OFF THE RECORD: Άντε καλέ σιγά, κόβονται τα ρουσφέτια;
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ηπατίτιδας, τα στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) υπενθύμιζαν ότι εκατομμύρια άνθρωποι παγκοσμίως ζουν με χρόνια ιογενή λοίμωξη, συχνά χωρίς να το γνωρίζουν. Η ηπατίτιδα, η οποία ορίζεται ως η φλεγμονή του ήπατος, συνεχίζει να αποτελεί μια σοβαρή πρόκληση για τη δημόσια υγεία, με τις μορφές Β και C να βρίσκονται στο επίκεντρο του ιατρικού ενδιαφέροντος λόγω της μακροχρόνιας πορείας τους.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, η ηπατίτιδα C χαρακτηρίζεται συχνά ως «σιωπηλός δολοφόνος». Ο λόγος είναι ότι οι περισσότεροι ασθενείς εμφανίζουν ελάχιστα ή απολύτως κανένα σύμπτωμα στα αρχικά στάδια, με αποτέλεσμα η λοίμωξη να παραμένει αδιάγνωστη μέχρις ότου προκληθεί σημαντική βλάβη στο όργανο. Παρόμοια χαρακτηριστικά μπορεί να παρουσιάσει και η χρόνια ηπατίτιδα Β, η οποία είναι πιθανό να παραμείνει ασυμπτωματική για δεκαετίες, καθιστώντας τον προληπτικό έλεγχο ζωτικής σημασίας.
Στο πεδίο των θεραπειών, οι εξελίξεις διαφέρουν σημαντικά ανάλογα με τον τύπο του ιού. Η ηπατίτιδα C αποτελεί σήμερα το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας πλήρως θεραπεύσιμης χρόνιας ιογενούς λοίμωξης. Σύγχρονες αγωγές με αντιικά δισκεία άμεσης δράσης καταφέρνουν να θεραπεύσουν ποσοστό μεγαλύτερο του 95% των ασθενών. Ωστόσο, οι επιστήμονες τονίζουν ότι η θεραπεία δεν προσφέρει διαρκή ανοσία, γεγονός που σημαίνει ότι η επαναμόλυνση παραμένει υπαρκτός κίνδυνος.
Αντίθετα, η χρόνια ηπατίτιδα Β θεωρείται γενικά ότι δεν θεραπεύεται πλήρως με τα τρέχοντα θεραπευτικά πρωτόκολλα. Τα διαθέσιμα αντιικά φάρμακα μπορούν να καταστείλουν αποτελεσματικά τον ιό, να προστατεύσουν τη λειτουργία του ήπατος και να περιορίσουν τον κίνδυνο ανάπτυξης κίρρωσης ή καρκίνου, ωστόσο πολλοί ασθενείς απαιτείται να ακολουθήσουν μακροχρόνια ή ακόμα και διά βίου αγωγή.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και για τις υπόλοιπες μορφές. Η ηπατίτιδα D θεωρείται από τους ειδικούς ως η πιο σοβαρή μορφή χρόνιας ιογενούς ηπατίτιδας, καθώς σε ασθενείς που ήδη νοσούν από ηπατίτιδα Β μπορεί να επιταχύνει ραγδαία την εξέλιξη της νόσου προς κίρρωση και ηπατικό καρκίνο. Παράλληλα, η ηπατίτιδα Α και Ε συνδέονται στενά με την υγιεινή των τροφίμων και του νερού, με την οξεία μορφή της ηπατίτιδας Ε να ενέχει σοβαρούς κινδύνους ιδίως κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης.
Ως βασικά μέτρα πρόληψης και προστασίας προβάλλονται ο εμβολιασμός έναντι της ηπατίτιδας Β, ο έγκαιρος εργαστηριακός έλεγχος και η αποφυγή παραγόντων που επιβαρύνουν το ήπαρ, όπως η κατανάλωση αλκοόλ. Ιδιαίτερα ευπαθείς ομάδες, όπως άτομα με ιστορικό έκθεσης ή όσοι γεννήθηκαν σε περιοχές υψηλού επιδημιολογικού κινδύνου, συνιστάται να συμβουλεύονται άμεσα τον θεράποντα ιατρό τους για τον κατάλληλο προληπτικό έλεγχο.
