Άκης Σκέρτσος για Μαργαρίτα Παπανδρέου: Το ιστορικό αποτύπωμα στο Οικογενειακό Δίκαιο και η διαρκής μάχη για την ισότητα

Στη βαθιά κοινωνική τομή που σηματοδότησε η μεταρρύθμιση του Οικογενειακού Δικαίου το 1983, αλλά και στον καθοριστικό ρόλο που διαδραμάτισε η Μαργαρίτα Παπανδρέου και η Ένωση Γυναικών Ελλάδας (ΕΓΕ), αναφέρθηκε με εκτενή του παρέμβαση ο υπουργός Επικρατείας, Άκης Σκέρτσος. Με αφορμή την απώλεια της ιστορικής προσωπικότητας του γυναικείου κινήματος, ο κ. Σκέρτσος ανέδειξε τη διαδρομή από τη νομική κατοχύρωση των δικαιωμάτων της γυναίκας μέχρι τις σύγχρονες διεκδικήσεις για ουσιαστική έμφυλη ισότητα.

Η ιστορική τομή του 1983 και το τέλος του αναχρονισμού

Όπως επεσήμανε ο υπουργός Επικρατείας, υπάρχουν νομοθετικές παρεμβάσεις που δεν περιορίζονται σε άρθρα και διατάξεις, αλλά αλλάζουν ριζικά τον κοινωνικό ιστό. Η μεταρρύθμιση του 1983 αποτέλεσε σημείο καμπής για τη σύγχρονη Ελλάδα, καθώς κατήργησε θεσμούς και αντιλήψεις που σήμερα μοιάζουν αδιανόητες, όπως η προίκα. «Η προίκα δεν ήταν απλώς ένας παλιός οικονομικός θεσμός, αλλά εξέφραζε μια ολόκληρη αντίληψη για τη θέση της γυναίκας, σαν να έπρεπε να ‘φέρει’ κάτι υλικό για να αποκτήσει θέση στην οικογένεια», υπογράμμισε χαρακτηριστικά.

Με το νέο πλαίσιο, καταργήθηκε η νομική υπόσταση του άνδρα ως «αρχηγού της οικογένειας», οι σύζυγοι αναγνωρίστηκαν ως νομικά ισότιμοι, επετράπη στη γυναίκα να διατηρεί το επώνυμό της, ενώ η «γονική εξουσία» αντικαταστάθηκε από τη «γονική μέριμνα». Παράλληλα, εξισώθηκαν τα δικαιώματα των παιδιών που γεννήθηκαν εκτός γάμου και θεσπίστηκε το συναινετικό διαζύγιο, αποβάλλοντας τη λογική της αναζήτησης «ενόχου» και στίγματος στη λύση ενός γάμου.

Η συμβολή της Μαργαρίτας Παπανδρέου και της Ένωσης Γυναικών Ελλάδας

Ο Άκης Σκέρτσος στάθηκε ιδιαίτερα στη δυναμική παρουσία της Μαργαρίτας Παπανδρέου, η οποία, μέσα από την Ένωση Γυναικών Ελλάδας και σε συνεργασία με χιλιάδες πολίτες της εποχής, διεκδίκησε η ισότητα να μην παραμείνει μια αφηρημένη συνταγματική διακήρυξη, αλλά να μετατραπεί σε βίωμα εντός της οικογένειας και της κοινωνίας. Όπως σημείωσε, η μεγαλύτερη επιτυχία μιας μεταρρύθμισης έγκειται στο να καταστεί τόσο αυτονόητη, ώστε οι επόμενες γενιές να δυσκολεύονται να πιστέψουν πώς ήταν η πραγματικότητα πριν από αυτήν.

Οι σύγχρονες προκλήσεις για την πραγματική ισότητα

Παρά τα σαράντα και πλέον χρόνια που έχουν μεσολαβήσει, ο υπουργός Επικρατείας υπογράμμισε πως ο αγώνας για την ισότητα δεν έχει ολοκληρωθεί, καθώς παραμένουν κρίσιμα ανοιχτά μέτωπα. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται η άνιση κατανομή των οικιακών βαρών και της φροντίδας, το μισθολογικό και συνταξιοδοτικό χάσμα, τα έμφυλα στερεότυπα που περιορίζουν την επαγγελματική εξέλιξη, η υποεκπροσώπηση των γυναικών σε θέσεις ευθύνης και, πρωτίστως, η αντιμετώπιση της έμφυλης βίας.

«Η γενιά του 1983 έβαλε βαθιά θεμέλια και η δική μας ευθύνη είναι να συνεχίσουμε πάνω σε αυτά», κατέληξε ο κ. Σκέρτσος, τονίζοντας ότι η πραγματική πρόοδος μιας κοινωνίας μετριέται από την ικανότητά της να μετατρέπει τις θεσμικές κατακτήσεις σε καθημερινή πράξη στην εργασία, στην οικονομία και στην πολιτική ζωή.