Το «φάντασμα» των κρατικών ομολόγων στοιχειώνει ξανά την Ευρώπη: Οι δημοσιονομικές ρωγμές και ο κίνδυνος μετάδοσης

Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής βρίσκονται οι ευρωπαϊκές αγορές κρατικού χρέους, καθώς ένα νέο κύμα πιέσεων επαναφέρει στο προσκήνιο τους φόβους για δημοσιονομική αποσταθεροποίηση. Ο συνδυασμός των γεωπολιτικών εντάσεων στη Μέση Ανατολή, της επίμονης ανόδου των τιμών του πετρελαίου και των εγγενών διαρθρωτικών αδυναμιών της Γηραιάς Ηπείρου διαμορφώνει ένα εκρηκτικό σκηνικό, με τους διεθνείς αναλυτές να κάνουν λόγο για την απειλή μιας νέας μετάδοσης της κρίσης στην ευρωζώνη.

Η γαλλική δημοσιονομική στενωπός και το κόστος δανεισμού

Στο επίκεντρο των αναταράξεων βρίσκεται η Γαλλία, η οποία αντιμετωπίζει έντονες δημοσιονομικές προκλήσεις. Παρά την πρόσκαιρη αποκλιμάκωση στις αποδόσεις των 10ετών ομολόγων, οι επενδυτές παραμένουν ιδιαίτερα ανήσυχοι για τη βιωσιμότητα των δημοσίων οικονομικών της δεύτερης μεγαλύτερης οικονομίας της ΕΕ. Η διεύρυνση των spreads και το αυξημένο κόστος εξυπηρέτησης του χρέους περιορίζουν ασφυκτικά τα περιθώρια ελιγμών για το Παρίσι.

Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ, Λούντβιχ Στράουμπ, η κατάσταση στη Γαλλία εμπνέει έντονη ανησυχία. Με την απόδοση των ομολόγων να κινείται σε υψηλά επίπεδα και τον ονομαστικό ρυθμό ανάπτυξης να παραμένει υποτονικός, γύρω στο 2%, κάθε νέος δανεισμός επιβαρύνει δυσανάλογα το σύνολο του χαρτοφυλακίου χρέους. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι αγορές είναι έτοιμες να «τιμωρήσουν» οποιαδήποτε νέα υπέρβαση δαπανών, καθώς τα δημοσιονομικά περιθώρια έχουν σχεδόν εξαντληθεί.

Ενεργειακές πιέσεις και ορατός κίνδυνος μετάδοσης

Το κλίμα αβεβαιότητας επιδεινώνεται περαιτέρω από τις εξελίξεις στον τομέα της ενέργειας. Οι τιμές του αργού πετρελαίου καταγράφουν ανοδική πορεία, αγνοώντας την απόφαση της ομάδας των G7 για απελευθέρωση στρατηγικών αποθεμάτων καυσίμων, καθώς οι επιθέσεις σε πλοία στη Μέση Ανατολή απειλούν τη σταθερότητα των εφοδιαστικών αλυσίδων. Το γεγονός αυτό αναζωπυρώνει τις πληθωριστικές πιέσεις και περιορίζει την ευελιξία της νομισματικής πολιτικής.

Παράλληλα, αναλυτές διεθνών οίκων και παρατηρητές των αγορών προειδοποιούν ότι οι διαρθρωτικές αδυναμίες της Ευρώπης, όπως η γήρανση του πληθυσμού και η απουσία ουσιαστικών μεταρρυθμίσεων, την καθιστούν ευάλωτη. Ο διευθύνων σύμβουλος της Prediqma, Χάρμουτ Γιάενς, διαβλέπει σαφείς αναλογίες με παλαιότερες κρίσεις, συνιστώντας αποφυγή ανάληψης περιττού ρίσκου. Όπως σημειώνουν αναλύσεις του Bloomberg, παρότι η σημερινή κατάσταση διαφέρει από την κρίση χρέους της περιόδου 2010-2012, η συσσώρευση αρνητικών παραγόντων απειλεί να συμπαρασύρει ακόμα και κράτη-μέλη που έχουν επιτύχει δημοσιονομική πρόοδο, εξαιτίας της γενικευμένης αύξησης του κόστους δανεισμού.