NASA: Επιστρέφει στη Γη το διαστημικό παρατηρητήριο Swift μετά από 22 χρόνια – Πού αναμένονται τα συντρίμμια

Έπειτα από σχεδόν 22 χρόνια συνεχούς και εξαιρετικά επιτυχημένης επιστημονικής διαδρομής σε τροχιά γύρω από τον πλανήτη, το ιστορικό διαστημικό τηλεσκόπιο Neil Gehrels Swift της NASA ολοκληρώνει τον κύκλο ζωής του, πραγματοποιώντας ανεξέλεγκτη επανείσοδο στη γήινη ατμόσφαιρα. Το σκάφος, το οποίο έχει συνολικό βάρος περίπου 1.450 κιλά, αναμένεται στο μεγαλύτερο μέρος του να διαλυθεί και να καεί από τις ακραίες θερμοκρασίες τριβής κατά την κάθοδό του. Παρά ταύτα, ειδικοί επισημαίνουν ότι ορισμένα ανθεκτικά τμήματά του είναι πολύ πιθανό να επιβιώσουν και να προσκρούσουν στην επιφάνεια της Γης.

Η αμερικανική διαστημική υπηρεσία υπογραμμίζει πως η πιθανότητα να απειληθεί ανθρώπινη ζωή ή να καταγραφεί τραυματισμός είναι εξαιρετικά μικρή, εκτιμώμενη σε περίπου μία στις 2.100. Παρ’ όλα αυτά, το ποσοστό αυτό υπερβαίνει τα σύγχρονα όρια ασφαλείας που θεσπίστηκαν το 2019 και επιβάλλουν ο αντίστοιχος κίνδυνος να μην ξεπερνά τη μία πιθανότητα στις 10.000, υπενθυμίζοντας ότι το Swift σχεδιάστηκε και εκτοξεύτηκε σε μια εποχή με λιγότερο αυστηρούς κανονισμούς για τα διαστημικά απορρίμματα.

Η χαρτογράφηση της ζώνης πτώσης και τα χρονικά περιθώρια

Σύμφωνα με τις τροχιακές μετρήσεις και τα υπολογιστικά μοντέλα της NASA, τα επιζώντα συντρίμμια του σκάφους αναμένεται να καταλήξουν σε μια ευρεία γεωγραφική ζώνη γύρω από τον Ισημερινό. Το γεωγραφικό εύρος περιορίζεται μεταξύ 20,6 μοιρών βόρειου και 20,6 μοιρών νότιου γεωγραφικού πλάτους, λόγω της χαμηλής κλίσης της τροχιάς του τηλεσκοπίου. Η περιοχή αυτή καλύπτει μεγάλες εκτάσεις της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής, της Κεντρικής Αφρικής, της νότιας Ινδίας, της Νοτιοανατολικής Ασίας και της βόρειας Αυστραλίας, καθώς και αχανείς ωκεάνιες ζώνες όπου και θεωρείται στατιστικά πιο πιθανό να καταλήξουν τα θραύσματα.

Ο ακριβής χρόνος της επανεισόδου παραμένει ρευστός, με τους ειδικούς οργανισμούς παρακολούθησης να δίνουν μικρές αποκλίσεις. Η Aerospace Corporation και η Διαστημική Δύναμη των ΗΠΑ παρακολουθούν στενά την τροχιά με επίγεια ραντάρ, επικαιροποιώντας διαρκώς τις εκτιμήσεις τους για το σημείο και τη χρονική στιγμή της καθόδου, καθώς οι διακυμάνσεις στην ανώτερη ατμόσφαιρα επηρεάζουν σημαντικά την αντίσταση που δέχεται το σκάφος.

Μια σπουδαία επιστημονική κληρονομιά και η αποτυχημένη διάσωση

Το διαστημικό παρατηρητήριο Swift εκτοξεύτηκε το 2004 με αρχικό σχεδιασμό για μια διετή πρωταρχική αποστολή με επίκεντρο τη μελέτη των εκρήξεων ακτίνων γάμμα – των ισχυρότερων εκρήξεων στο σύμπαν. Εντούτοις, η αξιοπιστία των συστημάτων του επέτρεψε τη λειτουργία του για πάνω από δύο δεκαετίες, προσφέροντας κρίσιμα δεδομένα για σουπερνόβα, ενεργούς γαλαξίες, υπερμεγέθεις μαύρες τρύπες, αλλά και κομήτες εντός του ηλιακού μας συστήματος.

Γνωρίζοντας ότι η τροχιακή παρακμή του Swift θα οδηγούσε αναπόφευκτα στην ανεξέλεγκτη πτώση του, η NASA είχε καταβάλει προσπάθεια να παρατείνει τη διάρκεια ζωής του. Τον περασμένο Ιούλιο ανέθεσε στην εταιρεία Katalyst Space Technologies την εκτόξευση του πειραματικού σκάφους LINK, με σκοπό να προσδεθεί στο Swift και να το ωθήσει σε υψηλότερη τροχιά. Η αποστολή ωστόσο δεν καρποφόρησε, καθώς το σκάφος διάσωσης αντιμετώπισε ανεπανόρθωτο τεχνικό πρόβλημα περιστροφής λίγο μετά την άφιξή του στο διάστημα, σφραγίζοντας οριστικά τη μοίρα του ιστορικού παρατηρητηρίου.