Λίνα Μενδώνη από την Κίνα: Ο ρόλος της Τεχνητής Νοημοσύνης στην πολιτιστική κληρονομιά και η πρωτοβουλία για τα ενάλια μνημεία

Στο επίκεντρο των διεθνών συζητήσεων για τη σύζευξη του πολιτισμού με τις τεχνολογίες αιχμής βρέθηκε η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, κατά την επίσημη παρουσία της στην Κίνα. Στο πλαίσιο των παρεμβάσεών της, η Ελληνίδα υπουργός ανέδειξε τον καθοριστικό ρόλο που διαδραματίζει η Τεχνητή Νοημοσύνη στην προστασία και ανάδειξη των μνημείων, ενώ κατέθεσε μια σημαντική πρόταση για τη σύσταση ενός διεθνούς δικτύου ανθεκτικότητας της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς.

Η τεχνολογική καινοτομία στην υπηρεσία της ιστορικής συνείδησης

Τόσο στον εναρκτήριο χαιρετισμό της όσο και στην τοποθέτησή της στην ειδική θεματική ενότητα για την ενδυνάμωση του πολιτισμού μέσω των νέων τεχνολογιών, η κ. Μενδώνη υπογράμμισε ότι η σύγχρονη διαχείριση της πολιτιστικής κληρονομιάς απαιτεί μια νέα προσέγγιση. Όπως επεσήμανε, η αποτελεσματική θωράκιση των μνημείων προϋποθέτει τη γόνιμη σύνθεση της ιστορικής συνείδησης και της επιστημονικής γνώσης με την τεχνολογική καινοτομία.

Η εφαρμογή εργαλείων όπως η μηχανική μάθηση, η τρισδιάστατη ψηφιακή αποτύπωση και η ανάλυση μεγάλων δεδομένων επιτρέπουν πλέον την ακριβέστερη καταγραφή, την προληπτική συντήρηση και την εις βάθος μελέτη αρχαιολογικών χώρων. Παράλληλα, η χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης καθιστά δυνατή την προσομοίωση κινδύνων και τη διαμόρφωση στοχευμένων στρατηγικών διαχείρισης κρίσεων, ενισχύοντας τη βιωσιμότητα των πολιτιστικών αγαθών απέναντι στις σύγχρονες απειλές.

Πρόταση για διεθνές δίκτυο ανθεκτικότητας των ενάλιων μνημείων

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης και των ανθρωπογενών παρεμβάσεων στο ευαίσθητο περιβάλλον των ενάλιων αρχαιοτήτων. Η κ. Μενδώνη πρότεινε τη συγκρότηση ενός παγκόσμιου δικτύου συνεργασίας που θα επικεντρώνεται στην ανθεκτικότητα των βυθισμένων μνημείων, ενός τομέα όπου η Ελλάδα διαθέτει εξαιρετικά πλούσιο απόθεμα αλλά και υψηλή τεχνογνωσία.

Το προτεινόμενο δίκτυο στοχεύει στην ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών, τη χρήση υποβρύχιων αυτόνομων οχημάτων και προηγμένων αισθητήρων, καθώς και στην ανάπτυξη κοινών πρωτοκόλλων για την προστασία ναυαγίων και βυθισμένων οικισμών. Η πρωτοβουλία επιδιώκει να κινητοποιήσει διεθνείς οργανισμούς, ερευνητικά κέντρα και κράτη-μέλη προς μια συντονισμένη δράση διαφύλαξης του υποθαλάσσιου πλούτου.

Ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας μεταξύ ιστορικών πολιτισμών

Κλείνοντας την τοποθέτησή της, η υπουργός Πολιτισμού υπογράμμισε ότι καμία τεχνολογική εξέλιξη δεν μπορεί να αποδώσει καρπούς χωρίς ισχυρές διεθνείς συμμαχίες. Η συνεργασία ανάμεσα στην Ελλάδα και την Κίνα —δύο χώρες με βαθιές ιστορικές ρίζες και παγκόσμια πολιτιστική εμβέλεια— λειτουργεί ως γέφυρα για τη διαμόρφωση ενός παγκόσμιου πλαισίου δεοντολογίας και κοινής δράσης. Η προστασία της κοινής κληρονομιάς της ανθρωπότητας, όπως κατέληξε, συνιστά διεθνή ευθύνη που οφείλει να αξιοποιήσει στο έπακρο τις δυνατότητες της ψηφιακής εποχής.