Στενά του Ορμούζ: Οι επτά όροι της Τεχεράνης για την επαναλειτουργία και το διπλωματικό θρίλερ με τις ΗΠΑ

Αμετακίνητη στην αυστηρή γραμμή της παραμένει η Τεχεράνη όσον αφορά την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, καθιστώντας σαφές προς την Ουάσιγκτον ότι η κρίσιμη θαλάσσια αρτηρία δεν πρόκειται να ανοίξει εάν δεν εκπληρωθούν προηγουμένως οι επτά όροι που έχει θέσει. Η εξέλιξη αυτή διατηρεί στο «κόκκινο» την αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές ενέργειας, καθώς από το συγκεκριμένο σημείο διερχόταν παραδοσιακά περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων ροών αργού πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).

Το τελεσίγραφο Γκαλιμπάφ και ο ρόλος του Κατάρ

Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου και επικεφαλής διαπραγματευτής της χώρας, Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, υπογράμμισε ότι η στάση του Ιράν είναι απόλυτα ξεκάθαρη και αδιαπραγμάτευτη. «Τα Στενά του Ορμούζ δεν θα ανοίξουν μέχρι να εκπληρωθούν οι επτά όροι μας», δήλωσε χαρακτηριστικά, παραπέμποντας στο μνημόνιο κατανόησης που είχε συνομολογηθεί τον περασμένο Ιούνιο.

Σύμφωνα με πληροφορίες του πρακτορείου Reuters, η Τεχεράνη παρουσίασε στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ ένα σχέδιο επταήμερης αποκατάστασης της ναυσιπλοΐας, υπό την προϋπόθεση ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα ικανοποιήσουν τις ιρανικές αξιώσεις. Η αμερικανική πλευρά απάντησε μέσω του Κατάρ, το οποίο λειτουργεί ως διαμεσολαβητής, ωστόσο ο Γκαλιμπάφ προειδοποίησε ότι η εποχή των μονομερών απαιτήσεων και των καθυστερήσεων από την πλευρά της Ουάσιγκτον έχει παρέλθει.

Διαχωρισμός από το πυρηνικό πρόγραμμα και διαφωνίες στο χρονοδιάγραμμα

Την ίδια ώρα, η ιρανική διπλωματία επιδιώκει να αποσυνδέσει την κρίση στα Στενά από τις ευρύτερες συνομιλίες για το πυρηνικό της πρόγραμμα. Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, ξεκαθάρισε ότι η απόλυτη προτεραιότητα αυτή τη στιγμή είναι η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και η υλοποίηση των δεσμεύσεων των ΗΠΑ, διαψεύδοντας τα σενάρια περί παραχωρήσεων για επιθεωρήσεις από τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας με αντάλλαγμα την άρση κυρώσεων.

Διπλωματικές πηγές επισημαίνουν ότι το βασικό «αγκάθι» στις έμμεσες επαφές δεν εντοπίζεται τόσο στο περιεχόμενο της ενδιάμεσης συμφωνίας, όσο στην αλληλουχία των βημάτων. Η προτεινόμενη επταήμερη περίοδος οικοδόμησης εμπιστοσύνης προσκρούει στη διαφωνία για το ποια πλευρά θα κάνει το πρώτο πρακτικό βήμα προς την αποκλιμάκωση.

Στρατιωτική ετοιμότητα και νέες προειδοποιήσεις

Παράλληλα με το διπλωματικό κανάλι, η στρατιωτική ρητορική παραμένει ιδιαίτερα οξεία. Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, μιλώντας σε ξένους διπλωμάτες, τόνισε ότι η Τεχεράνη προτιμά τη διπλωματία αλλά είναι πλήρως προετοιμασμένη να απαντήσει δυναμικά σε ενδεχόμενη νέα αμερικανική στρατιωτική δράση.

Την εικόνα έντασης ενίσχυσε και η δήλωση του εκπροσώπου των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων, Μοχαμάντ Ακραμίνια, ο οποίος προανήγγειλε σχέδια για αύξηση του βεληνεκούς των ιρανικών πυραύλων. Όσο η διπλωματική διελκυστίνδα συνεχίζεται χωρίς άμεσο αποτέλεσμα, το παγκόσμιο εμπόριο και οι αγορές ενέργειας παραμένουν όμηροι της γεωπολιτικής αστάθειας στον Περσικό Κόλπο.