυ. Επιπλέον, τίθεται ζήτημα για το κόστος αναβάθμισης των δικτύων: ενώ τα Data Centers χρηματοδοτούν τις αποκλειστικές υποδομές τους, μεγάλο μέρος του ευρύτερου δικτύου επιβαρύνει τις γενικές χρεώσεις, με τον Σύλλογο να ζητά πλήρη διαφάνεια και δημοσιοποίηση των επιμέρους ποσών ανά έργο.

Απλήρωτες περικοπές και παραβίαση του ευρωπαϊκού πλαισίου

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στις αναγκαστικές περικοπές παραγωγής που επιβάλλουν οι Διαχειριστές του συστήματος (όπως ο ΑΔΜΗΕ). Ο Πανελλήνιος Σύλλογος ΕΠΑΦΗ επικαλείται το άρθρο 13 του ευρωπαϊκού Κανονισμού 2019/943, υπογραμμίζοντας ότι η αποζημίωση για ανακατανομή εκτός αγοράς αποτελεί κοινοτική υποχρέωση ήδη από την 1η Ιανουαρίου 2020, η οποία ωστόσο παραμένει ανεφάρμοστη στην πράξη.

Αντίθετα, εκφράζεται έντονη ανησυχία για τη νομική αντιμετώπιση των εντολών περικοπής ως περιπτώσεων «ανωτέρας βίας», τακτική που απαλλάσσει τους Διαχειριστές από οικονομικές υποχρεώσεις. Παράλληλα, καταγγέλλεται ότι το νέο πλαίσιο για την αποζημίωση χρηστών δεν καλύπτει ρητά τις περικοπές που επιβάλλονται για λόγους γενικής ασφάλειας του ηλεκτρικού συστήματος, αφήνοντας σημαντικό οικονομικό κενό στους σταθμούς ΑΠΕ.

Επιβάρυνση του ΕΛΑΠΕ αντί των πραγματικά υπόχρεων

Σοβαρές ενστάσεις εγείρονται και για το άρθρο 28, το οποίο προβλέπει την καταβολή αποζημιώσεων μέσω του Ειδικού Λογαριασμού Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΕΛΑΠΕ). Σύμφωνα με την καταγγελία, η συγκεκριμένη επιλογή δεν επιβαρύνει τους Διαχειριστές που δίνουν τις εντολές, αλλά μεταφέρει το βάρος στους παραγωγούς και την κοινωνία, ανασύροντας μνήμες από το 2014, όταν επιβλήθηκαν δραστικές μειώσεις τιμών για να καλυφθεί το τότε έλλειμμα του λογαριασμού.

Ο Σύλλογος ζητά να αποζημιώνεται κάθε περικοπή με ευθύνη των Διαχειριστών, με δυνατότητα ανάκτησης μόνο των αναπόφευκτων ποσών μέσω τιμολογίων κατόπιν έγκρισης της ΡΑΑΕΥ, απορρίπτοντας τους μηχανισμούς εσωτερικής αναδιανομής βαρών μεταξύ των ίδιων των παραγωγών πράσινης ενέργειας.