Αυτοψία στον Κηφισό: Το χρόνιο περιβαλλοντικό έγκλημα, τα λύματα και η μάχη κατά των παράνομων αποθέσεων

Τα πρόσφατα περιστατικά παράνομης απόρριψης βιομηχανικών αποβλήτων επανέφεραν στο επίκεντρο τη διαχρονική περιβαλλοντική πληγή του Κηφισού. Μέσα σε διάστημα μόλις έξι ημερών, δύο ξεχωριστές υποθέσεις σε Αιγάλεω και Μεταμόρφωση αποκάλυψαν πώς επικίνδυνα υγρά απόβλητα καταλήγουν στην κοίτη του ποταμού και εν τέλει στη θάλασσα, αναδεικνύοντας τις σοβαρές παθογένειες στους ελεγκτικούς μηχανισμούς και την προστασία του υδάτινου οικοσυστήματος της Αττικής.

Από τα διαυγή νερά στο «χάος»: Η αντίθεση του ποταμού

Σύμφωνα με τον Βασίλη Σφακιανόπουλο, ιδρυτή του κινήματος «Save Your Hood» και του Δικτύου Διάσωσης Άγριας Ζωής, ο Κηφισός βρίσκεται διαχρονικά αντιμέτωπος με πολυεπίπεδες απειλές. Ενώ στα βόρεια τμήματα, από τη Μεταμόρφωση προς την Κηφισιά, τα νερά διατηρούνται σχετικά διαυγή φιλοξενώντας ψάρια και πλούσια πανίδα, η εικόνα στα χαμηλότερα σημεία είναι δραματική.

Οι εθελοντές που χαρτογραφούν συστηματικά το ποτάμι καταγράφουν συχνά απότομες μεταβολές στην όψη των υδάτων. Μετά από βροχοπτώσεις αλλά και σε ανύποπτο χρόνο, τα νερά παίρνουν γαλακτώδεις, μαύρες, κίτρινες ή πράσινες αποχρώσεις, συνοδευόμενα από έντονη δυσοσμία και νεκρά ψάρια. Αν και η ευαισθητοποίηση των πολιτών έχει περιορίσει σε ορισμένα σημεία τα κοινά απορρίμματα, η ανεξέλεγκτη διοχέτευση λυμάτων παραμένει μια ανοιχτή πληγή.

Βιομηχανικά απόβλητα και ανεξέλεγκτες χωματερές στις όχθες

Η πρόσφατη επιχείρηση των Αρχών στο Αιγάλεω κατέδειξε το μέγεθος της παραβατικότητας: οδηγός βυτιοφόρου εντοπίστηκε επ’ αυτοφώρω να αδειάζει όξινα βιομηχανικά απόβλητα σε φρεάτιο πρατηρίου καυσίμων, τα οποία μέσω του δικτύου ομβρίων κατέληγαν κατευθείαν στον Κηφισό. Λίγες ημέρες αργότερα, στη Μεταμόρφωση, έλεγχος σε μονάδα παραγωγής σκυροδέματος αποκάλυψε διαρροή υγρών αποβλήτων που σχημάτιζαν υπέργειο ρυάκι προς την κοίτη.

Παράλληλα, στις όχθες του ποταμού στην περιοχή των Αχαρνών παραμένει ενεργή μια τεράστια παράνομη χωματερή με ογκώδη οικοδομικά και υγειονομικά υλικά. Παρά τις επανειλημμένες καταγγελίες και οχλήσεις προς τους αρμόδιους φορείς εδώ και πάνω από έναν χρόνο, ο όγκος των απορριμμάτων δεν έχει απομακρυνθεί, συνιστώντας διαρκή εστία μόλυνσης.

Η πρόκληση των ελέγχων και η ανάγκη για άμεση δράση

Ένα από τα βασικότερα εμπόδια στην πάταξη της ρύπανσης είναι ο παράγοντας του χρόνου. Καθώς οι απορρίψεις αποβλήτων δεν είναι απαραίτητα συνεχείς, όταν οι αρμόδιες υπηρεσίες φτάνουν για επιτόπιο έλεγχο μετά από καταγγελίες, η ροή έχει συχνά σταματήσει, με αποτέλεσμα να μην εντοπίζεται επιλήψιμο στοιχείο. Εθελοντικές ομάδες και πολίτες συνεχίζουν να χαρτογραφούν ύποπτους αγωγούς στον Κηφισό και στο ρέμα του Προφήτη Δανιήλ, ζητώντας εντατικοποίηση των εποπτικών ελέγχων και ουσιαστική θωράκιση της περιοχής.