Ψηφιακή ταυτότητα στα αγροτικά προϊόντα: Το σχέδιο της ΑΑΔΕ κατά των ελληνοποιήσεων

Σε μια ριζική αναμόρφωση του πλαισίου καταγραφής, τιμολόγησης και ελέγχου των συναλλαγών στον πρωτογενή τομέα προχωρά η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ). Σύμφωνα με τον επιχειρησιακό σχεδιασμό, η εποπτεία της αγοράς αγροτικών προϊόντων μεταφέρεται σταδιακά έως το τέλος του έτους σε ένα πλήρως ψηφιακό περιβάλλον, με στόχο την απόκτηση μιας μοναδικής «ψηφιακής ταυτότητας» για κάθε διακινούμενο αγαθό.

Το ενιαίο κωδικολόγιο και η ιχνηλασιμότητα στην παραγωγή

Κεντρικός πυλώνας της νέας στρατηγικής είναι η δημιουργία ενός ενιαίου κωδικολογίου (taxonomy) για τα αγροτικά προϊόντα, σε συνδυασμό με την καθιέρωση αναλυτικών παραστατικών πώλησης. Μέχρι σήμερα, τα παραστατικά κατέγραφαν συχνά γενικές κατηγορίες και μόνο τη χρηματική αξία της συναλλαγής. Πλέον, κάθε διακίνηση θα περιλαμβάνει τυποποιημένα, λεπτομερή στοιχεία για το είδος, την ακριβή κατηγορία και τον όγκο ή το βάρος των προϊόντων.

Η εφαρμογή του νέου μοντέλου θα ξεκινήσει πιλοτικά από το γάλα και το κρέας, δύο τομείς με υψηλή ευαισθησία και διαχρονικά προβλήματα στην αγορά, ενώ σταδιακά θα επεκταθεί στο ελαιόλαδο, το μέλι, τα οπωροκηπευτικά και τις υπόλοιπες κατηγορίες. Ο οδικός χάρτης προβλέπει την πλήρη ανάπτυξη και καθολική λειτουργία του συστήματος έως το τέλος του 2027.

«Ανάχωμα» στις παράνομες ελληνοποιήσεις και έλεγχος επιδοτήσεων

Βασικός στόχος του ψηφιακού ίχνους είναι η αντιμετώπιση χρόνιων στρεβλώσεων, με κυριότερη τις παράνομες ελληνοποιήσεις εισαγόμενων προϊόντων. Μέσω της αυστηρής παρακολούθησης της εφοδιαστικής αλυσίδας, η φορολογική διοίκηση θα μπορεί να διασταυρώνει άμεσα τις ποσότητες πρώτων υλών που παραλαμβάνει μια μονάδα μεταποίησης με τα τελικά προϊόντα που παράγει και διαθέτει στην κατανάλωση.

Ενδεικτικά, στις γαλακτοβιομηχανίες θα ελέγχεται εάν οι ποσότητες γάλακτος που εισέρχονται στις εγκαταστάσεις δικαιολογούν τον τελικό όγκο των παραγόμενων γαλακτοκομικών, αποτρέποντας τη χρήση εισαγόμενου γάλακτος ως ελληνικού. Αντίστοιχα, στο εμπόριο κρέατος, η λεπτομερής διάκριση (βόειο, χοιρινό, αρνίσιο) στα παραστατικά εξασφαλίζει διαφάνεια ως προς την προέλευση.

Παράλληλα, η ακριβής καταγραφή των συναλλαγών λειτουργεί ως δικλίδα ασφαλείας για την κατανομή των αγροτικών επιδοτήσεων. Η διασταύρωση των δηλωμένων ποσοτήτων παραγωγής με τις πραγματικές πωλήσεις θα προσφέρει στις ελεγκτικές αρχές σαφή εικόνα, αποτρέποντας τις ανακριβείς δηλώσεις για την είσπραξη ενισχύσεων.

Ο κομβικός ρόλος του myDATA 2.0

Η υλοποίηση της μεταρρύθμισης βασίζεται στην αξιοποίηση των δυνατοτήτων της αναβαθμισμένης πλατφόρμας myDATA 2.0. Η άμεση ηλεκτρονική διαβίβαση των δεδομένων επιτρέπει αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις και τον εντοπισμό αποκλίσεων σε πραγματικό χρόνο, χωρίς να απαιτείται η εκ των υστέρων προσκόμιση πρόσθετων εγγράφων από τους παραγωγούς.

Ειδική μέριμνα υπάρχει για τους αγρότες του ειδικού καθεστώτος που δεν εκδίδουν οι ίδιοι τιμολόγια. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η υποχρέωση έκδοσης του αναλυτικού ψηφιακού παραστατικού μεταφέρεται στον αγοραστή, διασφαλίζοντας ότι καμία συναλλαγή δεν μένει εκτός συστήματος. Με τη νέα αυτή αρχιτεκτονική, η φορολογική διοίκηση επιδιώκει αφενός τη μείωση της φοροδιαφυγής και αφετέρου την προστασία των συνεπών παραγωγών και των καταναλωτών.