OFF THE RECORD: Μη μου λες να ζω με αναμνήσεις…
EBRD: «Άλμα» σε ανθεκτικότητα και εξωστρέφεια για την Ελλάδα, αλλά υστέρηση στην ανταγωνιστικότητα

Ένα έντονο διαρθρωτικό παράδοξο για την ελληνική οικονομία αναδεικνύει η νέα έκθεση της EBRD (Transition Report 2026-27 με τίτλο «Frontiers of Competitiveness»). Παρότι η χώρα έχει επιτύχει αξιοσημείωτα βήματα προόδου στην εξωστρέφεια και τη χρηματοοικονομική ανθεκτικότητα την τελευταία δεκαετία, εξακολουθεί να υπολείπεται στον κρίσιμο τομέα της ανταγωνιστικότητας και της διακυβέρνησης σε σχέση με τους ευρωπαϊκούς μέσους όρους.
Οι επιδόσεις της δεκαετίας και το έλλειμμα ανταγωνιστικότητας
Στον αναλυτικό πίνακα αξιολόγησης διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων της EBRD (με άριστα το 10), η Ελλάδα κατέγραψε τη μεγαλύτερη βελτίωση στην οικονομική ολοκλήρωση. Ο συγκεκριμένος δείκτης ενισχύθηκε κατά 1,38 μονάδες, σκαρφαλώνοντας από το 6,05 το 2016 στο 7,43 το 2026. Σημαντική πρόοδος σημειώθηκε επίσης στην ανθεκτικότητα (+0,85 μονάδες) και την πράσινη οικονομία (+0,75 μονάδες).
Ωστόσο, στον δείκτη της ανταγωνιστικότητας η χώρα βαθμολογείται μόλις με 6,43, καταγράφοντας οριακή υποχώρηση κατά 0,06 μονάδες σε σύγκριση με το 2016, παρά τη μικρή ετήσια άνοδο. Η βαθμολογία αυτή διατηρεί την Ελλάδα αισθητά πίσω από προηγμένες ευρωπαϊκές οικονομίες, όπως η Γερμανία (8,13), η Γαλλία (7,94), η Σουηδία (8,57) και η Τσεχία (7,03). Ακόμη μεγαλύτερη είναι η απόσταση στον τομέα της διακυβέρνησης, όπου η Ελλάδα συγκεντρώνει 6,04, έναντι 8,79 της Γερμανίας και 7,53 της Τσεχίας.

Τεχνητή νοημοσύνη και αμυντικές δαπάνες στο νέο περιβάλλον
Η έκθεση της EBRD εστιάζει στις προκλήσεις της επόμενης ημέρας, θέτοντας στο επίκεντρο την υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης (AI). Σύμφωνα με το βασικό σενάριο, η ενσωμάτωση εργαλείων AI θα μπορούσε να προσθέσει από 0,03 έως 0,7 ποσοστιαίες μονάδες στον ετήσιο ρυθμό αύξησης της παραγωγικότητας της εργασίας στις υπό εξέταση οικονομίες. Εντούτοις, υπογραμμίζεται ότι τα οφέλη θα κατανεμηθούν άνισα, ευνοώντας όσες χώρες διαθέτουν σύγχρονες ψηφιακές υποδομές, εξειδικευμένες δεξιότητες και επαρκή υπολογιστική ισχύ.
Παράλληλα, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η ανάλυση για τις αυξημένες αμυντικές δαπάνες. Η EBRD εκτιμά ότι κάθε επιπλέον ευρώ που διοχετεύεται στην άμυνα συνδέεται με μελλοντική αύξηση του ΑΕΠ κατά 1,47 ευρώ. Προειδοποιεί όμως ότι ο θετικός αυτός πολλαπλασιαστής εξανεμίζεται όταν τα κονδύλια κατευθύνονται αποκλειστικά σε εισαγωγές εξοπλισμών. Για να υπάρξει αναπτυξιακό αντίκρισμα, απαιτείται ενεργός συμμετοχή της εγχώριας βιομηχανίας, κοινές προμήθειες και μεταφορά τεχνολογίας.
Το στοίχημα της μεγέθυνσης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων
Κομβική διαπίστωση της έκθεσης αποτελεί και η ανάγκη κλιμάκωσης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜμΕ). Η EBRD τονίζει ότι η επιχειρηματικότητα από μόνη της δεν αρκεί εάν δεν συνοδεύεται από πρόσβαση σε τραπεζικά και μη τραπεζικά κεφάλαια, αποτελεσματικό νομικό πλαίσιο και επενδυτικά δίκτυα.
Για την ελληνική οικονομία, το κεντρικό συμπέρασμα είναι σαφές: η ενίσχυση της ανθεκτικότητας και της εξωστρέφειας αποτελεί ένα σημαντικό πρώτο βήμα, ωστόσο η πραγματική πρόκληση παραμένει η μετατροπή αυτών των κεκτημένων σε απτή παραγωγικότητα και διεθνή ανταγωνιστικότητα.
























