Πετρέλαιο: Οι αγορές προεξοφλούν ακριβή ενέργεια έως το 2028 – Συναγερμός για νέο κύμα πληθωρισμού

Την εκτίμηση ότι η τρέχουσα ενεργειακή κρίση θα έχει προσωρινό χαρακτήρα εγκαταλείπουν οριστικά οι διεθνείς αγορές πετρελαίου, οκτώ μήνες μετά την ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή και τη σύγκρουση στο Ιράν. Οι διεθνείς επενδυτές και οι μεγάλοι καταναλωτές καυσίμων προετοιμάζονται πλέον ανοιχτά για μια παρατεταμένη περίοδο υψηλών τιμών που ενδέχεται να διαρκέσει τουλάχιστον έως το 2028, απειλώντας ευθέως τις προσπάθειες των κεντρικών τραπεζών για αποκλιμάκωση του πληθωρισμού.

Σύμφωνα με ανάλυση του πρακτορείου Reuters, τα στρατηγικά αποθέματα που απορρόφησαν τους πρώτους κραδασμούς της πολεμικής σύρραξης εξαντλούνται με ταχείς ρυθμούς. Ταυτόχρονα, η αστάθεια στις θαλάσσιες διόδους και η εκτεταμένη καταστροφή διυλιστικών υποδομών παγκοσμίως ναρκοθετούν κάθε προσπάθεια ομαλοποίησης της προσφοράς.

Το ράλι των προθεσμιακών συμβολαίων και ο σκεπτικισμός για τον IEA

Η ριζική αλλαγή του κλίματος αποτυπώνεται καθαρά στην αγορά παραγώγων του Brent. Από τις αρχές Σεπτεμβρίου, τα συμβόλαια παράδοσης για τον Δεκέμβριο του 2027 έχουν καταγράψει άνοδο άνω του 13%, αγγίζοντας τα 86 δολάρια το βαρέλι, ενώ ανάλογη ανοδική τροχιά (+12%) ακολουθούν και τα συμβόλαια για τον Δεκέμβριο του 2026. Η εξέλιξη αυτή πιστοποιεί ότι διυλιστήρια, αερομεταφορείς και εμπορικοί οίκοι σπεύδουν να «κλειδώσουν» προμήθειες σε υψηλές τιμές σε βάθος πολυετίας, φοβούμενοι μακροχρόνια έλλειψη.

Η στάση των αγορών έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις πιο αισιόδοξες προβλέψεις του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA). Ο οργανισμός εκτιμά ότι η παγκόσμια παραγωγή θα ανακάμψει στα 108,3 εκατ. βαρέλια ημερησίως το 2027, δημιουργώντας πλεόνασμα έναντι ζήτησης 104,4 εκατ. βαρελιών. Εντούτοις, οι traders αμφισβητούν έντονα κατά πόσο οι εξαγωγές της Μέσης Ανατολής μπορούν να αποκατασταθούν σταθερά υπό τις παρούσες γεωπολιτικές συνθήκες.

Τα Στενά του Ορμούζ και το άλμα στα κόστη μεταφοράς

Κομβικό σημείο της έντασης παραμένει ο έλεγχος των Στενών του Ορμούζ, όπου διασταυρώνονται τα συμφέροντα Ουάσιγκτον και Τεχεράνης. Παρά τη συνοδεία από το αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό, η ναυσιπλοΐα παραμένει επισφαλής, καθώς το Ιράν συνεχίζει τις παρενοχλήσεις πλοίων, ενώ οι αντάρτες Χούθι της Υεμένης κλιμακώνουν τις πυραυλικές επιθέσεις εναντίον στρατηγικών στόχων, συμπεριλαμβανομένων εγκαταστάσεων της Saudi Aramco στο Νταχράν.

Το γεωπολιτικό ρίσκο έχει εκτοξεύσει το κόστος διαμετακόμισης. Ναύλοι, ασφάλιστρα κινδύνου πολέμου και μέτρα στρατιωτικής προστασίας αντιστοιχούν πλέον στο 30% του συνολικού κόστους μεταφοράς ανά βαρέλι από τον Περσικό Κόλπο, έναντι μόλις 3% προπολεμικά, συντηρώντας μια μόνιμη πληθωριστική επιβάρυνση στη διεθνή εφοδιαστική αλυσίδα.

Το «έμφραγμα» στο ντίζελ και ο αντίκτυπος στην πραγματική οικονομία

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η ασφυξία στην αγορά του ντίζελ, βασικού κινητήρα των μεταφορών, της βιομηχανίας και του αγροτικού τομέα. Τα ευρωπαϊκά συμβόλαια αναφοράς σημείωσαν ιστορικό ρεκόρ στα 1.480 δολάρια ανά τόνο (περίπου 210 δολάρια το βαρέλι). Τα πλήγματα ουκρανικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών (drones) σε ρωσικά διυλιστήρια περιόρισαν δραματικά τη δυναμικότητα παραγωγής καυσίμων.

Παρότι ο Ντόναλντ Τραμπ έκανε λόγο για συνεννόηση με τον Βλαντίμιρ Πούτιν περί «ενεργειακής εκεχειρίας», οι ποσότητες που φέρονται να απελευθερώνονται καλύπτουν μόλις 12 ώρες παγκόσμιας κατανάλωσης, προκαλώντας έντονο σκεπτικισμό. Καθώς τα προθεσμιακά συμβόλαια ντίζελ για το 2027 παραμένουν πάνω από τα 1.000 δολάρια ο τόνος (αυξημένα κατά 55% σε σχέση με τα προπολεμικά επίπεδα), η παρατεταμένη ενεργειακή ακρίβεια απειλεί να εδραιώσει νέες πληθωριστικές πιέσεις διεθνώς για τα επόμενα τέσσερα χρόνια.