Γερμανία: Τι προβλέπουν οι «Πέντε Σοφοί» – Αναθεώρηση της ανάπτυξης στο 1,3% και μέτρα «ιστορικών διαστάσεων»

Σαφώς πιο αισιόδοξη για την πορεία της οικονομικής δραστηριότητας, αλλά ταυτόχρονα ιδιαίτερα αυστηρή ως προς τα δημοσιονομικά περιθώρια, εμφανίζεται η ετήσια έκθεση του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων της Γερμανίας. Το ανεξάρτητο γνωμοδοτικό όργανο, γνωστό ως οι «Πέντε Σοφοί», παρέδωσε την έκθεσή του στον καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς και τον υπουργό Οικονομικών Κλίνγκμπαϊλ, αναθεωρώντας ανοδικά τις εκτιμήσεις του για το ΑΕΠ, κρούοντας ωστόσο τον κώδωνα του κινδύνου για τη βιωσιμότητα των δημοσίων οικονομικών.

Ανάπτυξη με «καύσιμο» τις εξαγωγές και επιμονή του πληθωρισμού

Σύμφωνα με τις νέες προβλέψεις των εμπειρογνωμόνων, ο ρυθμός οικονομικής μεγέθυνσης της Γερμανίας αναμένεται να διαμορφωθεί φέτος στο 1,3%, καταγράφοντας αξιοσημείωτη άνοδο σε σύγκριση με το 0,5% που προβλεπόταν την περασμένη άνοιξη. Για το 2027, το Συμβούλιο εκτιμά ότι η ανάπτυξη θα κινηθεί στο 1,0%, επιβεβαιώνοντας πως η μεγαλύτερη ευρωπαϊκή οικονομία επιδεικνύει ανθεκτικότητα απέναντι στις διεθνείς προκλήσεις.

Κυρίαρχη κινητήρια δύναμη πίσω από αυτή τη θετική μεταβολή παραμένουν οι ισχυρές εξαγωγές, ενώ καθοριστικό ρόλο διαδραματίζουν οι δημόσιες επενδύσεις και η ανάκαμψη της ιδιωτικής κατανάλωσης, η οποία αναμένεται να αποτελέσει βασικό πυλώνα στήριξης για το επόμενο έτος. Στο μέτωπο των τιμών, ο πληθωρισμός υπολογίζεται φέτος στο 2,8% (από 3,0% την άνοιξη), ωστόσο για την επόμενη χρονιά οι ειδικοί προβλέπουν νέα έξαρση, τοποθετώντας τον δείκτη στο 3,3%.

«Καμπανάκι» για τα δημόσια οικονομικά και βαθιές τομές στο συνταξιοδοτικό

Παρά τα θετικά μακροοικονομικά νέα, η έκθεση περιλαμβάνει μια σοβαρή προειδοποίηση για την πίεση που δέχεται ο ομοσπονδιακός προϋπολογισμός και το κοινωνικό κράτος. Οι αναλυτές κάνουν λόγο για επιτακτική ανάγκη λήψης μέτρων «ιστορικών διαστάσεων», καθώς οι μεσοπρόθεσμες κρατικές δαπάνες υπερβαίνουν κατά πολύ τα προσδοκώμενα έσοδα. Η επικεφαλής του Συμβουλίου, Μόνικα Σνίτσερ, υπογράμμισε χαρακτηριστικά ότι η συγκράτηση του ρυθμού αύξησης των δημοσίων δαπανών συνιστά πλέον μονόδρομο.

Για την ανάσχεση της δημοσιονομικής εκτροπής, προτείνονται ριζικές μεταρρυθμίσεις στο ασφαλιστικό. Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει η κατάργηση της δυνατότητας πρόωρης συνταξιοδότησης στα 63 έτη για εργαζόμενους με πολλά χρόνια ενσήμων, καθώς και η αναθεώρηση πρόσθετων παροχών, όπως η τρίτη φάση της «σύνταξης των μητέρων».

Άμυνα, φορολογικές αυξήσεις και αναδιάρθρωση επιδομάτων

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις αμυντικές δαπάνες, οι οποίες μέχρι σήμερα χρηματοδοτούνται κυρίως μέσω ειδικών πιστώσεων. Οι εμπειρογνώμονες ζητούν τη σταδιακή επιστροφή στην αυστηρή δημοσιονομική πειθαρχία και την κατάργηση των εξαιρέσεων από το συνταγματικό «φρένο χρέους» από το 2031 και μετά. Επειδή όμως το χρηματοδοτικό κενό παραμένει στο 2,4% του ΑΕΠ, προτείνεται η θέσπιση ενός συμπληρωματικού φόρου για την άμυνα (εισφορά αλληλεγγύης της τάξης του 2,5% έως 7,5%), που θα μπορούσε να αποφέρει έως και 30,7 δισ. ευρώ το 2027, επιβαρύνοντας ιδιώτες και επιχειρήσεις.

Παράλληλα, στο τραπέζι μπαίνουν παρεμβάσεις στις κλίμακες του φόρου εισοδήματος, αλλά και η εξορθολογισμένη συγχώνευση κοινωνικών επιδομάτων (στέγασης, παιδιών, βασικού εισοδήματος). Στόχος είναι η εξοικονόμηση 1,7 έως 4 δισ. ευρώ και η ταυτόχρονη ενίσχυση των κινήτρων για ένταξη στην αγορά εργασίας. Οι εισηγήσεις αυτές ευθυγραμμίζονται σε μεγάλο βαθμό με τη δημοσιονομική ρητορική του Φρίντριχ Μερτς, θέτοντας το πλαίσιο για τις κρίσιμες οικονομικές αποφάσεις του Βερολίνου το αμέσως επόμενο διάστημα.