Σύνοδος Δουβλίνου: Κοινή δήλωση 41 ηγετών για ενίσχυση των επιστροφών, φύλαξη συνόρων και πάταξη των διακινητών

Σε μια κομβική συμφωνία για τη διαχείριση του μεταναστευτικού ζητήματος κατέληξαν 41 Ευρωπαίοι ηγέτες στο πλαίσιο της Συνόδου Κορυφής της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Κοινότητας (EPC) που πραγματοποιήθηκε στο Δουβλίνο. Μέσα από κοινή τους δήλωση, την οποία συνυπέγραψαν μεταξύ άλλων ο Έλληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, οι ηγέτες επαναβεβαίωσαν τη σταθερή δέσμευσή τους για τη δραστική μείωση της παράτυπης μετανάστευσης προς και εντός της ευρωπαϊκής ηπείρου.

Υπό το πρίσμα της εντεινόμενης γεωπολιτικής αστάθειας, της εργαλειοποίησης των μεταναστευτικών ροών ως υβριδικής απειλής και της αδίστακτης δράσης των κυκλωμάτων διακίνησης, η διακήρυξη θέτει ως άμεση προτεραιότητα μια ολιστική και συντονισμένη στρατηγική. Η νέα προσέγγιση βασίζεται στα συμπεράσματα προηγούμενων διαβουλεύσεων και επιδιώκει να καλύψει ολόκληρο το φάσμα των διαδρομών που ακολουθούνται από τα κυκλώματα.

Ολιστική προσέγγιση και θωράκιση των ευρωπαϊκών συνόρων

Κεντρικό πυλώνα της κοινής δήλωσης αποτελεί η επιχειρησιακή ετοιμότητα και η διασφάλιση της ακεραιότητας των συνόρων. Οι 41 ηγέτες συμφώνησαν στην άμεση εφαρμογή καινοτόμων εργαλείων, όπως τα εξελιγμένα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης, τα οποία επιτρέπουν την πρόβλεψη των μεταναστευτικών πιέσεων και τον έγκαιρο εντοπισμό κινδύνων εθνικής ασφάλειας.

Παράλληλα, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αντιμετώπιση της παραπληροφόρησης. Όπως υπογραμμίζεται, οι συμμορίες των διακινητών διασπείρουν ψευδείς υποσχέσεις για να δελεάσουν ευάλωτους ανθρώπους. Τα ευρωπαϊκά κράτη καλούνται να απαντήσουν συντονισμένα, καταδεικνύοντας τους πραγματικούς κινδύνους των επικίνδυνων διελεύσεων και αποδομώντας την προπαγάνδα των οργανωμένων δικτύων.

Επιτάχυνση επιστροφών και χτύπημα στα δίκτυα λαθρεμπορίας

Στο επίκεντρο της συμφωνίας του Δουβλίνου βρίσκεται η αναγκαιότητα ενίσχυσης των επιστροφών όσων δεν δικαιούνται διεθνή προστασία. Οι συμμετέχοντες ηγέτες συμφώνησαν στην αποτελεσματική αξιοποίηση όλων των διαθέσιμων κινήτρων και εργαλείων έναντι τρίτων χωρών προέλευσης και διέλευσης, προκειμένου να διασφαλιστεί η ταχεία και σύμφωνη με το διεθνές δίκαιο επανεισδοχή των παράτυπων μεταναστών.

Ταυτόχρονα, κρίνεται απολύτως αναγκαία η εντατικοποίηση της ανταλλαγής πληροφοριών ανάμεσα στις αστυνομικές και δικαστικές αρχές. Καθώς οι διακινητές προσαρμόζουν διαρκώς τις μεθόδους τους για να παρακάμπτουν τους ελέγχους, η διασυνοριακή επιχειρησιακή συνεργασία και η απρόσκοπτη ροή κρίσιμων πληροφοριών αποτελούν μονόδρομο για την εξάρθρωση των εγκληματικών οργανώσεων.

Συνεργασία με χώρες διέλευσης και προσαρμογή του θεσμικού πλαισίου

Η στρατηγική των ηγετών δεν περιορίζεται αποκλειστικά στα σύνορα της Ευρώπης. Προβλέπει ενεργό στήριξη των χωρών προέλευσης και διέλευσης μέσω επενδύσεων στη δημιουργία θέσεων εργασίας και την κατάρτιση, ώστε οι τοπικοί πληθυσμοί να παραμένουν με ασφάλεια στις πατρίδες τους, αποφεύγοντας τα θανατηφόρα ταξίδια.

Τέλος, με τη συμπλήρωση 75 ετών από την υιοθέτηση της Σύμβασης για τους Πρόσφυγες, οι υπογράφοντες υπογράμμισαν την ανάγκη επικαιροποίησης και προσαρμογής των διεθνών συμβάσεων στις σύγχρονες προκλήσεις. Σε στενή συνεργασία με την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR), τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης (IOM), την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Συμβούλιο της Ευρώπης, στόχος παραμένει η διατήρηση ενός βιώσιμου, αξιόπιστου και δίκαιου πλαισίου προστασίας.