Intesa: Το deal των 34 δισ. ευρώ για την εξαγορά της MPS αναδιαμορφώνει το ιταλικό τραπεζικό τοπίο

Σε τροχιά ριζικής αναδιάταξης εισέρχεται ο τραπεζικός κλάδος στην Ιταλία, καθώς η πρόταση-μαμούθ ύψους 34 δισεκατομμυρίων ευρώ της Intesa για την εξαγορά της MPS (Monte dei Paschi di Siena) δημιουργεί νέα δεδομένα στην τέταρτη μεγαλύτερη τραπεζική αγορά της ευρωζώνης. Η κίνηση του ισχυρότερου χρηματοπιστωτικού ιδρύματος της χώρας να απορροφήσει τον ιστορικότερο εκπρόσωπο της μεσαίας κατηγορίας σηματοδοτεί την κορύφωση ενός διετούς κύματος συγκέντρωσης και συγχωνεύσεων.

Το κρίσιμο ορόσημο του ανταγωνισμού και οι πωλήσεις καταστημάτων

Το καθοριστικότερο εμπόδιο για την ολοκλήρωση της συμφωνίας παραμένει η ετυμηγορία της ιταλικής αρχής ανταγωνισμού, η οποία αναμένεται να ανακοινωθεί έως τα τέλη Νοεμβρίου. Παρά το γεγονός ότι η ρυθμιστική αρχή διενεργεί εις βάθος έρευνα, οι συγκλίνουσες εκτιμήσεις συγκλίνουν στο ότι το deal θα εγκριθεί με την επιβολή διορθωτικών μέτρων.

Για να κατευνάσει τις ανησυχίες περί δεσπόζουσας θέσης, η Intesa εφαρμόζει τη στρατηγική που είχε ακολουθήσει και το 2020: έχει ήδη δεσμευτεί να εκποιήσει περίπου τα μισά υποκαταστήματα του δικτύου της MPS. Από τα συνολικά 635 υποκαταστήματα προς πώληση, έχουν οριστικοποιηθεί τα 445, ενώ εξετάζεται η προσαρμογή για επιπλέον 190 μονάδες, με πηγές της αγοράς να εκτιμούν ότι ίσως χρειαστεί να παραχωρηθούν έως και 50 πρόσθετα καταστήματα. Παράλληλα, τα μέτρα ανταγωνισμού ενδέχεται να επηρεάσουν και το μερίδιο που κατέχει η MPS στον ασφαλιστικό κολοσσό Generali.

Η σκακιέρα των ανακατατάξεων και ο ρόλος της BPER

Οι εξελίξεις επιταχύνθηκαν μετά την πλήρη επαναϊδιωτικοποίηση της MPS στα τέλη του 2024. Παρά τις προσπάθειες του διευθύνοντος συμβούλου της MPS, Λουίτζι Λοβάλιο, να διατηρήσει την αυτονομία της τράπεζας προτείνοντας εναλλακτικές εξαγορές (όπως της Banco BPM και της Banca Generali), οι βασικοί μέτοχοι έγειραν υπέρ της πρότασης της Intesa.

Μεγάλος κερδισμένος από τις ανακατατάξεις αναδεικνύεται η BPER, συμφερόντων της Unipol, η οποία μέσω της απόκτησης των 635 καταστημάτων της MPS αναμένεται να αναρριχηθεί στην τρίτη θέση της εγχώριας τραπεζικής κατάταξης. Ταυτόχρονα, η UniCredit παρακολουθεί στενά το πεδίο, διατηρώντας ενδιαφέρον για περιουσιακά στοιχεία που ενδέχεται να αποεπενδυθούν, ενώ η Banco BPM επιδιώκει να διατηρήσει τον ρόλο της μέσω στενότερης συνεργασίας με τον στρατηγικό της μέτοχο, τη γαλλική Credit Agricole.

Συγκέντρωση και ισχυρά περιθώρια κέρδους

Η νέα αυτή συμφωνία επιβεβαιώνει τη ραγδαία μείωση του κατακερματισμού στον ιταλικό τραπεζικό τομέα, σε αντίθεση με αγορές όπως η Γερμανία. Η αυξημένη συγκέντρωση των τελευταίων ετών επέτρεψε στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα του ευρωπαϊκού Νότου να καταγράψουν υψηλή κερδοφορία κατά τον κύκλο αύξησης των επιτοκίων της ΕΚΤ, μετακυλίοντας άμεσα τα υψηλότερα επιτόκια στους δανειολήπτες, ενώ παράλληλα διατήρησαν χαμηλό το κόστος των καταθέσεων όψεως.