Goldman Sachs: Το παγκόσμιο δυοπώλιο στην τεχνητή νοημοσύνη – Πώς η Κίνα κλείνει την ψαλίδα με τη Δύση

Μία νέα γεωπολιτική και τεχνολογική πραγματικότητα διαμορφώνεται ραγδαία στον κλάδο της υψηλής τεχνολογίας, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη παύει να αποτελεί ενιαίο πεδίο παγκόσμιας ανάπτυξης και διαιρείται σε δύο ανταγωνιστικούς πόλους. Σύμφωνα με ανάλυση της επενδυτικής τράπεζας Goldman Sachs, η αγορά κινείται πλέον υπό το πρίσμα ενός άτυπου παγκόσμιου δυοπωλίου: από τη μία πλευρά βρίσκονται οι Ηνωμένες Πολιτείες και οι στρατηγικοί τους εταίροι, και από την άλλη η Κίνα, η οποία επιταχύνει θεαματικά τις προσπάθειές της να εκμηδενίσει την απόσταση από το δυτικό τεχνολογικό οικοσύστημα.

Η άνοδος του κινεζικού οικοσυστήματος και το κλείσιμο της ψαλίδας

Όπως επισημαίνουν οι αναλυτές της Goldman Sachs, το αφήγημα ενός διπολικού κόσμου στην τεχνητή νοημοσύνη κερδίζει διαρκώς έδαφος μεταξύ των διεθνών επενδυτών. Η Κίνα δεν περιορίζεται πλέον στον ρόλο ενός απλού προμηθευτή εξαρτημάτων ή υλικού για τη διεθνή αγορά. Αντίθετα, οικοδομεί ταχύτατα μια ολοκληρωμένη και αυτόνομη αλυσίδα αξίας, η οποία περιλαμβάνει από προηγμένη συσκευασία ημιαγωγών και εγχώρια υπολογιστική τεχνολογία μέχρι εξελιγμένα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα (LLMs) ανοιχτής αρχιτεκτονικής (open-weight) και εφαρμογές φυσικής τεχνητής νοημοσύνης.

Η πρόοδος που έχουν επιτύχει εταιρείες όπως η DeepSeek και η Kimi έχει προκαλέσει έντονη αίσθηση στην παγκόσμια σκηνή. Παρότι το Πεκίνο παραμένει πίσω κατά ορισμένες γενιές όσον αφορά την κατασκευή ημιαγωγών αιχμής, οι αναλυτές εκτιμούν ότι η χώρα βρίσκεται ήδη στο ίδιο επίπεδο —και σε ορισμένες περιπτώσεις προηγείται— των δυτικών αντιπάλων της σε κρίσιμες υποδομές, στην υπολογιστική ισχύ, στη βιολογική μηχανική και την αεροδιαστημική.

Ο επενδυτικός διχασμός: Εξαγωγείς έναντι εγχώριας αγοράς

Η νέα αυτή δυναμική αναγκάζει τους αναλυτές της Goldman Sachs να αναθεωρήσουν ριζικά το επενδυτικό τους πλαίσιο. Αντί να προσεγγίζουν την κινεζική αγορά ενιαία, διαχωρίζουν πλέον τις εισηγμένες επιχειρήσεις σε δύο βασικές κατηγορίες: τις εξωστρεφείς εξαγωγικές εταιρείες που είναι άμεσα συνδεδεμένες με τις κεφαλαιουχικές δαπάνες των δυτικών κολοσσών, και τις εταιρείες εσωτερικού προσανατολισμού που ευνοούνται από την κρατική στήριξη και την εγχώρια υιοθέτηση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης.

Οι εξαγωγικές επιχειρήσεις παραμένουν περισσότερο ευάλωτες στους γεωπολιτικούς κραδασμούς και στις διακυμάνσεις των παγκόσμιων κεφαλαιαγορών. Ενδεικτικά, κατέγραψαν άλμα 126% από τις αρχές του 2025 έως τα μέσα του 2026, πριν διορθώσουν κατά 23% λόγω του διεθνούς κύματος ρευστοποιήσεων. Αντιθέτως, οι εταιρείες που επικεντρώνονται στην εσωτερική κινεζική αγορά αποδεικνύονται πιο ανθεκτικές, αντλώντας ισχύ από τις κρατικές πρωτοβουλίες και την εγχώρια ζήτηση.

Η εντυπωσιακή κυριαρχία στα χρηματιστήρια

Οι αριθμοί επιβεβαιώνουν τη δομική μετατόπιση των επενδυτικών κεφαλαίων. Από το ξέσπασμα της δυναμικής της DeepSeek στις αρχές του 2025, έχει δημιουργηθεί χρηματιστηριακή αξία σχεδόν 5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων σε κινεζικές μετοχές που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη, μέσω ανόδου αποτιμήσεων και νέων δημόσιων εγγραφών (IPOs).

Είναι χαρακτηριστικό ότι οι εταιρείες του ευρύτερου κλάδου αντιπροσωπεύουν σήμερα το 42% της συνολικής κεφαλαιοποίησης των χρηματιστηρίων στην ηπειρωτική Κίνα και το Χονγκ Κονγκ, έναντι μόλις 24% το 2024. Ταυτόχρονα, το μερίδιό τους στον ημερήσιο όγκο συναλλαγών έχει εκτιναχθεί στο 57%. Το συμπέρασμα είναι σαφές: η κούρσα της τεχνητής νοημοσύνης δεν αποτελεί πλέον μονοπώλιο της Silicon Valley, αλλά μια διπολική αναμέτρηση που επαναχαράσσει τον παγκόσμιο οικονομικό χάρτη.