OpenAI: Έντονες αντιδράσεις ερευνητών για την επιλεκτική δημοσιοποίηση επιστημονικών επιτευγμάτων

Μια νέα περίοδος αναταραχής καταγράφεται στις σχέσεις της OpenAI με τη διεθνή ακαδημαϊκή κοινότητα. Παρά την ανακοίνωση σημαντικών επιτευγμάτων στα μαθηματικά, την επιστήμη υπολογιστών και τη φυσική, η απόφαση του τεχνολογικού κολοσσού να ελέγξει αυστηρά τον τρόπο διάθεσης των αποτελεσμάτων μέσω επιλεγμένων «επιστημονικών ποιμένων» (shepherds) προκαλεί αυξανόμενη δυσφορία στους ερευνητές, οι οποίοι κάνουν λόγο για αδικαιολόγητο συγκεντρωτισμό και έλεγχο της γνώσης.

Η στρατηγική των «ποιμένων» και οι κλιμακωτές δημοσιεύσεις

Η OpenAI υποστηρίζει ότι αναθεωρεί τον τρόπο επικοινωνίας των ανακαλύψεών της, επιλέγοντας εξωτερικούς εμπειρογνώμονες για να συντονίσουν την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων. Η προσέγγιση αυτή έρχεται ως απάντηση στις επικρίσεις του περασμένου Οκτωβρίου, όταν η εταιρεία είχε κατακλύσει τους μαθηματικούς με εκατοντάδες ανεπεξέργαστα preprints, προκαλώντας σύγχυση και κορεσμό στην κοινότητα.

Ωστόσο, η νέα τακτική εφαρμόζει τρία διαφορετικά επίπεδα διαφάνειας για τρία θεμελιώδη προβλήματα: στα μαθηματικά δημοσιοποιήθηκαν μόνο τα ακατέργαστα αποτελέσματα του μοντέλου τεχνητής νοημοσύνης, στην πληροφορική συγκροτείται εξωτερική ομάδα αξιολόγησης, ενώ τα ευρήματα στη φυσική δεν έχουν δοθεί καθόλου στη δημοσιότητα, με την εταιρεία να αναμένει τις συστάσεις ειδικών.

«Καταστροφή» η επιλογή εκλεκτών επιστημόνων

Παρότι οι ερευνητές αναγνωρίζουν τη βαρύτητα των ανακαλύψεων, χαρακτηρίζοντάς τες ως δυνητικά επαναστατικές, η επιμονή της OpenAI να επιλέγει η ίδια ποιοι θα έχουν πρώτη πρόσβαση στα δεδομένα προκαλεί οργή. Πολλοί επιστήμονες υποστηρίζουν ότι η δημόσια ανακοίνωση ενός επιστημονικού επιτεύγματος οφείλει να συνοδεύεται από άμεση πρόσβαση για ολόκληρη την ερευνητική κοινότητα.

«Είναι θετικό ότι τα προβλήματα παρουσιάστηκαν σε πιο διαχειρίσιμο όγκο σε σύγκριση με το παρελθόν», σημείωσε ο Κονσταντίν Κόγκλερ, ερευνητής στο Ινστιτούτο Προηγμένων Σπουδών. «Ωστόσο, δεν έχει κανένα νόημα να επιτρέπεται η πρόσβαση αρχικά μόνο σε ελάχιστους διακεκριμένους επιστήμονες».

Ακόμη πιο κατηγορηματικός εμφανίστηκε ο Αντρέας Καρχ, καθηγητής φυσικής στο Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Όστιν, χαρακτηρίζοντας την επιλεκτική διαδικασία «καταστροφή». Όπως τόνισε: «Τα μεγάλα εργαστήρια έχουν ήδη υπερβολική ισχύ. Δεν θα έπρεπε να επιλέγουν νικητές και χαμένους. Η OpenAI θα μπορούσε να δημοσιεύσει τις αποδείξεις άμεσα, εκδημοκρατίζοντας την πρόσβαση και δείχνοντας ταυτόχρονα ότι ενδιαφέρεται για ουσιαστικά και κατανοητά αποτελέσματα».

Έκκληση για ανοιχτή επιστήμη από την AGMAI

Τις ανησυχίες αυτές είχε εκφράσει εγκαίρως και η Συμβουλευτική Ομάδα για τα Μαθηματικά και την Τεχνητή Νοημοσύνη (AGMAI), ομάδα ειδικών με την οποία η OpenAI είχε δεσμευτεί να συνεργαστεί. Η AGMAI προειδοποίησε ρητά κατά του φαινομένου του gatekeeping, εξηγώντας ότι η επιλογή συγκεκριμένων προσώπων δημιουργεί κινδύνους μεροληψίας, καθυστερήσεων και ανισοτήτων, ενώ ταυτόχρονα εκμεταλλεύεται το κύρος των επιλεγμένων ερευνητών.

Η επιστημονική κοινότητα ζητά πλέον επιτακτικά από την OpenAI να καταθέσει τα πλήρη δεδομένα και τις αποδείξεις σε δημόσια επιστημονικά αποθετήρια, υπενθυμίζοντας ότι η πρόοδος της θεμελιώδους έρευνας βασίζεται στην ανεμπόδιστη αξιολόγηση από ομότιμους και όχι σε κλειστές ομάδες επιλεγμένων κριτών.