Τουρκολιβυκό μνημόνιο: Προκλητικές απειλές Ερντογάν μετά τη διεθνή αποδόμηση από την Αθήνα

Σε τροχιά περαιτέρω κλιμάκωσης της έντασης κινείται η Άγκυρα, με τον Τούρκο πρόεδρο, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, να καταφεύγει σε εμπρηστική ρητορική μετά τη σφοδρή αποδόμηση του παράνομου τουρκολιβυκού μνημονίου από την ελληνική πλευρά στα διεθνή φόρα. Ο κ. Ερντογάν, απαντώντας εμμέσως πλην σαφώς στις διπλωματικές πρωτοβουλίες της Αθήνας, διεμήνυσε σε ιδιαιτέρως οξύ τόνο πως η Τουρκία είναι έτοιμη να «εξουδετερώσει» οποιονδήποτε επιχειρεί να ανακόψει τις επιδιώξεις της στην περιοχή.

Η διεθνής αποδόμηση του μνημονίου από τον Κυριάκο Μητσοτάκη

Η νέα τουρκική αντίδραση πυροδοτήθηκε από τις σαφείς και τεκμηριωμένες παρεμβάσεις του Έλληνα πρωθυπουργού, Κυριάκου Μητσοτάκη, τόσο από το βήμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ όσο και στο πλαίσιο της διάσκεψης IISS Manama Dialogue. Ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο αποτελεί μία αυθαίρετη, παράνομη και ανυπόστατη συμφωνία που στερείται νομικών συνεπειών, καθώς αντιβαίνει στις θεμελιώδεις αρχές του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας.

Ο πρωθυπουργός κατέδειξε ότι η συμφωνία Άγκυρας-Τρίπολης επιχειρεί να εξαφανίσει από τον χάρτη μεγάλα ελληνικά νησιά με αυθαίρετες χαράξεις. «Δεν πρόκειται για ακατοίκητους βράχους στη μέση της θάλασσας, αλλά για ακμάζουσες κοινότητες με ιστορία αιώνων και εκατοντάδες χιλιάδες κατοίκους», επισήμανε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας με έμφαση πως «η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν διαγράφονται». Παράλληλα, αντιπαρέβαλε τη νόμιμη και διεθνώς αναγνωρισμένη συμφωνία οριοθέτησης θαλασσίων ζωνών μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου, αναδεικνύοντας τον σεβασμό των κανόνων ως μοναδική οδό σταθερότητας.

Η επιθετική απάντηση Ερντογάν και η απειλή «εξουδετέρωσης»

Αντιδρώντας στην πίεση που ασκεί η ελληνική διπλωματία, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επέλεξε να συντηρήσει το συγκρουσιακό κλίμα. Μιλώντας στη Σύνοδο Κορυφής του Οργανισμού Τουρκογενών Κρατών, ο Τούρκος πρόεδρος διατύπωσε ευθείες προειδοποιήσεις: «Εμείς είμαστε αποφασισμένοι να εξουδετερώσουμε με τον ίδιο τρόπο όσους προσπαθούν να σταθούν εμπόδιο ανάμεσα σε εμάς και τους στόχους μας», ανέφερε, καταδεικνύοντας τη διάθεση της Άγκυρας να επιμείνει στις μονομερείς διεκδικήσεις της στην Ανατολική Μεσόγειο.

Σφοδρή διπλωματική αντιπαράθεση στον ΟΗΕ

Η ένταση μεταφέρθηκε άμεσα και στις αίθουσες των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη. Ο μόνιμος αντιπρόσωπος της Τουρκίας στον ΟΗΕ, Αχμέτ Γιλντίζ, επιχείρησε να υποβαθμίσει τη σημασία των ελληνικών αιτιάσεων, ισχυριζόμενος ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας δεν αποτελεί δικαιοδοτικό όργανο οριοθέτησης και ότι το μνημόνιο παραμένει «σε ισχύ» μεταξύ δύο κυρίαρχων κρατών από το 2019.

Άμεση και αυστηρή υπήρξε η απάντηση της μόνιμης αντιπροσώπου της Ελλάδας, Αγλαΐας Μπαλτά, η οποία ξεκαθάρισε ότι το Διεθνές Δίκαιο δεν επιδέχεται επιλεκτική εφαρμογή για την εξυπηρέτηση αναθεωρητικών επιδιώξεων. Η κ. Μπαλτά υπογράμμισε πως καμία διμερής συμφωνία δεν μπορεί να παραβιάζει τα νόμιμα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων χωρών, επαναλαμβάνοντας την πάγια προσήλωση της Αθήνας στην ειρηνική διευθέτηση των διαφορών στη βάση της διεθνούς νομιμότητας.