OFF THE RECORD: Άντε καλέ σιγά, κόβονται τα ρουσφέτια;
Μετά την αγωνία των Πανελλαδικών Εξετάσεων και την ανακοίνωση των βάσεων, χιλιάδες οικογένειες στην Ελλάδα βρίσκονται αντιμέτωπες με έναν νέο, εξίσου δύσκολο αγώνα: την ανεύρεση φοιτητικής στέγης. Ωστόσο, το ζήτημα αυτό αποτελεί πλέον μόνο την αιχμή του δόρατος μιας ευρύτερης στεγαστικής κρίσης, η οποία πιέζει ασφυκτικά από τους νέους φοιτητές έως τη μέση ελληνική οικογένεια.
Σε πολλές περιοχές της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, οι τιμές των ενοικίων έχουν εκτοξευθεί σε δυσθεώρητα ύψη. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, οι μέσες ζητούμενες τιμές για φοιτητική κατοικία αυξήθηκαν κατά 5,3% πανελλαδικά μέσα σε διάστημα ενός έτους. Στο κέντρο της Αθήνας καταγράφονται αυξήσεις-ρεκόρ που φτάνουν έως και το 25,8% σε ορισμένα τμήματα, ενώ οι τιμές στα δυτικά προάστια και τον Πειραιά κινούνται ανοδικά στα 11,5 και 12,6 ευρώ ανά τετραγωνικό αντίστοιχα. Παρόμοια είναι η εικόνα και στη Θεσσαλονίκη, με τις 40 Εκκλησιές και το κέντρο να σημειώνουν σημαντικές αυξήσεις, καθιστώντας την αναζήτηση οικονομικού σπιτιού μια πραγματική δοκιμασία.
Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται στα φοιτητικά διαμερίσματα. Στις νέες μισθώσεις, οι τιμές για οικογενειακές κατοικίες αυξάνονται με ρυθμούς που υπερβαίνουν κατά πολύ την αύξηση των εισοδημάτων. Ενδεικτικά, ένα ζευγάρι εργαζομένων με μέσες αποδοχές αναγκάζεται σε ορισμένες περιοχές να διαθέσει σχεδόν τα δύο τρίτα του μισθού του αποκλειστικά για τη στέγαση. Παρά την οριακή αύξηση του μέσου διαθέσιμου εισοδήματος, οι Έλληνες ενοικιαστές συνεχίζουν να δαπανούν δυσανάλογα μεγάλο μέρος των χρημάτων τους για το ενοίκιο, περιορίζοντας δραστικά άλλες βασικές δαπάνες και την κατανάλωση.
Η κατάσταση αυτή επηρεάζει αρνητικά τη συνολική οικονομική και κοινωνική δομή της χώρας, λειτουργώντας αποτρεπτικά στη δημιουργία οικογένειας και επιδεινώνοντας το ήδη οξυμένο δημογραφικό πρόβλημα. Οι ειδικοί τονίζουν ότι οι επίσημοι δείκτες πληθωρισμού συχνά αποκρύπτουν την πραγματική πίεση, καθώς βασίζονται σε παλαιότερα συμβόλαια, την ίδια στιγμή που τα νέα μισθωτήρια προσαρμόζονται άμεσα στη μεγάλη ζήτηση και την περιορισμένη προσφορά ακινήτων.
Από την πλευρά της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εμφανίζεται επιφυλακτική απέναντι σε μέτρα που ενισχύουν αποκλειστικά τη ζήτηση, όπως τα γενικευμένα επιδόματα, προκρίνοντας παρεμβάσεις για την αύξηση του διαθέσιμου αποθέματος κατοικιών. Μέχρις ότου υλοποιηθούν ουσιαστικές λύσεις, όπως η αξιοποίηση κλειστών ακινήτων και η ανάπτυξη προγραμμάτων κοινωνικής κατοικίας, η πρόσβαση σε ένα προσιτό σπίτι παραμένει μια από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για την ελληνική κοινωνία.
