ΕΛΣΤΑΤ: Αύξηση 3,7% στο διαθέσιμο εισόδημα το 2025 – Οι καταναλωτικές δαπάνες «τρώνε» τις αποταμιεύσεις

Σε τροχιά διεύρυνσης κινήθηκε το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών κατά το 2025, ωστόσο η επίμονη ακρίβεια και οι αυξημένες ανάγκες διαβίωσης υπερκέρασαν τις οικονομικές αντοχές των πολιτών, οδηγώντας σε νέα επιδείνωση του ρυθμού αποταμίευσης. Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία των ετήσιων μη χρηματοοικονομικών λογαριασμών θεσμικών τομέων που δημοσίευσε η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), τα ελληνικά νοικοκυριά αναγκάστηκαν εκ νέου να στραφούν στα «έτοιμα» για να καλύψουν το αυξημένο κόστος ζωής.

Αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος αλλά με ταχύτερη κατανάλωση

Βάσει των επίσημων στοιχείων της στατιστικής αρχής, το ακαθάριστο διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών και των Μη Κερδοσκοπικών Ιδρυμάτων που Εξυπηρετούν Νοικοκυριά (ΜΚΙΕΝ) ανήλθε το 2025 στα 165,4 δισεκατομμύρια ευρώ, σημειώνοντας άνοδο 3,7% σε σύγκριση με τα 159,4 δισεκατομμύρια ευρώ του 2024.

Εντούτοις, η ονομαστική αυτή ενίσχυση υπερκαλύφθηκε πλήρως από τη δυναμική των τιμών και την αναγκαστική επέκταση των οικογενειακών εξόδων. Συγκεκριμένα, η τελική καταναλωτική δαπάνη αυξήθηκε με ακόμη ταχύτερο ρυθμό, αγγίζοντας το 5,2%. Σε απόλυτα μεγέθη, οι δαπάνες των νοικοκυριών εκτινάχθηκαν στα 171,8 δισεκατομμύρια ευρώ το 2025, έναντι 163,3 δισεκατομμυρίων ευρώ το 2024. Το άνοιγμα της «ψαλίδας» μεταξύ κατανάλωσης και διαθέσιμου εισοδήματος κατά 6,4 δισεκατομμύρια ευρώ αποτυπώνει με σαφήνεια το μέγεθος των πληθωριστικών πιέσεων σε βασικά αγαθά, στέγαση και υπηρεσίες.

Σε βαθύτερο αρνητικό έδαφος ο δείκτης αποταμίευσης

Η ανισορροπία μεταξύ εισοδήματος και εξόδων αποτυπώνεται καθαρά στον δείκτη αποταμίευσης, ο οποίος βυθίστηκε περαιτέρω στο «κόκκινο». Ειδικότερα, το ποσοστό αποταμίευσης των νοικοκυριών και των ΜΚΙΕΝ διαμορφώθηκε στο -3,9% για το 2025, έναντι -2,4% το 2024.

Το αρνητικό αυτό ποσοστό πιστοποιεί ότι τα νοικοκυριά συντήρησαν το βιοτικό τους επίπεδο αντλώντας πόρους από προηγούμενες αποταμιεύσεις ή αυξάνοντας τις δανειακές τους υποχρεώσεις. Το φαινόμενο της απο-αποταμίευσης παραμένει μια από τις πιο ανησυχητικές δομικές αδυναμίες της ελληνικής οικονομίας, περιορίζοντας τα περιθώρια ασφαλείας απέναντι σε μελλοντικές οικονομικές αναταράξεις και στερώντας πολύτιμη ρευστότητα από το χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Υποχώρηση και στις επενδύσεις των επιχειρήσεων

Την ίδια ώρα, εικόνα επιφυλακτικότητας καταγράφεται και στον τομέα των μη χρηματοοικονομικών εταιρειών. Ο ρυθμός επενδύσεων, ο οποίος ορίζεται ως ο ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου προς την ακαθάριστη προστιθέμενη αξία, υποχώρησε στο 25,3% το 2025, έναντι 26,3% το 2024.

Η μικρή αυτή κάμψη αντανακλά τη συγκράτηση των επιχειρηματικών σχεδιασμών για νέα πάγια περιουσιακά στοιχεία, σε ένα περιβάλλον που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από αυξημένο κόστος κεφαλαίου και αβεβαιότητα ως προς τη μελλοντική καταναλωτική ζήτηση.