Έκρηξη στην Πλάκα: Γιατί υποχώρησε το δάπεδο – Τα κρίσιμα ερωτήματα του καθηγητή Παναγιώτη Καρύδη

Σοβαρά ερωτήματα γύρω από τη στατική επάρκεια και τις συνθήκες κατάρρευσης του εσωτερικού τμήματος του κτιρίου στην οδό Λυσικράτους, στην Πλάκα, εγείρονται μετά την ισχυρή έκρηξη που σημειώθηκε στην ιστορική συνοικία της Αθήνας. Το περιστατικό είχε ως αποτέλεσμα την υποχώρηση του δαπέδου του πρώτου ορόφου και τον τραυματισμό τεσσάρων ενοίκων, οι οποίοι καταπλακώθηκαν από τα συντρίμμια. Οι ειδικοί αναζητούν πλέον τις αιτίες που οδήγησαν σε αυτή τη δομική αστοχία, εξετάζοντας ενδελεχώς το ιστορικό των επεμβάσεων στο οίκημα.

Στο μικροσκόπιο ο φέρων οργανισμός και το ωστικό κύμα

Μιλώντας για το συμβάν, ο ομότιμος καθηγητής Αντισεισμικής Προστασίας του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, Παναγιώτης Καρύδης, επισήμανε πως το βασικό ζήτημα που πρέπει να διερευνηθεί είναι ο μηχανισμός κατάρρευσης της πλάκας. Όπως εξηγεί, μια έκρηξη ασκεί έντονα ανοδικά και καθοδικά φορτία, ωστόσο η πλήρης υποχώρηση ενός δαπέδου αποτελεί ένδειξη ότι ο φέρων οργανισμός του κτιρίου πιθανώς δεν διέθετε την απαραίτητη αντοχή ή είχε δεχθεί αλλοιώσεις στο παρελθόν.

Σύμφωνα με τον κ. Καρύδη, τα παλαιά κτίρια της Πλάκας έχουν ιδιαίτερη δομοστατική συμπεριφορά, καθώς συχνά συνδυάζουν παραδοσιακή λιθοδομή με μεταγενέστερες προσθήκες από οπλισμένο σκυρόδεμα ή ξύλινα πατώματα. Η απότομη ανάπτυξη πίεσης από ένα ωστικό κύμα μπορεί να αποδιοργανώσει τα σημεία έδρασης, ειδικά αν αυτά έχουν υποστεί φθορές από την υγρασία ή τον χρόνο.

Οι εργασίες ανακαίνισης και οι οικοδομικές άδειες

Ένα από τα πλέον κρίσιμα πεδία της έρευνας αφορά τις πρόσφατες εργασίες ανακαίνισης που είχαν πραγματοποιηθεί στο κτίριο. Οι αρμόδιες αρχές και οι πραγματογνώμονες καλούνται να διαπιστώσουν κατά πόσο οι επεμβάσεις αυτές έγιναν βάσει νόμιμων οικοδομικών αδειών και εγκεκριμένων στατικών μελετών.

Όπως υπογραμμίζει ο καθηγητής, είναι απαραίτητο να ελεγχθεί αν κατά τη διάρκεια των ανακαινίσεων αφαιρέθηκαν τοιχώματα ή διαχωριστικά που λειτουργούσαν υποστηρικτικά για το δάπεδο, ακόμη κι αν δεν θεωρούνταν τυπικά φέροντα στοιχεία. Επιπλέον, κρίνεται αναγκαία η εξέταση των υλικών που χρησιμοποιήθηκαν, καθώς και το εάν προστέθηκαν υπερβολικά μόνιμα φορτία στο πάτωμα του πρώτου ορόφου χωρίς την απαιτούμενη ενίσχυση.

Η επόμενη ημέρα των ερευνών και η ασφάλεια των ιστορικών κτιρίων

Η υπόθεση επαναφέρει στο προσκήνιο την ανάγκη για αυστηρότερους ελέγχους στα παλαιά και διατηρητέα κτίρια των αστικών κέντρων, ιδιαίτερα σε περιοχές υψηλής επισκεψιμότητας και πυκνής δόμησης όπως η Πλάκα. Οι καταθέσεις των ενοίκων, τα πορίσματα της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας και οι αυτοψίες των μηχανικών αναμένεται να ρίξουν φως τόσο στα αίτια της έκρηξης όσο και στους παράγοντες που προκάλεσαν την υποχώρηση του δαπέδου, αποδίδοντας τις σχετικές ευθύνες.