Ιταλία: Έτοιμη για νέες παρεμβάσεις στις τιμές των καυσίμων η κυβέρνηση Μελόνι – Το σχέδιο των «κυλιόμενων φόρων»

Έτοιμη να παρέμβει εκ νέου για τη συγκράτηση των τιμών στα καύσιμα δηλώνει η ιταλική κυβέρνηση, με την πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι να θέτει στο επίκεντρο του σχεδιασμού την αξιοποίηση του μηχανισμού των λεγόμενων «κυλιόμενων φόρων». Η διαρκής ακρίβεια και οι διακυμάνσεις στις αντλίες παραμένουν ψηλά στην ατζέντα της Ρώμης, καθώς τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις εξακολουθούν να δέχονται ισχυρές πιέσεις από το κόστος μετακίνησης και μεταφορών.

Ο μηχανισμός των «κυλιόμενων φόρων» και το αποθεματικό των 160 εκατ. ευρώ

Όπως γνωστοποίησε η Ιταλίδα πρωθυπουργός, το κράτος έχει καταφέρει να εξασφαλίσει ένα ποσό ύψους περίπου 160 εκατομμυρίων ευρώ έως τα τέλη Σεπτεμβρίου, το οποίο μπορεί να διοχετευθεί άμεσα για την ανακούφιση των καταναλωτών. Σύμφωνα με την κ. Μελόνι, το οικονομικό επιτελείο εξετάζει προσεκτικά το χρονοδιάγραμμα της παρέμβασης: εάν δηλαδή είναι πιο αποτελεσματικό να διατεθούν τα κεφάλαια αυτά άμεσα, ενισχύοντας τα υφιστάμενα μέτρα, ή να διατηρηθούν ως απόθεμα ασφαλείας για τη στιγμή που οι τρέχουσες ρυθμίσεις θα εκπνεύσουν.

Ο μηχανισμός των κυλιόμενων φόρων βασίζεται σε μια δημοσιονομικά ουδέτερη αρχή. Συγκεκριμένα, όταν η τιμή των καυσίμων αυξάνεται στα διεθνή χρηματιστήρια, τα κρατικά ταμεία εισπράττουν επιπλέον έσοδα από τον ΦΠΑ λόγω της υψηλότερης τελικής τιμής. Μέσω του συγκεκριμένου μηχανισμού, το πλεόνασμα των φορολογικών αυτών εισπράξεων ανακατευθύνεται αυτόματα για τη μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στη βενζίνη και το πετρέλαιο κίνησης, διασφαλίζοντας χαμηλότερη τιμή στην αντλία χωρίς να επιβαρύνεται ο κρατικός προϋπολογισμός.

Οι πιέσεις στο πετρέλαιο κίνησης και η λήξη των προσωρινών μέτρων

Το προηγούμενο διάστημα, μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες στην Ιταλία είχαν προχωρήσει στην υιοθέτηση ενός άτυπου «πλαφόν» στις τιμές της αμόλυβδης και του ντίζελ, επιχειρώντας να συγκρατήσουν το ράλι ανατιμήσεων. Παρ’ όλα αυτά, τις τελευταίες ημέρες καταγράφηκαν εκ νέου δυσκολίες στον έλεγχο της τιμής του πετρελαίου κίνησης.

Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται κυρίως στη λήξη της προσωρινής μείωσης των φόρων που είχε εγκρίνει η κυβέρνηση της Ρώμης, γεγονός που οδήγησε σε αυτόματη επαναφορά των συντελεστών στα προηγούμενα επίπεδα. Η εξέλιξη αυτή κατέδειξε ότι η αγορά παραμένει ευάλωτη, καθιστώντας αναγκαία την εξεύρεση πιο δομικών λύσεων παρέμβασης.

Στρατηγική ισορροπίας απέναντι στον πληθωρισμό

Για την κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι, η διαχείριση του κόστους των καυσίμων αποτελεί ένα κρίσιμο στοίχημα με άμεσο αντίκτυπο στην πραγματική οικονομία. Η πρόκληση έγκειται στην παροχή ουσιαστικής ανακούφισης στους πολίτες χωρίς να διαταραχθεί η δημοσιονομική σταθερότητα της χώρας. Η πιθανή ενεργοποίηση των κυλιόμενων φόρων εκλαμβάνεται από αναλυτές ως μια ευέλικτη προσέγγιση, ικανή να λειτουργήσει ως ανάχωμα απέναντι στις πληθωριστικές πιέσεις που τροφοδοτεί η ενεργειακή μεταβλητότητα.