ΔΕΣΦΑ: Περνά στην υλοποίηση ο Κάθετος Διάδρομος – Ο κομβικός ρόλος της Ελλάδας στην ενεργειακή ασφάλεια

Σε τροχιά υλοποίησης εισέρχεται ο Κάθετος Διάδρομος φυσικού αερίου, μετατρέποντας τις πολιτικές δεσμεύσεις σε απτές ενεργειακές υποδομές για τη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη. Κατά τη διάρκεια της 2ης Τετραμερούς Υπουργικής Συνάντησης για την Ενέργεια και τη Διασυνδεσιμότητα, που πραγματοποιήθηκε στο Βελιγράδι, η διευθύνουσα σύμβουλος του ΔΕΣΦΑ, Μαρία Σφερρούτσα, υπογράμμισε την προσήλωση του Διαχειριστή στη διασφάλιση αξιόπιστων, διαφοροποιημένων και ανταγωνιστικών ροών ενέργειας σε ολόκληρη την περιοχή.

Η επέκταση προς τα Δυτικά Βαλκάνια και το χρονοδιάγραμμα του IGNM

Κεντρικό πυλώνα των συνομιλιών αποτέλεσε η επέκταση του Κάθετου Διαδρόμου προς τη Βόρεια Μακεδονία και τη Σερβία, υλοποιώντας τη στρατηγική που επισφραγίστηκε με το Μνημόνιο Συνεννόησης στη Θεσσαλονίκη τον περασμένο Σεπτέμβριο. Η νέα αυτή όδευση διαμορφώνει έναν ισχυρό ενεργειακό άξονα προς τον βορρά για τις ποσότητες φυσικού αερίου που εισέρχονται στην Ευρώπη μέσω του ελληνικού συστήματος μεταφοράς.

Στο πλαίσιο αυτό, καθοριστικός είναι ο υπό κατασκευή διασυνδετήριος αγωγός Ελλάδας-Βόρειας Μακεδονίας (IGNM), ο οποίος θα ενωθεί με τον μελλοντικό αγωγό Σερβίας-Βόρειας Μακεδονίας. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το ελληνικό τμήμα της υποδομής αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τα τέλη του 2026, ενώ το τμήμα της Βόρειας Μακεδονίας εκτιμάται ότι θα παραδοθεί εντός του 2027, ανοίγοντας νέους εμπορικούς διαδρόμους στα Δυτικά Βαλκάνια.

Εξαγωγική ισχύς 9,5 bcm και ο ρόλος των υποδομών LNG

Η Ελλάδα εδραιώνει τη θέση της ως η βασική νότια πύλη εισόδου διαφοροποιημένων πηγών ενέργειας. Η δυναμική αυτή ενισχύεται από τη λειτουργία του τερματικού σταθμού LNG στη Ρεβυθούσα και του FSRU Αλεξανδρούπολης, τα οποία παρέχουν αυξημένη ευελιξία και άμεση πρόσβαση σε διεθνείς πηγές υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Με τις νέες διασυνδέσεις και τις συνεχείς επενδύσεις στο εθνικό δίκτυο, η εξαγωγική δυναμικότητα της χώρας προς τις γειτονικές αγορές αναμένεται να αγγίξει περίπου τα 9,5 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα (bcm) ετησίως έως το 2027. Προτεραιότητα για τον ΔΕΣΦΑ και τους υπόλοιπους Διαχειριστές της περιοχής αποτελεί η εξάλειψη σημείων συμφόρησης (bottlenecks) και ο βέλτιστος ρυθμιστικός και εμπορικός συντονισμός, ώστε οι υφιστάμενες υποδομές να λειτουργούν ως ένα ενιαίο περιφερειακό σύστημα.

Στρατηγική ανθεκτικότητα και απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο

Η συγκεκριμένη περιφερειακή συνεργασία αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα ενόψει του ορόσημου του χειμώνα 2026/2027 και των ευρωπαϊκών στόχων για πλήρη απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο. Η ενίσχυση των διασυνδέσεων και η διαφοροποίηση των πηγών προσφέρουν την απαιτούμενη θωράκιση απέναντι σε γεωπολιτικές και εφοδιαστικές αναταράξεις.

Όπως επεσήμανε η επικεφαλής του ΔΕΣΦΑ, Μαρία Σφερρούτσα, η βάση των υποδομών υπάρχει και πλέον η προτεραιότητα εστιάζεται στην πλήρη αξιοποίηση της δυναμικότητας: «Ο ΔΕΣΦΑ, ως η νότια πύλη του Διαδρόμου, συνδέει διαφοροποιημένες πηγές με τις αγορές της Νοτιοανατολικής, Κεντρικής Ευρώπης και των Δυτικών Βαλκανίων. Συνεχίζουμε τη συνεργασία με τους εταίρους μας για ένα πιο ανθεκτικό και ασφαλές ευρωπαϊκό ενεργειακό σύστημα».