ΗΠΑ: Οι Δημοκρατικοί κέρδισαν με όπλο την ακρίβεια – Μπορούν όμως να ρίξουν τις τιμές;

Το διογκούμενο κόστος διαβίωσης και η επίμονη ακρίβεια αποτέλεσαν το καθοριστικό πολιτικό καύσιμο που οδήγησε τους Δημοκρατικούς σε σημαντικές νίκες στο Κογκρέσο. Οι Αμερικανοί ψηφοφόροι προσήλθαν στις κάλπες με το βλέμμα στους λογαριασμούς των σούπερ μάρκετ, στα ενοίκια και στα καύσιμα. Ωστόσο, η μετάβαση από τις προεκλογικές υποσχέσεις στην απτή οικονομική ανακούφιση αποδεικνύεται μια ιδιαίτερα σύνθετη εξίσωση, καθώς η νέα ισορροπία δυνάμεων στην Ουάσιγκτον κρύβει σημαντικά θεσμικά και δημοσιονομικά ναρκοπέδια.

Η ατζέντα για την υγεία, τα επιδόματα και τους δασμούς

Ηγετικά στελέχη του Δημοκρατικού Κόμματος έχουν ήδη διαμηνύσει ότι θα κινηθούν ταχύτατα για να αποκαταστήσουν τις κρατικές επιδοτήσεις ασφάλισης υγείας στο πλαίσιο του Νόμου για την Προσιτή Υγειονομική Περίθαλψη. Παράλληλα, βασική προτεραιότητα αποτελεί η ανατροπή των περικοπών στο πρόγραμμα Medicaid και στα επιδόματα διατροφής, τα οποία είχαν δεχθεί πλήγματα. Ο πιθανός Πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων, Χακίμ Τζέφρις, έχει θέσει στο επίκεντρο και την κατάργηση ορισμένων δασμών, υποστηρίζοντας πως επιβαρύνουν υπέρμετρα τις εφοδιαστικές αλυσίδες και μετακυλίονται στους τελικούς καταναλωτές.

Παράλληλα, υπάρχει η πρόσφατη εμπειρία της κυβέρνησης του Τζο Μπάιντεν, όταν η πίεση προς τις φαρμακοβιομηχανίες οδήγησε εταιρείες όπως οι Boehringer Ingelheim, AstraZeneca και GlaxoSmithKline να θέσουν εθελοντικό πλαφόν 35 δολαρίων στις τιμές των αναπνευστικών συσκευών. Στελέχη του κόμματος ελπίζουν ότι παρόμοιες στοχευμένες παρεμβάσεις μπορούν να επαναληφθούν, προσφέροντας άμεση ανακούφιση στα νοικοκυριά.

Το τείχος του Λευκού Οίκου και οι δημοσιονομικοί περιορισμοί

Παρά τις φιλοδοξίες, η πραγματικότητα της διακυβέρνησης επιβάλλει σκληρούς περιορισμούς. Οι Δημοκρατικοί βρίσκονται στην ιδιόμορφη θέση να διαθέτουν ισχυρή νομοθετική εντολή, αλλά να μην ελέγχουν την εκτελεστική εξουσία. Ο Ντόναλντ Τραμπ διατηρεί το δικαίωμα του προεδρικού βέτο, έτοιμος να μπλοκάρει πρωτοβουλίες που έρχονται σε ρήξη με τη δική του πολιτική ατζέντα.

Την ίδια ώρα, τα περιθώρια στενεύουν επικίνδυνα λόγω του δημοσιονομικού ελλείμματος, το οποίο κινείται κοντά στο 6% του ΑΕΠ. Όπως επισημαίνει η Μάγια ΜακΓκίνις, πρόεδρος της Επιτροπής για έναν Υπεύθυνο Ομοσπονδιακό Προϋπολογισμό, μια ανεξέλεγκτη αύξηση των δαπανών ενέχει τον κίνδυνο της πολιτικής υποκρισίας και θα μπορούσε να τροφοδοτήσει εκ νέου τον πληθωρισμό. Χωρίς συγκράτηση του ελλείμματος και διαρθρωτικές κινήσεις τόσο στα έσοδα όσο και στις δαπάνες, η μείωση των επιτοκίων από την Ομοσπονδιακή Τράπεζα καθίσταται εξαιρετικά δυσχερής, περιορίζοντας τα περιθώρια ουσιαστικής ενίσχυσης των πραγματικών μισθών.

Συμβιβασμός ή ρήξη: Το εσωτερικό δίλημμα των Δημοκρατικών

Η στρατηγική διαχείρισης της ακρίβειας έχει ήδη ανοίξει συζήτηση στο εσωτερικό του κόμματος. Από τη μία πλευρά, μετριοπαθείς φωνές, όπως η εκλεγμένη γερουσιαστής της Νότιας Καρολίνας Άνι Άντριους, τάσσονται υπέρ ενός ρεαλιστικού συμβιβασμού, υποστηρίζοντας ότι η στείρα αντιπαράθεση με τον Ντόναλντ Τραμπ δεν θα μειώσει αυτόματα τις τιμές στα ράφια ή στην αντλία των καυσίμων.

Από την άλλη πλευρά, η προοδευτική πτέρυγα, εκπροσωπούμενη από στελέχη όπως η γερουσιαστής Ελίζαμπεθ Ουόρεν και η στρατηγική σύμβουλος Ρεμπέκα Κατς, ζητά αποφασιστική σύγκρουση. Η προσέγγιση αυτή προκρίνει τη μαζική κατάθεση νομοσχεδίων για την προστασία των καταναλωτών και τη μείωση του κόστους ζωής, αναγκάζοντας τον Λευκό Οίκο είτε να συναινέσει είτε να αναλάβει το πολιτικό κόστος της απόρριψής τους ενώπιον των ψηφοφόρων.