AstroForge: Εξοπλίζει τα διαστημόπλοιά της με τεχνητή νοημοσύνη για αυτόνομες αποστολές στο βαθύ διάστημα

Η προσέγγιση ενός αστεροειδούς και η εκτέλεση περίπλοκων εργασιών στο βαθύ διάστημα αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της σύγχρονης αεροδιαστημικής βιομηχανίας. Ενώ οργανισμοί όπως η NASA βασίζονται σε εκατοντάδες χειριστές εδάφους ανά βάρδια για τον έλεγχο των αποστολών τους, οι νεοφυείς επιχειρήσεις αναζητούν πιο ευέλικτες και οικονομικά βιώσιμες λύσεις. Σε αυτό το πλαίσιο, η νεοφυής εταιρεία διαστημικής εξόρυξης AstroForge ανακοίνωσε την ανάπτυξη ενός πρωτοποριακού συστήματος τεχνητής νοημοσύνης, το οποίο θα αναλάβει τον πλήρη έλεγχο των μελλοντικών της σκαφών.

Από τα προβλήματα επικοινωνίας στο αυτόνομο σύστημα «Solo»

Η στροφή της εταιρείας στην τεχνητή νοημοσύνη επιταχύνθηκε μετά τα προβλήματα που αντιμετώπισε το σκάφος Odin το 2025. Λόγω των περιορισμένων επίγειων κεραιών ικανών να εκπέμψουν σε αποστάσεις εκατοντάδων χιλιάδων χιλιομέτρων, η επικοινωνία και ο έλεγχος του σκάφους κατέστησαν αδύνατα. Αντί να επενδύσει περίπου 200 εκατομμύρια δολάρια για την κατασκευή ενός ιδιόκτητου παγκόσμιου δικτύου επίγειων σταθμών, η εταιρεία αποφάσισε να μεταφέρει τη «νοημοσύνη» απευθείας στο διαστημόπλοιο.

Το αποτέλεσμα αυτής της προσπάθειας είναι το «Solo», ένα εσωτερικά ανεπτυγμένο μοντέλο βασισμένο στην αρχιτεκτονική transformer. Όπως δήλωσε ο συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της AstroForge, Μάθιου Τζιάλιτς, στόχος δεν είναι μια γενική τεχνητή νοημοσύνη, αλλά μια στοχευμένη αυτονομία ικανή να επιλύει κρίσιμα τεχνικά ζητήματα χωρίς να απαιτείται παρέμβαση από τη Γη.

Πώς λειτουργεί η τεχνολογία transformer σε συνθήκες πτήσης

Σύμφωνα με τον επικεφαλής λογισμικού πτήσης της εταιρείας, Αρμάντ Αουάντ, το Solo συνδυάζει παραδοσιακούς αλγόριθμους ελέγχου με μοντέλα μηχανικής μάθησης εκπαιδευμένα σε δεδομένα από περίπου 2.500 αισθητήρες του σκάφους. Η αρχιτεκτονική αυτή επιτρέπει στο σύστημα να συσχετίζει ανωμαλίες μεταξύ διαφορετικών υποσυστημάτων —όπως η διαχείριση ενέργειας και ο προσδιορισμός θέσης μέσω των αστροπαρατηρητών (star trackers)— και να εφαρμόζει αυτόνομα διορθωτικές ενέργειες σε πραγματικό χρόνο.

Η χρήση νευρωνικών δικτύων για τον έλεγχο διαστημικών σκαφών αποτελεί ιστορικά ένα ταμπού για τον κλάδο, λόγω ανησυχιών σχετικά με την αξιοπιστία τους. Ωστόσο, η AstroForge επιδιώκει να αποδείξει ότι η τεχνολογία έχει ωριμάσει επαρκώς ώστε να αναλάβει κρίσιμες λειτουργίες πλοήγησης και επιβίωσης του σκάφους.

Ο οδικός χάρτης μέχρι την πλήρη αυτονομία το 2027

Η πρώτη δοκιμή του συστήματος Solo θα πραγματοποιηθεί στα τέλη του 2026 με το σκάφος DeepSpace-2, το οποίο θα εκτοξευθεί παράλληλα με την τρίτη σεληνιακή αποστολή της Intuitive Machines. Κατά τη διάρκεια αυτής της αποστολής, το λογισμικό θα λειτουργεί σε δοκιμαστική λειτουργία («shadow mode»), επιτρέποντας στους μηχανικούς να αξιολογήσουν την απόδοσή του.

Το μεγάλο βήμα θα γίνει το 2027 με την αποστολή Autonomy-1, η οποία θα εκτοξευθεί με τον πρώτο πύραυλο της Stoke Space υπό την υποστήριξη της NASA. Η αποστολή αυτή, που στοχεύει στη συλλογή επιστημονικών δεδομένων για τον Ήλιο, σχεδιάζεται να λειτουργήσει πλήρως αυτόνομα, σηματοδοτώντας μια νέα εποχή για την εξερεύνηση του διαστήματος από ιδιωτικές εταιρείες.