OFF THE RECORD: Άντε καλέ σιγά, κόβονται τα ρουσφέτια;
Με ίδιες διαδρομές, πανομοιότυπες συνταγές και διαγωνισμό παροχών, ΠΑΣΟΚ και ΕΛ.Α.Σ. δίνουν μάχη επιβίωσης για το ποιος θα αποφύγει την τρίτη θέση.
Μπορεί δημοσίως να μιλούν για την ανάγκη πολιτικής αλλαγής και την ανατροπή της κυβέρνησης, αλλά η πραγματική τους αγωνία βρίσκεται αλλού. Ο Νίκος Ανδρουλάκης και ο Αλέξης Τσίπρας έχουν ήδη μπει σε έναν ακήρυχτο πόλεμο για τη δεύτερη θέση, γνωρίζοντας ότι ο νικητής θα αποκτήσει πολιτική ορμή και ο ηττημένος θα βρεθεί αντιμέτωπος με υπαρξιακά ερωτήματα. Οι περιοδείες στις ίδιες γειτονιές, οι σχεδόν πανομοιότυπες εξαγγελίες και ο διαρκής πλειστηριασμός υποσχέσεων αποκαλύπτουν πως η μάχη δεν αφορά την κυβέρνηση, αλλά το ποιος θα επιβιώσει απέναντι στον άλλον.
Ο ένας υπόσχεται, ο άλλος… υπόσχεται περισσότερο
Η εικόνα των τελευταίων ημερών είναι αποκαλυπτική. Ο Νίκος Ανδρουλάκης ανακοίνωσε δωρεάν μετακινήσεις για τους νέους έως 24 ετών. Ο Αλέξης Τσίπρας έσπευσε να ανεβάσει τον πήχη με δωρεάν μετακινήσεις για όλους. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επιλέγει ανοιχτές συζητήσεις με πολίτες, ο πρόεδρος της ΕΛ.Α.Σ. οργανώνει εκδηλώσεις με σύνθημα «Τώρα Μιλάμε». Ο ένας επιχειρεί να δείξει κοινωνική ευαισθησία, ο άλλος να εμφανιστεί ακόμη πιο γενναιόδωρος.
Το πρόβλημα είναι ότι όσο αυξάνονται οι παροχές, τόσο λιγοστεύουν οι απαντήσεις για το ποιος θα πληρώσει τον λογαριασμό. Η αντιπαράθεση μοιάζει ολοένα περισσότερο με διαγωνισμό πολιτικού μάρκετινγκ παρά με σύγκρουση σοβαρών κυβερνητικών προτάσεων.
Η Αττική γίνεται πεδίο πολιτικής επιβίωσης
Καθόλου τυχαία, οι δύο πολιτικοί αρχηγοί έχουν στρατοπεδεύσει στην Αττική. Εκεί βρίσκεται το μεγαλύτερο εκλογικό ακροατήριο της χώρας και εκεί θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό ποιος θα αναδειχθεί κυρίαρχος στον χώρο της αντιπολίτευσης.
Ο Αλέξης Τσίπρας γνωρίζει ότι τα αστικά κέντρα υπήρξαν παραδοσιακά η βασική του δεξαμενή. Ο Νίκος Ανδρουλάκης γνωρίζει ακριβώς το αντίθετο: ότι το ΠΑΣΟΚ εξακολουθεί να εμφανίζει αδυναμίες στο Λεκανοπέδιο και να στηρίζεται περισσότερο στην περιφέρεια. Γι’ αυτό και η μάχη στον Πειραιά, στη Δραπετσώνα, στη Νίκαια ή στο Ίλιον δεν είναι συμβολική. Είναι μάχη κατάληψης πολιτικού εδάφους.
Ο φόβος της τρίτης θέσης στοιχειώνει τη Χαριλάου Τρικούπη
Στο ΠΑΣΟΚ η ανησυχία είναι πλέον διάχυτη. Οι δημοσκοπήσεις που εμφανίζουν την ΕΛ.Α.Σ. να περνά μπροστά δεν προκαλούν απλώς εκνευρισμό. Προκαλούν πολιτικό συναγερμό. Βουλευτές της Αττικής βλέπουν τις ισορροπίες να αλλάζουν και γνωρίζουν ότι η απώλεια της δεύτερης θέσης μπορεί να μετατραπεί σε αμφισβήτηση της ηγεσίας Ανδρουλάκη.
Όσο ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ εμφανιζόταν ως ο αδιαμφισβήτητος επικεφαλής της αντιπολίτευσης, οι εσωκομματικές γκρίνιες έμεναν στο παρασκήνιο. Αν όμως η τρίτη θέση παγιωθεί, οι λογαριασμοί που σήμερα παραμένουν κλειστοί θα ανοίξουν απότομα.
Και ο Τσίπρας όμως παίζει τα ρέστα του
Η εικόνα δεν είναι λιγότερο κρίσιμη για τον πρώην πρωθυπουργό. Ο Αλέξης Τσίπρας επέστρεψε με φιλοδοξία να κυριαρχήσει ξανά στον χώρο της Κεντροαριστεράς και να εμφανιστεί ως η μοναδική εναλλακτική απέναντι στον Κυριάκο Μητσοτάκη.
Αν όμως μετά από όλο τον θόρυβο, τις εκδηλώσεις, τις μεταγραφές στελεχών και την τεράστια δημοσιότητα καταλήξει πίσω από το ΠΑΣΟΚ, η εικόνα της μεγάλης επιστροφής θα μετατραπεί σε πολιτικό φιάσκο. Για έναν πολιτικό που παρουσιάζει την επάνοδό του ως ιστορική αναγκαιότητα, η τρίτη θέση δεν θα είναι απλώς ήττα. Θα είναι απονομιμοποίηση του ίδιου του εγχειρήματος.
Μάχη χωρίς επιστροφή
Η πραγματικότητα είναι απλή: ΠΑΣΟΚ και ΕΛ.Α.Σ. δεν δίνουν μια συνηθισμένη πολιτική αναμέτρηση. Δίνουν μάχη ύπαρξης. Ο ένας διεκδικεί να παραμείνει σχετικός. Ο άλλος να αποδείξει ότι επέστρεψε για να πρωταγωνιστήσει.
Και όσο πλησιάζουν οι κάλπες, τόσο περισσότερο θα βλέπουμε το ίδιο έργο: περισσότερες υποσχέσεις, περισσότερα χιλιόμετρα, περισσότερες εξαγγελίες και ολοένα λιγότερες διαφορές μεταξύ των δύο αντιπάλων. Γιατί όταν δύο κόμματα κυνηγούν το ίδιο ακροατήριο, η πολιτική αντιπαράθεση καταλήγει συχνά σε έναν σκληρό κανόνα: ο δεύτερος ζει, ο τρίτος εξαφανίζεται.