Κυκλοφοριακό στην Αττική: Προς ενιαίο μητροπολιτικό φορέα για την αντιμετώπιση του χάους στους δρόμους

Σε κατάσταση διαρκούς ασφυξίας παραμένει το οδικό δίκτυο του λεκανοπεδίου, με την κυκλοφοριακή συμφόρηση να αναδεικνύεται στο υπ’ αριθμόν ένα πρόβλημα καθημερινότητας για περίπου 4,5 εκατομμύρια πολίτες. Στο πλαίσιο του 6ου συνεδρίου «Green Deal Greece 2026», που διοργάνωσε το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας (ΤΕΕ) με κεντρικό άξονα την ανθεκτικότητα και τη βιωσιμότητα, αναλύθηκαν διεξοδικά οι αιτίες του φαινομένου και τέθηκε στο τραπέζι η ανάγκη για ριζική αλλαγή του μοντέλου διαχείρισης των αστικών μετακινήσεων.

Ο κατακερματισμός αρμοδιοτήτων και η πρόταση για ενιαίο σχεδιασμό

Κατά την παρέμβασή του στο συνέδριο, ο Περιφερειάρχης Αττικής, Νίκος Χαρδαλιάς, ανέδειξε τον υφιστάμενο κατακερματισμό αρμοδιοτήτων ως το βασικότερο εμπόδιο για την ουσιαστική διαχείριση της κυκλοφορίας. Σήμερα, η ευθύνη για τη διαχείριση του κυκλοφοριακού μοιράζεται ανάμεσα σε υπουργεία, δεκάδες δήμους και πολλαπλούς συγκοινωνιακούς φορείς, δημιουργώντας γραφειοκρατικές αγκυλώσεις και πλήρη έλλειψη συντονισμένης στρατηγικής.

Για να αντιμετωπιστεί αυτό το τέλμα, ο κ. Χαρδαλιάς πρότεινε τη συγκρότηση ενός ενιαίου μητροπολιτικού φορέα, τον ρόλο του οποίου θα μπορούσε να επωμιστεί η Περιφέρεια Αττικής. Προϋπόθεση αποτελεί η νομοθετική κατοχύρωση σαφών θεσμικών αρμοδιοτήτων, σε συνδυασμό με την εξασφάλιση επαρκών χρηματοδοτικών εργαλείων για τη χάραξη μακροπρόθεσμου σχεδιασμού. Παράλληλα, απηύθυνε σαφή προειδοποίηση: εάν δεν ληφθούν άμεσα και δραστικά μέτρα, σε ορίζοντα μίας δεκαετίας ο μέσος χρόνος μετακίνησης των πολιτών κινδυνεύει να διπλασιαστεί.

Τα μεγάλα αναπτυξιακά έργα αυξάνουν τις μεταφορικές πιέσεις

Η ανάγκη για έναν κεντρικό, ολιστικό συντονισμό καθίσταται εξαιρετικά επείγουσα, καθώς ο αναπτυξιακός χάρτης της Αττικής μεταβάλλεται ραγδαία. Εμβληματικές παρεμβάσεις μεγάλης κλίμακας, όπως η επένδυση στο Ελληνικό, η μετεγκατάσταση κυβερνητικών υπηρεσιών στον χώρο της «ΠΥΡΚΑΛ» και η διαμόρφωση του Μητροπολιτικού Πάρκου «ΑΕΝΑΟΝ» στον Φαληρικό Όρμο, αναμένεται να δημιουργήσουν νέους πόλους έλξης εκατοντάδων χιλιάδων μετακινήσεων καθημερινά.

Η απορρόφηση αυτού του επιπλέον κυκλοφοριακού φόρτου είναι αδύνατο να επιτευχθεί χωρίς στρατηγική ενίσχυση των δημόσιων συγκοινωνιών. Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι απαιτείται η ταχεία πύκνωση του δικτύου των μέσων σταθερής τροχιάς –με επεκτάσεις του Μετρό, του τραμ και του Προαστιακού Σιδηροδρόμου– καθώς και η αναβάθμιση του στόλου και των δρομολογίων των αστικών λεωφορείων, ώστε να αποτελέσουν αξιόπιστη εναλλακτική λύση απέναντι στο ιδιωτικό αυτοκίνητο.

Επιστημονική και τεχνική συναίνεση για άμεσες παρεμβάσεις

Η πρόταση για τη θέσπιση ενιαίου φορέα μητροπολιτικής διαχείρισης βρίσκει ισχυρή στήριξη στον επιστημονικό και τεχνικό κόσμο της χώρας. Τόσο ο Πρόεδρος του ΤΕΕ, Γιώργος Στασινός, όσο και ο Πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων, Θανάσης Τσιάνος, τάχθηκαν υπέρ της θέσπισης ενός ενιαίου οργάνου που θα έχει τη συνολική ευθύνη σχεδιασμού και παρακολούθησης των παρεμβάσεων.

Η σύγκλιση απόψεων μεταξύ αυτοδιοίκησης και επιστημονικών φορέων καταδεικνύει ότι τα περιθώρια καθυστερήσεων έχουν εξαντληθεί. Η μετάβαση σε ένα μοντέλο βιώσιμης και ανθεκτικής αστικής κινητικότητας απαιτεί πολιτική βούληση, θεσμικές τομές και ουσιαστικές επενδύσεις, προκειμένου να αποτραπεί η οριστική κυκλοφοριακή παράλυση της πρωτεύουσας.