Πρόωρο ξέσπασμα της γρίπης στο βόρειο ημισφαίριο: Γιατί ανησυχούν οι ειδικοί για τα παιδιά και τους νέους

Συναγερμό στις υγειονομικές αρχές του βορείου ημισφαιρίου προκαλεί η ασυνήθιστα πρώιμη έναρξη της περιόδου της εποχικής γρίπης. Στοιχεία από χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο καταγράφουν μία απρόσμενη έξαρση λοιμώξεων ήδη από τις αρχές του φθινοπώρου, με τους επιστήμονες να εξετάζουν προσεκτικά τα επιδημιολογικά δεδομένα για να αποκρυπτογραφήσουν την αιτία της πρόωρης διασποράς.

Η μετάλλαξη G155E και η επικράτηση του στελέχους Η1Ν1

Στο επίκεντρο των ερευνών βρίσκεται η κυριαρχία του ιού της γρίπης τύπου Α και συγκεκριμένα του υποτύπου Η1Ν1. Πρόκειται για το ίδιο στέλεχος που είχε προκαλέσει την παγκόσμια πανδημία του 2009 και έκτοτε ενσωματώνεται σταθερά στα ετήσια αντιγριπικά εμβόλια. Ωστόσο, όπως μεταδίδει το διεθνές ειδησεογραφικό πρακτορείο Reuters, το φετινό κυκλοφορούν στέλεχος φέρει μία νέα γενετική διαφοροποίηση, τη μετάλλαξη G155E.

Οι ιοί της γρίπης χαρακτηρίζονται από τη διαρκή ικανότητά τους να μεταλλάσσονται, διαφεύγοντας εν μέρει από την προϋπάρχουσα ανοσία. Ενώ όσοι πολίτες μεγαλύτερης ηλικίας είχαν νοσήσει ή εμβολιαστεί κατά το παρελθόν διατηρούν έναν βαθμό υπολειπόμενης άμυνας, η νέα γενιά ενδέχεται να είναι πιο ευάλωτη απέναντι στο συγκεκριμένο τροποποιημένο παθογόνο.

Γιατί μπαίνουν στο στόχαστρο οι νεότερες ηλικίες

Η βασική ανησυχία των επιστημόνων εστιάζεται στο ανοσολογικό κενό των νέων ανθρώπων. Στη Βρετανία, η αρμόδια Αρχή Υγειονομικής Ασφάλειας (UKHSA) επεσήμανε ότι, παρότι τα κρούσματα παραμένουν σε ελεγχόμενα επίπεδα, η αύξησή τους από τον Σεπτέμβριο είναι αισθητά μεγαλύτερη σε σύγκριση με τα προηγούμενα τέσσερα έτη, καθοδηγούμενη κυρίως από την ηλικιακή ομάδα 18 έως 24 ετών.

Παράλληλα, στις ΗΠΑ καταγράφεται πρώιμη πίεση στα παιδιατρικά τμήματα. «Αυτό που μας προβληματίζει είναι ότι οι νέοι δεν έχουν εκτεθεί επαρκώς στο στέλεχος Η1Ν1 στο παρελθόν. Συνεπώς, η λοίμωξη μπορεί να εξελιχθεί πιο βαριά για εκείνους», υπογράμμισε η Δρ. Τζένιφερ Ντουσόν, αναπληρώτρια καθηγήτρια Νεογνολογίας στην Ιατρική Σχολή Άικαν στο Μάουντ Σινάι της Νέας Υόρκης, επισημαίνοντας τον κίνδυνο ιδίως για τα βρέφη και τα παιδιά με υποκείμενα νοσήματα.

Η αποτελεσματικότητα του εμβολίου και η ανάγκη για άμεση πρόληψη

Προς το παρόν, τα στελέχη που κυριαρχούν είναι τα Η1Ν1 και Η3Ν2, αμφότερα καλυπτόμενα από το τρέχον αντιγριπικό εμβόλιο. Σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC), η αποτελεσματικότητα των εμβολίων κυμαίνεται παραδοσιακά μεταξύ 30% και 60%, ποσοστό που αποσκοπεί πρωτίστως στη δραστική μείωση των νοσηλειών και των θανάτων από επιπλοκές.

Όπως σημειώνει ο Δρ. Σκοτ Χένσλεϊ, καθηγητής Μικροβιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια, δύο από τα τρία στελέχη του φετινού σκευάσματος φαίνεται να παρουσιάζουν καλή αντιστοιχία με τους κυκλοφορούντες ιούς, αν και η μετάλλαξη στον Η1Ν1 ίσως μετριάσει την παραγωγή εξουδετερωτικών αντισωμάτων στους νέους. Υπό το φως των νέων δεδομένων, η επιστημονική κοινότητα απευθύνει ισχυρή σύσταση για έγκαιρο εμβολιασμό, υπενθυμίζοντας ότι απαιτείται διάστημα περίπου δύο εβδομάδων για την πλήρη ανάπτυξη της ανοσιακής απόκρισης.