Αλέξανδρος Εξάρχου: Πώς ο ανταγωνισμός απειλεί τη βιωσιμότητα του Καθέτου Διαδρόμου

Στις σημαντικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η υλοποίηση του Καθέτου Διαδρόμου φυσικού αερίου, αλλά και στους κινδύνους που ελλοχεύουν από τον περιφερειακό ανταγωνισμό, αναφέρθηκε ο επικεφαλής του ομίλου AKTOR, Αλέξανδρος Εξάρχου. Μιλώντας στο συνέδριο Green Deal Greece, ο κ. Εξάρχου έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου, υπογραμμίζοντας ότι παρά τη στρατηγική γεωπολιτική σημασία του εγχειρήματος, η έλλειψη ενιαίας ευρωπαϊκής στρατηγικής και η παρουσία ισχυρών ανταγωνιστικών δικτύων μπορούν να πλήξουν καίρια τη βιωσιμότητά του.

Η στρατηγική σημασία του έργου για την ενεργειακή ασφάλεια

Ο Κάθετος Διάδρομος αποτελεί ένα από τα πλέον φιλόδοξα ενεργειακά σχέδια της Νοτιοανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης. Στόχος του είναι η μεταφορά φυσικού αερίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από την Ελλάδα προς τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία, την Ουκρανία και εν συνεχεία προς την Ουγγαρία και τη Σλοβακία. Το έργο σχεδιάστηκε με σκοπό να διασφαλίσει την απεξάρτηση της περιοχής από τις παραδοσιακές ρωσικές ροές, αξιοποιώντας τις ελληνικές υποδομές, όπως το FSRU της Αλεξανδρούπολης και τη Ρεβυθούσα.

Ωστόσο, όπως επισήμανε ο Αλέξανδρος Εξάρχου, η γεωπολιτική χρησιμότητα ενός έργου δεν εγγυάται αυτομάτως και την εμπορική του επιτυχία, ιδιαίτερα όταν καλείται να λειτουργήσει σε ένα περιβάλλον έντονων στρεβλώσεων και ασύμμετρου ανταγωνισμού.

Ο αθέμιτος ανταγωνισμός και το ρωσικό αέριο

Κατά την παρέμβασή του, ο κ. Εξάρχου εστίασε στις υφιστάμενες εναλλακτικές διαδρομές που συνεχίζουν να τροφοδοτούν την Ευρώπη με φθηνότερο ρωσικό φυσικό αέριο, κυρίως μέσω του αγωγού TurkStream. Η διατήρηση αυτών των ροών δημιουργεί σημαντικό ανταγωνιστικό μειονέκτημα για τον Κάθετο Διάδρομο, καθώς οι εμπορικοί παράγοντες επιλέγουν τις πιο οικονομικές λύσεις εις βάρος των νέων υποδομών διαφοροποίησης.

Σύμφωνα με τον ίδιο, όσο δεν υφίσταται ένα αυστηρό και δεσμευτικό ευρωπαϊκό πλαίσιο που να επιβάλλει ίσους όρους ανταγωνισμού, οι ανταγωνιστικές αυτές διαδρομές θα απομυζούν φορτία, στερώντας από τον Κάθετο Διάδρομο τον αναγκαίο όγκο συναλλαγών για να καταστεί οικονομικά βιώσιμος. Η κατάσταση αυτή προκαλεί αβεβαιότητα στις εταιρείες που επενδύουν σε κρίσιμα ενεργειακά δίκτυα, απειλώντας να μετατρέψει στρατηγικές υποδομές σε ανενεργά περιουσιακά στοιχεία.

Η ανάγκη για άμεσες ευρωπαϊκές αποφάσεις

Κλείνοντας την τοποθέτησή του, ο Αλέξανδρος Εξάρχου τόνισε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οφείλει να λάβει σαφείς και γενναίες πολιτικές αποφάσεις. Η ενεργειακή ασφάλεια και η απεξάρτηση από τη Ρωσία απαιτούν συνέπεια μεταξύ θεωρίας και πράξης. Χωρίς ρυθμιστική προστασία, μακροχρόνιες δεσμεύσεις και σαφή κίνητρα που θα αποθαρρύνουν την είσοδο ρωσικών μορίων από τα νότια σύνορα, το φιλόδοξο εγχείρημα του Καθέτου Διαδρόμου κινδυνεύει να υπονομευθεί πριν καν αναπτύξει την πλήρη δυναμική του.