Ε.Ε.: Έξι χώρες ζητούν έκτακτο φόρο στα υπερκέρδη των πετρελαϊκών κολοσσών

Ένα ισχυρό διπλωματικό και οικονομικό μέτωπο σχηματίζεται εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς έξι κράτη-μέλη απαιτούν πλέον την επιβολή πανευρωπαϊκού φόρου στα υπερκέρδη των ενεργειακών εταιρειών. Οι υπουργταί Οικονομικών της Γερμανίας, της Ισπανίας, της Ιταλίας, της Αυστρίας, της Πολωνίας και της Πορτογαλίας απέστειλαν κοινή επιστολή προς την ιρλανδική προεδρία της Ε.Ε., ζητώντας να τεθεί το κρίσιμο αυτό ζήτημα στην ατζέντα της προσεχούς συνάντησης των υπουργών Οικονομικών στο Δουβλίνο.

Η πρωτοβουλία αυτή έρχεται σε μια περίοδο έντονων πιέσεων για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις. Σύμφωνα με το κείμενο της επιστολής, οι πετρελαϊκοί κολοσσός απολαμβάνουν συνολική κερδοφορία και περιθώρια κέρδους στα προϊόντα διύλισης που υπερβαίνουν ακόμα και τις αυξανόμενες τιμές του αργού πετρελαίου. «Βιώνουμε ένα από τα μεγαλύτερα σοκ εφοδιασμού εδώ και δεκαετίες και η δυσαρέσκεια για το αυξανόμενο κόστος ζωής αυξάνεται παγκοσμίως», επισημαίνουν οι έξι υπουργοί.

Η πρωτοβουλία φέρεται να οργανώθηκε από τον Γερμανό υπουργό Οικονομικών, Λαρς Κλινγκμπάιλ, ο οποίος έχει τονίσει επανειλημμένα ότι οι εταιρείες ενέργειας δεν πρέπει να εκμεταλλεύονται την τρέχουσα γεωπολιτική κρίση σε βάρος των καταναλωτών. Σύμφωνα με πηγές του Γερμανικού υπουργείου, τα υπερκέρδη που προκύπτουν από τις συγκυρίες πρέπει να επιστραφούν στην κοινωνία. Ωστόσο, το θέμα προκαλεί τριβές στο εσωτερικό της Γερμανίας, καθώς ενώ ο Λαρς Κλινγκμπάιλ (SPD) τάσσεται υπέρ του μέτρου, το Χριστιανοδημοκρατικό κόμμα (CDU) του καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς διατηρεί επιφυλάξεις και αντιτίθεται στην προταθείσα φορολόγηση.

Οι πιέσεις αυτές εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ανησυχίας μετά την κλιμάκωση των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή. Από τον περασμένο Φεβρουάριο, οι στρατιωτικές επιχειρήσεις των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν έχουν περιορίσει δραστικά την κυκλοφορία πετρελαίου μέσω του Στενού του Ορμούζ, προκαλώντας νέα εκτίναξη στα κέρδη των πολυεθνικών του κλάδου.

Οι έξι χώρες ζητούν πλέον τη δημιουργία ενός σταθερού «πανευρωπαϊκού πλαισίου για τη φορολόγηση των υπερκερδών», αξιοποιώντας τα διδάγματα από την αντίστοιχη φορολογική παρέμβαση του 2022, η οποία είχε εφαρμοστεί μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Μέχρι στιγμής, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν έχει εκφράσει επίσημη πρόθεση να προχωρήσει σε μια τέτοια νομοθετική ρύθμιση, ωστόσο η πίεση από τις ισχυρότερες οικονομίες του μπλοκ αναμένεται να μεταφέρει τη συζήτηση σε κεντρικό πολιτικό επίπεδο τις επόμενες εβδομάδες.