Συνταξιούχοι χωρίς σύνταξη: Αδιέξοδο για χιλιάδες οφειλέτες του e-ΕΦΚΑ λόγω χρεών

Ένα σοβαρό οικονομικό και κοινωνικό αδιέξοδο αντιμετωπίζουν εκατοντάδες χιλιάδες ασφαλισμένοι στη χώρα, οι οποίοι, παρά το γεγονός ότι έχουν συμπληρώσει τα απαιτούμενα όρια ηλικίας και τις απαραίτητες ημέρες ασφάλισης, παραμένουν χωρίς σύνταξη λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών προς τον e-ΕΦΚΑ. Η κατάσταση αυτή αναδεικνύει τις αδυναμίες των υφιστάμενων νομοθετικών ρυθμίσεων και θέτει σε κίνδυνο τα προς το ζην για μια ευάλ ομάδα πολιτών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που βλέπουν το φως της δημοσιότητας, η ρύθμιση οφειλών που θεσπίστηκε με τον νόμο 5078/2023 αποδεικνύεται ελάχιστα αποτελεσματική. Συγκεκριμένα, το όριο των 30.000 ευρώ για τους ελεύθερους επαγγελματίες και των 10.000 ευρώ για τους αγρότες, πάνω από το οποίο απαιτείται η εφάπαξ καταβολή της διαφοράς, λειτουργεί αποτρεπτικά. Σε διάστημα άνω των δυόμιση ετών, μόλις 12.377 ασφαλισμένοι υπέβαλαν αίτηση υπαγωγής, με τις εγκεκριμένες περιπτώσεις να φτάνουν τις 7.345, ενώ χιλιάδες αιτήσεις απορρίφθηκαν ή παραμένουν σε εκκρεμότητα.

Βασικό «αγκάθι» για τους οφειλέτες αποτελεί η υποχρεωτική άρση του τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου, καθώς και τα αυστηρά κριτήρια για το ύψος των καταθέσεων. Ακόμη και όσοι καταφέρουν να ενταχθούν στη διαδικασία, αντιμετωπίζουν βαριά παρακράτηση ύψους 60% επί του ποσού της σύνταξής τους, μέχρι η οφειλή να περιοριστεί στα 20.000 ευρώ για τους επαγγελματίες και στα 6.000 ευρώ για τους αγρότες. Στη συνέχεια, το εναπομείναν χρέος ρυθμίζεται σε έως 60 μηνιαίες δόσεις, με ελάχιστο ποσό τα 50 ευρώ.

Εκτιμάται ότι έως και 300.000 μη μισθωτοί και αγρότες εγκλωβίζονται σε αυτό το καθεστώς, με πολλούς εξ αυτούς να φτάνουν σε ηλικία υπερηλικίας χωρίς να έχουν λάβει ούτε ένα ευρώ σύνταξης. Από την πλευρά της, η Ένωση για την Υπεράσπιση της Εργασίας και του Κοινωνικού Κράτους (ΕΝΥΠΕΚΚ) προτείνει δραστικές λύσεις, όπως η διαγραφή παλαιών οφειλών και προσαυξήσεων, η αύξηση του πλαφόν χρέους στις 50.000 ευρώ για όλες τις κατηγορίες και η επαναφορά του σχήματος των 120 δόσεων, προκειμένου να αποσυμφορηθεί το ασφαλιστικό σύστημα και να αποδοθεί δικαιοσύνη στους πολίτες.