Ευάγγελος Βενιζέλος: «Ο πληθωρισμός διαβρώνει τα εισοδήματα» – Γιατί δεν επετεύχθη η αναγκαία εκτίναξη της οικονομίας

Σε μια εμπεριστατωμένη και πολυεπίπεδη ανάλυση για την κατάσταση της ελληνικής οικονομίας και τις προκλήσεις της επόμενης ημέρας προχώρησε ο πρώην αντιπρόεδρος της κυβέρνησης και πρώην υπουργός Οικονομικών, Ευάγγελος Βενιζέλος. Μιλώντας κατά την παρουσίαση του νέου βιβλίου του Νίκου Χριστοδουλάκη, ο κ. Βενιζέλος αναγνώρισε μεν τη δημοσιονομική βελτίωση και τη μείωση της ανεργίας, επεσήμανε ωστόσο με έμφαση πως η χώρα δεν πέτυχε την ουσιαστική οικονομική «εκτίναξη» που άξιζαν οι θυσίες και η πολυετής προσπάθεια των πολιτών κατά τη διάρκεια της κρίσης.

Ο «αυτόματος πιλότος» του πληθωρισμού και το οξύ στεγαστικό πρόβλημα

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο κ. Βενιζέλος στον ρόλο της ακρίβειας στη διαμόρφωση της τρέχουσας οικονομικής εικόνας. Όπως υπογράμμισε, τα τελευταία χρόνια η οικονομία φαίνεται να κινείται υπό την επήρεια ενός «αυτόματου πιλότου», ο οποίος δεν είναι άλλος από τον πληθωρισμό. Σύμφωνα με τον ίδιο, ο μηχανισμός αυτός αφενός βελτιώνει τους δημοσιονομικούς δείκτες και αποκλιμακώνει λογιστικά τον λόγο χρέους προς ΑΕΠ, αφετέρου όμως διαβρώνει συστηματικά τα πραγματικά εισοδήματα και διευρύνει τις κοινωνικές ανισότητες.

«Αυτό δημιουργεί κοινωνική δυσαρέσκεια που προκαλεί η εισοδηματική ανεπάρκεια και η ακρίβεια», σημείωσε, εστιάζοντας εκτενώς στο στεγαστικό ζήτημα, το οποίο χαρακτήρισε ως το μείζον πρόβλημα για τα ελληνικά νοικοκυριά. Τόνισε μάλιστα πως η στεγαστική δαπάνη στην Ελλάδα κινείται πλέον σε επίπεδα σχεδόν διπλάσια σε σύγκριση με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, επιβαρύνοντας δυσανάλογα τον οικογενειακό προϋπολογισμό.

Η «μεγάλη συναστρία» των ευρωπαϊκών πόρων και η χαμένη ευκαιρία

Αναλύοντας τις χαμένες ευκαιρίες, ο κ. Βενιζέλος διερωτήθηκε γιατί η Ελλάδα δεν κατάφερε να κάνει το ποιοτικό άλμα, παρά τη μοναδική συγκυρία συσσώρευσης ενωσιακών πόρων. Όπως εξήγησε, η χώρα είχε στη διάθεσή της μια πρωτοφανή «συναστρία», η οποία περιλάμβανε το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, το ΕΣΠΑ και την Κοινή Αγροτική Πολιτική, σε συνδυασμό με τη δημοσιονομική ευελιξία που παραχωρήθηκε λόγω της πανδημίας.

Παρά τις τεράστιες αυτές δυνατότητες ρευστότητας, παρατήρησε ότι σημαντικό μέρος των κονδυλίων διοχετεύθηκε με ευκολία σε επιδοτήσεις υπό αμφίβολα κριτήρια, αντί να αξιοποιηθεί για τον ριζικό παραγωγικό μετασχηματισμό. Παράλληλα, στάθηκε και στο θεσμικό πεδίο, αναφέροντας ότι η χώρα βίωσε τα τελευταία χρόνια μια διαρκή ένταση γύρω από τη λειτουργία των κρατικών οργάνων, της Δικαιοσύνης και των σχέσεων με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς.

Το μέτρο σύγκρισης με την Ευρώπη και τα διδάγματα της κρίσης

Ο Ευάγγελος Βενιζέλος υπογράμμισε ότι το πραγματικό κριτήριο αξιολόγησης της Ελλάδας δεν είναι η απλή σύγκριση με το 2009, αλλά η σύγκλιση με τα υπόλοιπα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα οποία κινούνται διαρκώς μπροστά. «Το ζητούμενο είναι να καλύψουμε το χαμένο έδαφος. Όχι να γυρίσουμε εκεί που ήμασταν, αλλά να βρεθούμε εκεί που θα έπρεπε να είμαστε αν δεν είχε μεσολαβήσει η κρίση», επισήμανε, αναδεικνύοντας επίσης το δημογραφικό ως βασικό δομικό περιορισμό της μακροπρόθεσμης ανάπτυξης.

Κλείνοντας, αναφέρθηκε στη διαχείριση του χρέους, υπενθυμίζοντας πως οι κρίσιμες διευθετήσεις του 2012 και του 2018 δημιούργησαν τη σταθερή βάση πάνω στην οποία πατάει σήμερα η χώρα –τοποθετώντας την δημοσιονομικά σε ασφαλέστερο σημείο από χώρες όπως η Γαλλία ή η Ιταλία. Επανέλαβε ωστόσο ότι η υπέρβαση αυτή δεν συνοδεύτηκε από τη νέα δυναμική αφετηρία που δικαιούταν η ελληνική κοινωνία μετά από τόσα χρόνια επώδυνων προσπαθειών.