Χιλή: Ξεβράστηκε γιγάντιο «ψάρι της Αποκάλυψης» μήκους 5 μέτρων – Ο μύθος του σεισμού και η επιστημονική αλήθεια

Ένα εξαιρετικά σπάνιο και επιβλητικό θαλάσσιο εύρημα προκάλεσε έντονο ενδιαφέρον αλλά και εύλογη ανησυχία στις ακτές της Νότιας Αμερικής. Ένα γιγάντιο βασιλοψάρι (oarfish), μήκους περίπου πέντε μέτρων, εντοπίστηκε ξεβρασμένο στην παραλία της πόλης Μεχιγιόνες, στη βόρεια Χιλή. Το περιστατικό αναζωπύρωσε άμεσα τις παραδοσιακές λαϊκές δοξασίες που θέλουν το συγκεκριμένο πλάσμα να αποτελεί «προάγγελο» ισχυρών σεισμικών δονήσεων και φυσικών καταστροφών.

Ο αρχαίος θρύλος του «ψαριού της Αποκάλυψης»

Το βασιλοψάρι είναι ευρέως γνωστό στην ιαπωνική λαογραφία ως «Ριούγκου νο τσουκάι», δηλαδή ο «αγγελιοφόρος από το παλάτι του θεού της θάλασσας». Οι ιστορικές αναφορές που συνδέουν το πλάσμα με επερχόμενες συμφορές χρονολογούνται ήδη από τον 17ο αιώνα. Σύμφωνα με την ασιατική μυθολογία, όταν αυτό το ον των μεγάλων βαθών αναδύεται στα ρηχά, λειτουργεί ως προειδοποίηση των θεοτήτων για επικείμενο καταστροφικό σεισμό ή σαρωτικό τσουνάμι.

Η όψη του ζώου ενισχύει τον μύθο: με μακρόστενο σώμα που θυμίζει θαλάσσιο ερπετό, λαμπερή ασημένια απόχρωση και χαρακτηριστικά κόκκινα πτερύγια, προκαλεί δέος σε όσους το συναντούν. Δεδομένου ότι η Χιλή βρίσκεται πάνω στο εξαιρετικά ενεργό γεωλογικά «Δαχτυλίδι της Φωτιάς» του Ειρηνικού Ωκεανού, οι εικόνες από την παραλία της Μεχιγιόνες έγιναν ταχύτατα viral στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αναπαράγοντας θεωρίες περί επικείμενης σεισμικής δραστηριότητας.

Τι εξηγεί η επιστημονική κοινότητα

Παρά τη γοητεία των αρχαίων μύθων, οι θαλάσσιοι βιολόγοι και οι σεισμολόγοι απορρίπτουν κατηγορηματικά οποιαδήποτε συσχέτιση ανάμεσα στην εμφάνιση του ψαριού και τα γεωλογικά φαινόμενα. Το βασιλοψάρι (επιστημονική ονομασία: Regalecus glesne) ζει στη μεσοπελαγική ζώνη των ωκεανών, σε βάθη που κυμαίνονται από 200 έως 1.000 μέτρα. Λόγω του απομονωμένου φυσικού του περιβάλλοντος, η επαφή του με τον άνθρωπο είναι εξαιρετικά σπάνια.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, τα αίτια που οδηγούν αυτά τα πλάσματα στις ακτές είναι καθαρά βιολογικά ή ωκεανογραφικά. Συνηθέστερα, εκβράζονται όταν είναι σοβαρά άρρωστα, τραυματισμένα, όταν παρασύρονται από ισχυρά θαλάσσια ρεύματα ή όταν αποπροσανατολίζονται λόγω απότομων μεταβολών στη θερμοκρασία του νερού. Μάλιστα, εκτεταμένη επιστημονική έρευνα που διεξήχθη στην Ιαπωνία, εξετάζοντας δεκάδες καταγεγραμμένες εμφανίσεις του είδους σε συνάρτηση με σεισμικά γεγονότα πολλών δεκαετιών, απέδειξε ότι δεν υπάρχει κανένα στατιστικό υπόβαθρο που να στηρίζει τον μύθο του σεισμικού προαγγέλου.

Ο εντοπισμός του πλάσματος των πέντε μέτρων στη Μεχιγιόνες δεν συνιστά ένδειξη φυσικού κινδύνου, αλλά μία σπάνια ευκαιρία για τους ωκεανογράφους να μελετήσουν τη φυσιολογία ενός από τα πλέον αινιγματικά είδη των θαλάσσιων αβύσσων.