Δημοτική Αστυνομία: Διευρύνονται οι έλεγχοι του ΚΟΚ – Από το κινητό και το κράνος μέχρι τους φορτιστές

Η εποχή κατά την οποία η Δημοτική Αστυνομία περιοριζόταν αποκλειστικά στη βεβαίωση κλήσεων για παράνομο παρκάρισμα ανήκει οριστικά στο παρελθόν. Μέσω της εγκυκλίου 23 του υπουργείου Εσωτερικών, η οποία αποσαφηνίζει την εφαρμογή του νέου Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης (νόμος 5314/2026), ξεκαθαρίζεται ένα ευρύτατο πλαίσιο αρμοδιοτήτων. Οι δημοτικοί αστυνομικοί αναλαμβάνουν πλέον εκτεταμένους ελέγχους για την τήρηση του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας (ΚΟΚ), καλύπτοντας ένα φάσμα 31 επιμέρους πεδίων που μέχρι πρότινος θεωρούνταν πεδίο δράσης σχεδόν αποκλειστικά της Τροχαίας.

Οι πέντε νέες προσθήκες και οι θέσεις φόρτισης

Παρότι το σύνολο των 31 σημείων ελέγχου δεν συνιστά ισάριθμες νέες παραβάσεις, η εγκύκλιος εισάγει πέντε ουσιαστικές διευρύνσεις στα καθήκοντα των δημοτικών αστυνομικών. Αυτές αφορούν την ευθύνη του οδηγού για την ασφαλή μεταφορά των επιβατών, τους ειδικούς κανόνες για δίκυκλα, τρίτροχα και ποδήλατα, τη δυνατότητα ακινητοποίησης οχημάτων, τον έλεγχο ισχύος των αδειών οδήγησης, καθώς και την παράνομη στάση ή στάθμευση σε σημεία φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.

Ειδικά για τα ηλεκτρικά οχήματα, η διάταξη είναι σαφής: δεν αρκεί ένα όχημα να είναι τεχνολογίας μηδενικών ρύπων για να καταλαμβάνει τη θέση. Προϋπόθεση παραμονής είναι η ενεργή διαδικασία φόρτισης. Σε αντίθετη περίπτωση, προβλέπεται διοικητικό πρόστιμο 30 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για διάστημα 10 ημερών.

Αυστηρές κυρώσεις: Κινητό, κράνος και κόκκινο φανάρι

Οι έλεγχοι στον δρόμο δεν διαφοροποιούνται ως προς το ύψος των κυρώσεων. Τα πρόστιμα είναι ακριβώς τα ίδια με εκείνα που επιβάλλει η Ελληνική Αστυνομία, καθώς πηγάζουν απευθείας από τον ισχύοντα ΚΟΚ. Έτσι, η χρήση κινητού τηλεφώνου κατά την οδήγηση, καθώς και η μη χρήση ζώνης ασφαλείας ή προστατευτικού κράνους, επισύρουν πρόστιμο 350 ευρώ και αφαίρεση του διπλώματος για 30 ημέρες από την πρώτη κιόλας παράβαση.

Ακόμη πιο αυστηρές είναι οι συνέπειες για την παραβίαση ερυθρού σηματοδότη, όπου το πρόστιμο ανέρχεται στα 700 ευρώ συνοδευόμενο από αφαίρεση διπλώματος για 60 ημέρες. Παράλληλα, οι έλεγχοι επεκτείνονται σε κάρτες καυσαερίων, υποχρεώσεις ΚΤΕΟ, διαβάσεις πεζών, παράνομες διαφημίσεις, καθώς και στην τήρηση των κανόνων κίνησης για τα ηλεκτρικά πατίνια στα αστικά κέντρα.

Εξοπλισμός, συλλήψεις και θεσμικά όρια

Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί η πρόβλεψη επιχειρησιακού εξοπλισμού, ο οποίος περιλαμβάνει αλεξίσφαιρα γιλέκα, χειροπέδες και αστυνομική ράβδο για λόγους άμυνας. Πρόκειται για διατάξεις που είχαν θεσμοθετηθεί αρχικά με τον νόμο 5003/2022 και πλέον εντάσσονται πλήρως στην επιχειρησιακή καθημερινότητα. Βάσει του άρθρου 358, οι δημοτικοί αστυνομικοί ασκούν καθήκοντα ειδικού ανακριτικού υπαλλήλου για αξιόποινες πράξεις της αρμοδιότητάς τους, γεγονός που επιτρέπει συλλήψεις κατά τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας. Υπογραμμίζεται ωστόσο ότι η δυνατότητα αυτή αφορά ποινικά αδικήματα και σε καμία περίπτωση απλές διοικητικές παραβάσεις στάθμευσης.

Τέλος, το νέο πλαίσιο θέτει συγκεκριμένους περιορισμούς. Οι αρμοδιότητες για την ταχύτητα περιορίζονται στην προσαρμογή της στις συνθήκες και στη χρήση αντιολισθητικών αλυσίδων –και όχι σε γενικούς ελέγχους με ραντάρ–, ενώ εξαιρούνται ορισμένοι έλεγχοι εγγράφων για φορτηγά και οχήματα δημόσιας χρήσης.