OFF THE RECORD: Μη μου λες να ζω με αναμνήσεις…
Τα 81 λεπτά της «νέας Γιάλτας»: Τα γεωπολιτικά κέρδη για Σι, Πούτιν και Τραμπ στη Σενζέν

Μέσα σε μόλις 81 λεπτά, οι ηγέτες των τριών ισχυρότερων δυνάμεων του πλανήτη επιχείρησαν να επανακαθορίσουν τις ισορροπίες της διεθνούς σκηνής. Η ιστορική τριμερής συνάντηση ανάμεσα στον Σι Τζινπίνγκ, τον Ντόναλντ Τραμπ και τον Βλαντίμιρ Πούτιν στη Σενζέν της Κίνας ολοκληρώθηκε με μια κοινή διακήρυξη τεσσάρων σημείων, η οποία, αν και δεν γεφύρωσε τις βαθιές διαφορές τους, λειτούργησε ως μια σύγχρονη εκδοχή της Διάσκεψης της Γιάλτας του 1945.
Το παρασκήνιο της Σενζέν και η κοινή διακήρυξη
Οι τρεις ηγέτες κατέληξαν σε μια συμφωνία αρχών που περιλαμβάνει τη ρητή αποτροπή ενός πυρηνικού πολέμου, τη δέσμευση για αύξηση της παραγωγής διυλισμένων πετρελαϊκών προϊόντων, την προώθηση μεταρρυθμίσεων στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών και μια αυστηρή σύσταση προς το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο να μην υπερβαίνει τη δικαιοδοσία του. Παρά την περιορισμένη πρακτική εμβέλεια των αποφάσεων, διπλωματικοί αναλυτές επισημαίνουν ότι το ίδιο το γεγονός της συνάντησης γύρω από το στρογγυλό τραπέζι αποτέλεσε το μείζον πολιτικό μήνυμα, αποτυπώνοντας την κοινή τους πρόθεση να διαχειριστούν τις παγκόσμιες κρίσεις ερήμην παραδοσιακών συμμάχων.
Η διπλωματική επιστροφή του Πούτιν και το στοίχημα του Τραμπ
Για τον Βλαντίμιρ Πούτιν, η σύνοδος κορυφής σηματοδότησε την επιστροφή του στο επίκεντρο της παγκόσμιας διπλωματίας. Σχεδόν πέντε χρόνια μετά τη διεθνή απομόνωση που προκάλεσε η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, ο Ρώσος πρόεδρος πέτυχε μια σημαντική σημειολογική νίκη: η αναφορά της κοινής διακήρυξης στην ασυλία των ανώτατων αξιωματούχων ως θεμελιώδη αρχή προσφέρει ισχυρή πολιτική κάλυψη απέναντι στο ένταλμα σύλληψης που εκκρεμεί εναντίον του. Παράλληλα, η πρόθεσή του να συζητηθεί το ουκρανικό ζήτημα χωρίς την εκπροσώπηση του Κιέβου αναβίωσε φόβους για παρασκηνιακό διαμοιρασμό σφαιρών επιρροής.
Από την άλλη πλευρά, ο Ντόναλντ Τραμπ επιχείρησε να αποδείξει ότι παραμένει κυρίαρχος διαπραγματευτής. Παρά τις εσωτερικές πολιτικές πιέσεις μετά τα πρόσφατα εκλογικά αποτελέσματα στις Ηνωμένες Πολιτείες, επεδίωξε να επαναφέρει στο τραπέζι τον έλεγχο των πυρηνικών εξοπλισμών, προωθώντας μια νέα τριμερή συμφωνία μη διάδοσης. Αν και αναγνώρισε τη δυσκολία του εγχειρήματος, ο Αμερικανός πρόεδρος έθεσε ως βασική προτεραιότητα τον τερματισμό των πολεμικών συγκρούσεων, επιμένοντας πως υπάρχουν περιθώρια συνεννόησης με τη Μόσχα.
Ηγεμονικός ρόλος για τον Σι Τζινπίνγκ στη νέα διεθνή τάξη
Ο μεγάλος κερδισμένος της διαδικασίας φαίνεται να είναι ο Σι Τζινπίνγκ. Φιλοξενώντας τη σύνοδο στην τεχνολογική μητρόπολη της Σενζέν, ο Κινέζος πρόεδρος εδραίωσε το Πεκίνο ως τον απαραίτητο διαμεσολαβητή ανάμεσα στις ΗΠΑ και τη Ρωσία. Τονίζοντας πως «όταν οι μεγάλες δυνάμεις βρίσκονται σε ειρήνη, ο κόσμος είναι ασφαλής», ο Σι πρόβαλε την εικόνα μιας υπεύθυνης ηγεσίας, απομακρύνοντας ταυτόχρονα τις πιέσεις για περιορισμό του δικού του αναπτυσσόμενου πυρηνικού οπλοστασίου.
Η σύνοδος της Σενζέν κατέδειξε ότι, παρά τις έντονες διαφωνίες σε κρίσιμους τομείς όπως η οικονομία και οι τεχνολογίες αιχμής, οι τρεις υπερδυνάμεις επιλέγουν να διατηρούν ανοιχτούς τους διαύλους επικοινωνίας, διαμορφώνοντας ένα νέο, πολυπολικό τοπίο όπου η ισχύς παραμένει το απόλυτο νόμισμα της διπλωματίας.
























