Δεν ήταν μια τυπική κομματική εκδήλωση. Η εκκίνηση του κύκλου των προσυνεδρίων της Νέας Δημοκρατίας από τα Ιωάννινα, με την παρουσία του ίδιου του πρωθυπουργού, είχε σαφή πολιτικό συμβολισμό και ακόμα σαφέστερη στόχευση. Η κυβέρνηση δεν μιλά πλέον μόνο για δείκτες, ρυθμούς ανάπτυξης και δημοσιονομικές ισορροπίες· επαναφέρει στο προσκήνιο την κοινωνική διάσταση της πολιτικής της και επιχειρεί να επανασυνδεθεί οργανικά με το ακροατήριο που στις τελευταίες μετρήσεις δείχνει πιο απαιτητικό, πιο σιωπηλό και πιο επιφυλακτικό: την περιφέρεια.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έδωσε από τα Ιωάννινα το σύνθημα της συσπείρωσης ενόψει του Συνεδρίου του Μαΐου, το οποίο δεν θα είναι απλώς εσωκομματικός σταθμός, αλλά η αφετηρία της προεκλογικής εκστρατείας. Το μήνυμα ήταν προσεκτικά ζυγισμένο: σταθερότητα, κοινωνική φροντίδα και καθαρό πολιτικό στίγμα απέναντι στην «γκρίνια και τη μιζέρια» της αντιπολίτευσης. Με απλά λόγια, η ΝΔ ζητά από τους πολίτες να συγκρίνουν – και δηλώνει έτοιμη να κριθεί.
Η αναφορά στην «παρακαταθήκη της παράταξης» και στον ιδρυτή της δεν ήταν τυχαία. Ήταν μια συνειδητή κίνηση προς το κομματικό θυμικό, αλλά και μια έμμεση απάντηση σε όσους, εντός και εκτός παράταξης, επιχειρούν να αμφισβητήσουν το κοινωνικό πρόσημο της σημερινής διακυβέρνησης. Το μήνυμα ήταν καθαρό: η Νέα Δημοκρατία δεν εγκατέλειψε ποτέ τον κοινωνικό της πυρήνα – απλώς τον προσαρμόζει στις ανάγκες της εποχής.
Η κοινωνική ατζέντα ως πολιτικό όπλο
Η δομή του προσυνεδρίου δεν άφηνε περιθώρια παρερμηνείας. Παιδεία, Υγεία, εργασία, κοινωνική συνοχή. Όχι ως αφηρημένες έννοιες, αλλά ως συγκεκριμένες πολιτικές με μετρήσιμο αποτύπωμα. Οι παρουσιάσεις των υπουργών λειτούργησαν συμπληρωματικά στο κεντρικό αφήγημα του πρωθυπουργού: ότι η κοινωνική πολιτική δεν είναι σύνθημα, αλλά αποτέλεσμα οικονομικής σταθερότητας και αντοχής.
Ιδιαίτερο βάρος είχε η επιλογή της άμεσης συνομιλίας με πολίτες που ωφελήθηκαν από κυβερνητικές πολιτικές. Μαθητής Λυκείου, επαγγελματίας υγείας, ωφελούμενες προγραμμάτων της ΔΥΠΑ και της πρόνοιας. Η εικόνα ήταν προσεκτικά σκηνοθετημένη, αλλά όχι κενή περιεχομένου. Στόχος δεν ήταν το χειροκρότημα, αλλά η υπενθύμιση ότι πίσω από κάθε μεταρρύθμιση υπάρχει μια πραγματική ιστορία.
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και το «παράθυρο» που άφησε ο πρωθυπουργός για τους νοσηλευτές και το καθεστώς βαρέων και ανθυγιεινών. Χωρίς δεσμεύσεις, χωρίς εύκολες υποσχέσεις, αλλά με μια φράση που απευθύνεται απευθείας στο κοινωνικό ακροατήριο: «Το γνωρίζουμε. Να μας έχετε εμπιστοσύνη». Πρόκειται για κλασική προεκλογική φόρμουλα, αλλά ειπωμένη σε χρόνο που η κυβέρνηση δεν βρίσκεται σε άμυνα, αλλά σε φάση πρωτοβουλίας.
Η επαρχία στο επίκεντρο της στρατηγικής
Το παραπολιτικό ενδιαφέρον, ωστόσο, βρίσκεται αλλού. Στη στρατηγική επιλογή της ΝΔ να μεταφέρει το βάρος των προσυνεδρίων στην επαρχία. Τα στοιχεία που φτάνουν στο Μέγαρο Μαξίμου είναι σαφή: στα αστικά κέντρα η Νέα Δημοκρατία διατηρεί προβάδισμα, στην περιφέρεια όμως καταγράφεται κόπωση, απόσταση και –σε ορισμένες περιπτώσεις– αποσυσπείρωση. Και αυτό δεν αντιμετωπίζεται με τηλεοπτικά πάνελ ή κεντρικές ομιλίες στην Αθήνα.
Τα προσυνέδρια λειτουργούν ως μηχανισμός επανασύνδεσης. Φέρνουν το κυβερνητικό έργο «στο χωριό», στο τοπικό ακροατήριο, εκεί όπου η πολιτική κρίνεται λιγότερο ιδεολογικά και περισσότερο βιωματικά. Η επιλογή των Ιωαννίνων μόνο τυχαία δεν ήταν: περιφέρεια με ιδιαιτερότητες, απαιτήσεις και σαφή ανάγκη για αίσθηση παρουσίας του κέντρου.
Απέναντι στην αντιπολίτευση, η κυβέρνηση δεν επενδύει στη σύγκρουση, αλλά στη σύγκριση. «Να συγκρίνουν και να κρίνουν» ήταν το υπονοούμενο μήνυμα του πρωθυπουργού. Και εδώ ακριβώς αποκαλύπτεται η στρατηγική: η ΝΔ δεν φοβάται τον απολογισμό της. Αντιθέτως, τον χρησιμοποιεί ως όπλο συσπείρωσης, ειδικά σε περιοχές όπου η απόσταση από το κράτος παραδοσιακά γεννά καχυποψία.
Τα Ιωάννινα ήταν μόνο η αρχή. Τα προσυνέδρια θα συνεχιστούν, το αφήγημα θα εμπλουτιστεί και το σύνθημα «Η Ελλάδα αλλάζει με τη ΝΔ» θα επαναλαμβάνεται μέχρι να γίνει κεντρικός καμβάς της προεκλογικής περιόδου. Το ερώτημα δεν είναι αν η κυβέρνηση μπαίνει σε προεκλογικό ρυθμό. Αυτό έχει ήδη απαντηθεί. Το ερώτημα είναι αν η αντιπολίτευση είναι έτοιμη να απαντήσει σε μια στρατηγική που δεν περιορίζεται στην καταγγελία, αλλά πατάει πάνω σε πεπραγμένα. Και εκεί, προς το παρόν, το γήπεδο μοιάζει ξεκάθαρα γαλάζιο.
